کتاب سفر · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 552

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Umar. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Da'if (ضعیف)کتاب: کتاب سفر
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Umar

Da'if (ضعیف)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْمُحَارِبِيُّ، - يَعْنِي الْكُوفِيَّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ هَاشِمٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ عَطِيَّةَ، وَنَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ صَلَّيْتُ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي الْحَضَرِ وَالسَّفَرِ فَصَلَّيْتُ مَعَهُ فِي الْحَضَرِ الظُّهْرَ أَرْبَعًا وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ وَصَلَّيْتُ مَعَهُ فِي السَّفَرِ الظُّهْرَ رَكْعَتَيْنِ وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ وَالْعَصْرَ رَكْعَتَيْنِ وَلَمْ يُصَلِّ بَعْدَهَا شَيْئًا وَالْمَغْرِبَ فِي الْحَضَرِ وَالسَّفَرِ سَوَاءً ثَلاَثَ رَكَعَاتٍ لاَ تَنْقُصُ فِي الْحَضَرِ وَلاَ فِي السَّفَرِ وَهِيَ وِتْرُ النَّهَارِ وَبَعْدَهَا رَكْعَتَيْنِ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ ‏.‏ سَمِعْتُ مُحَمَّدًا يَقُولُ مَا رَوَى ابْنُ أَبِي لَيْلَى حَدِيثًا أَعْجَبَ إِلَىَّ مِنْ هَذَا وَلاَ أَرْوِي عَنْهُ شَيْئًا ‏.‏

ترجمه

محمد بن عبید محاربی، یعنی کوفی، به ما حدیث نقل کرد و گفت: علی بن هاشم از ابن ابی لیلا، از عطیه و نافع، از ابن عمر برایمان حدیث نقل کرد که فرمود:

«من همراه پیامبر ﷺ در حالت اقامت و سفر نماز خواندم. در حالت اقامت همراه ایشان نماز ظهر را چهار رکعت و پس از آن دو رکعت خواندم. همچنین در سفر همراه ایشان نماز ظهر را دو رکعت و پس از آن دو رکعت خواندم، و نماز عصر را دو رکعت خواندم و ایشان پس از آن نمازی نخواندند. نماز مغرب در حالت اقامت و سفر یکسان است؛ سه رکعت که نه در اقامت و نه در سفر کاهش نمی‌یابد. این نماز، وترِ روز است و پس از آن دو رکعت خوانده می‌شود.» ابوعیسی می‌گوید: «این حدیث حسن است.» او همچنین گفت: «شنیدم که محمد می‌فرمود: هیچ حدیثی که ابن ابی لیلا روایت کرده باشد، نزد من محبوب‌تر از این حدیث نیست و من غیر از این چیزی از او روایت نمی‌کنم.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

این روایت درباره کوتاه‌خواندن نمازها در سفر است.

توضیح واژه‌های دشوار
قصر

کوتاه‌خواندن نمازهای واجب چهاررکعتی به دو رکعت در سفر.

رکعت

یک واحد از نماز در عبادت اسلامی.

وتر روز

تعبیری برای تعداد فردِ سه رکعت در نماز مغرب.

برداشت‌های عالمان

عالمان بر پایهٔ روایت‌های معتبر می‌پذیرند که نمازهای ظهر، عصر و عشا در سفر به دو رکعت کوتاه می‌شوند، درحالی‌که نماز مغرب سه رکعت باقی می‌ماند. مذاهب فقهی اهل‌سنت دربارهٔ حکم فقهی قصر اختلاف دارند: مذهب حنفی آن را برای مسافر واجب می‌داند، درحالی‌که سه مذهب دیگر آن را سنتی نبوی و بسیار مؤکد می‌شمارند. جزئیات این روایت ضعیف، مانند خواندن همیشگی دو رکعت پس از نماز ظهر در سفر، به‌تنهایی مبنای استدلال قرار نمی‌گیرد؛ در این باره شواهد دیگر و شرایط فقهی نیز سنجیده می‌شوند.

درس‌هایی برای امروز
  1. احکام قصر را از روایت‌های معتبر و صحیح بیاموزید و در صورت تردید از عالمی آگاه بپرسید.
  2. در سفر میان نمازهایی که کوتاه می‌شوند و نماز مغرب که سه رکعت باقی می‌ماند تفاوت بگذارید.
  3. با روایت ضعیف با احتیاط برخورد کنید و وجوب دینی مستقلی بر پایهٔ آن بنا نکنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.