کتاب وصایا · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 2121

روایت‌شده توسط Amr ibn Kharijah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب وصایا
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

از الترمذي تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1قُتَيْبَةُآن را به الترمذي روایت کرد
  2. 2أَبُو عَوَانَةَ
  3. 3قَتَادَةَ
  4. 4شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ
  5. 5عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ غَنْمٍ
  6. 6عَمْرِو بْنِ خَارِجَةَ
  7. 7رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ غَنْمٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ خَارِجَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم خَطَبَ عَلَى نَاقَتِهِ وَأَنَا تَحْتَ جِرَانِهَا وَهِيَ تَقْصَعُ بِجَرَّتِهَا وَإِنَّ لُعَابَهَا يَسِيلُ بَيْنَ كَتِفَىَّ فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ ‏ "‏ إِنَّ اللَّهَ أَعْطَى كُلَّ ذِي حَقٍّ حَقَّهُ وَلاَ وَصِيَّةَ لِوَارِثٍ وَالْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ وَلِلْعَاهِرِ الْحَجَرُ وَمَنِ ادَّعَى إِلَى غَيْرِ أَبِيهِ أَوِ انْتَمَى إِلَى غَيْرِ مَوَالِيهِ رَغْبَةً عَنْهُمْ فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ لاَ يَقْبَلُ اللَّهُ مِنْهُ صَرْفًا وَلاَ عَدْلاً ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَسَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ لاَ أُبَالِي بِحَدِيثِ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ ‏.‏ قَالَ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَاعِيلَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ فَوَثَّقَهُ وَقَالَ إِنَّمَا يَتَكَلَّمُ فِيهِ ابْنُ عَوْنٍ ثُمَّ رَوَى ابْنُ عَوْنٍ عَنْ هِلاَلِ بْنِ أَبِي زَيْنَبَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏

ترجمه

قتیبه برای ما حدیث کرد، ابوعوانه برای ما حدیث کرد، از قتاده، از شهر بن حوشب، از عبدالرحمن بن غنم، از عمرو بن خارجه که گفت: پیامبر ﷺ بر شتر ماده‌اش سوار بود و خطبه می‌خواند در حالی که من زیر گردن شتر بودم و شتر نشخوار می‌کرد و آب دهانش بین دو کتف من می‌ریخت. شنیدم که فرمود:

«همانا الله حق هر صاحب حقی را به او داده است، پس وصیتی برای وارث نیست. فرزند از آنِ بستر (شوهر قانونی) است و برای زناکار تنها سنگ است (یعنی از نسب محروم است). هر کس غیر از پدرش را به خود نسبت دهد یا غیر از موالیان خود را به عنوان مولای خود برگزیند به خاطر بی‌میلی نسبت به آنان، لعنت الله بر اوست؛ الله از او هیچ عوض یا فدیه‌ای را نمی‌پذیرد.» راوی گفت: و شنیدم احمد بن حسن می‌گفت: احمد بن حنبل فرمود: من به حدیث شهر بن حوشب اعتنایی ندارم. راوی گفت: و از محمد بن اسماعیل درباره شهر بن حوشب پرسیدم، پس او را ثقه دانست و گفت: تنها ابن عون در باره او سخن گفته است. سپس ابن عون خودش از هلال بن ابی زینب از شهر بن حوشب روایت کرده است. ابوعیسی گفت: این حدیث حسن صحیح است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

خداوند از حقوق وارثان پاسداری می‌کند و برای نسب، قواعد روشنی مقرر می‌دارد.

توضیح واژه‌های دشوار
وصیت برای وارث جایز نیست

نمی‌توان با وصیت، سهم وارثی را به زیان حقوق ارثیِ تعیین‌شده افزایش داد.

فرزند به بستر زناشویی تعلق دارد

نسب حقوقی کودک در اصل به ازدواج معتبر پیوند دارد.

موالی

افرادی که از راه آزادسازی یا پیوند حمایتیِ به‌رسمیت‌شناخته‌شده با کسی مرتبط هستند.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از حکم مربوط به وصیت چنین برداشت می‌کنند که سهم‌های ارثِ تعیین‌شده را نمی‌توان خودسرانه تغییر داد. فقیهان درباره جزئیات کاربرد این حکم و استثناهای آن بحث کرده‌اند؛ رضایت دیگر وارثان پس از فوت ممکن است در این زمینه اهمیت داشته باشد. قاعده مربوط به بستر زناشویی درباره نسب حقوقی است و حکمی کلی درباره خویشاوندی زیستی نیست. هشدار درباره پذیرفتن آگاهانه پدری دیگر یا پیوند حمایتیِ دیگری، بر اهمیت صداقت در نسب و رعایت حقوق به‌رسمیت‌شناخته‌شده تأکید می‌کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. هنگام تنظیم وصیت بررسی کنید که حقوق وارثان بر اساس قواعد اسلامی حفظ شود.
  2. نسب خانوادگی و پیوندهای حقوقی مرتبط را صادقانه و با دقت ثبت کنید.
  3. پیش از تقسیم دارایی‌ها در میراث‌های پیچیده، از متخصص راهنمایی بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.