فضائل النبي ﷺ وأصحابه · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 3621

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: فضائل النبي ﷺ وأصحابه
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Abbas

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ، حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَدِمَ مُسَيْلِمَةُ الْكَذَّابُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَعَلَ يَقُولُ إِنْ جَعَلَ لِي مُحَمَّدٌ الأَمْرَ مِنْ بَعْدِهِ تَبِعْتُهُ‏.‏ وَقَدِمَهَا فِي بَشَرٍ كَثِيرٍ مِنْ قَوْمِهِ، فَأَقْبَلَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمَعَهُ ثَابِتُ بْنُ قَيْسِ بْنِ شَمَّاسٍ، وَفِي يَدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قِطْعَةُ جَرِيدٍ، حَتَّى وَقَفَ عَلَى مُسَيْلِمَةَ فِي أَصْحَابِهِ فَقَالَ ‏"‏ لَوْ سَأَلْتَنِي هَذِهِ الْقِطْعَةَ مَا أَعْطَيْتُكَهَا، وَلَنْ تَعْدُوَ أَمْرَ اللَّهِ فِيكَ، وَلَئِنْ أَدْبَرْتَ لَيَعْقِرَنَّكَ اللَّهُ، وَإِنِّي لأَرَاكَ الَّذِي أُرِيتُ فِيكَ مَا رَأَيْتُ ‏"‏‏.‏ فَأَخْبَرَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ بَيْنَمَا أَنَا نَائِمٌ رَأَيْتُ فِي يَدَىَّ سِوَارَيْنِ مِنْ ذَهَبٍ، فَأَهَمَّنِي شَأْنُهُمَا، فَأُوحِيَ إِلَىَّ فِي الْمَنَامِ أَنِ انْفُخْهُمَا، فَنَفَخْتُهُمَا فَطَارَا فَأَوَّلْتُهُمَا كَذَّابَيْنِ يَخْرُجَانِ بَعْدِي ‏"‏‏.‏ فَكَانَ أَحَدُهُمَا الْعَنْسِيَّ وَالآخَرُ مُسَيْلِمَةَ الْكَذَّابَ صَاحِبَ الْيَمَامَةِ‏.‏

ترجمه

ابوالیمان برای ما حدیث کرد، شعیب به ما خبر داد، از عبدالله بن ابی‌حسین، نافع بن جبیر برای ما حدیث کرد، از ابن عباس رضی الله عنهما که گفت: مسیلمه کذّاب در زمان رسول الله ﷺ آمد و می‌گفت:

«اگر محمد امر رهبری را پس از خود به من واگذار کند، از او پیروی خواهم کرد.» او همراه با جمع بسیاری از قوم خود آمده بود. رسول الله ﷺ به همراه ثابت بن قیس بن شمّاس به سوی او رفتند، در حالی که قطعه‌ای از شاخه خرما در دست مبارکشان بود. ایشان در برابر مسیلمه و یارانش ایستادند و فرمودند: «اگر همین قطعه را نیز از من می‌خواستی، هرگز آن را به تو نمی‌دادم. تو نمی‌توانی از سرنوشت الهی بگریزی؛ اگر روی گردانی، خداوند قطعاً تو را نابود خواهد کرد. و من گمان می‌کنم تو همان کسی هستی که در خواب دیدم.» ابوهُریره به من خبر داد که رسول الله ﷺ فرمودند: «در حالی که خواب بودم، دیدم دو دستبند طلا در دستانم است و این موضوع مرا اندوهگین ساخت. سپس در خواب به من وحی شد که بر آن دو بدمم؛ پس دمیدم و هر دو پرواز کردند و رفتند. من آن دو را به دو دروغگو تعبیر کردم که پس از من ظاهر خواهند شد.» یکی از آنان عَنسی و دیگری مسیلمه کذّاب اهل یمامه بود.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

ادعای مُسَیْلِمه رد شد و پیش از آن، رؤیایی نبوی بیان شده بود.

پیشینه و سبب بیان

مُسَیْلِمه در زمان حیات پیامبر ﷺ همراه گروهی از مردم قوم خود به مدینه آمد و آمادگی خود برای پیروی از ایشان را مشروط به این کرد که پس از ایشان به قدرت برسد. پیامبر ﷺ این شرط را نپذیرفت و مُسَیْلِمه را با رؤیای دو دستبند طلا مرتبط دانست؛ رؤیایی که آن را به ظهور دو دروغگو پس از خود تعبیر کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
مُسَیْلِمه کذّاب

این لقب به معنای «مُسَیْلِمه دروغگو» است و به ادعای دروغین او درباره پیامبری اشاره دارد.

فرمان خدا

قضا و تقدیر خداوند که انسان نمی‌تواند از آن بگریزد.

دستبندها در رؤیا

نمادهایی که پیامبر ﷺ آنها را به دو دروغگویی تعبیر کرد که پس از ایشان ظهور می‌کنند.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از این روایت برداشت می‌کنند که رؤیاهای راستین پیامبر ﷺ می‌توانند حاوی وحی باشند و ایشان آنها را با آگاهی تعبیر می‌کردند. دستبندهای طلا نماد دو پیامبر دروغین بودند که مُسَیْلِمه و اَسوَد عَنسی از جمله آنها بودند. همچنین روشن می‌شود که ایمان نباید به سود شخصی یا وعده جانشینی مشروط شود؛ پیامبری و تقدیر خداوند موضوع معامله نیستند. این حدیث حکم فقهی مستقلی را برای هیچ‌یک از چهار مذهب فقهی تعیین نمی‌کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. انتخاب‌های ایمانی خود را به قدرت، جایگاه یا سود شخصی وابسته نکن.
  2. ادعاهای دینی را بر پایه وحی و دانش معتبر بسنج، نه لاف‌زنی.
  3. هشدارهای روایات نبوی را جدی بگیر و به تقدیر خداوند اعتماد کن.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.