Sahih al-Bukhari, hadisi na 6142
An rawaito daga Rafi ibn Khadij and Sahl ibn Abi Hathma. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.
An ruwaito daga Rafi ibn Khadij and Sahl ibn Abi Hathma
Ana ɗaukar Sahih al-Bukhari gaba ɗaya a matsayin ingantacce.
Riwayar
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، هُوَ ابْنُ زَيْدٍ ـ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ، مَوْلَى الأَنْصَارِ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ، وَسَهْلَ بْنَ أَبِي حَثْمَةَ، أَنَّهُمَا حَدَّثَاهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ سَهْلٍ وَمُحَيِّصَةَ بْنَ مَسْعُودٍ أَتَيَا خَيْبَرَ فَتَفَرَّقَا فِي النَّخْلِ، فَقُتِلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَهْلٍ، فَجَاءَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَهْلٍ وَحُوَيِّصَةُ وَمُحَيِّصَةُ ابْنَا مَسْعُودٍ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَتَكَلَّمُوا فِي أَمْرِ صَاحِبِهِمْ فَبَدَأَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ، وَكَانَ أَصْغَرَ الْقَوْمِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " كَبِّرِ الْكُبْرَ ". ـ قَالَ يَحْيَى لِيَلِيَ الْكَلاَمَ الأَكْبَرُ ـ فَتَكَلَّمُوا فِي أَمْرِ صَاحِبِهِمْ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " أَتَسْتَحِقُّونَ قَتِيلَكُمْ ـ أَوْ قَالَ صَاحِبَكُمْ ـ بِأَيْمَانِ خَمْسِينَ مِنْكُمْ ". قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَمْرٌ لَمْ نَرَهُ. قَالَ " فَتُبْرِئُكُمْ يَهُودُ فِي أَيْمَانِ خَمْسِينَ مِنْهُمْ ". قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَوْمٌ كُفَّارٌ. فَوَدَاهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ قِبَلِهِ. قَالَ سَهْلٌ فَأَدْرَكْتُ نَاقَةً مِنْ تِلْكَ الإِبِلِ، فَدَخَلَتْ مِرْبَدًا لَهُمْ فَرَكَضَتْنِي بِرِجْلِهَا. قَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يَحْيَى، عَنْ بُشَيْرٍ، عَنْ سَهْلٍ، قَالَ يَحْيَى حَسِبْتُ أَنَّهُ قَالَ مَعَ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ، وَقَالَ ابْنُ عُيَيْنَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ بُشَيْرٍ عَنْ سَهْلٍ وَحْدَهُ.
Sulaiman bin Harb ya ba mu labari, Hammad bin Zaid ya ba mu labari, daga Yahya bin Said, daga Bashir bin Yasar, wanda yake mawali na Ansar, daga Rafi' bin Khadij da Sahl bin Abi Hathma, cewa su biyun sun gaya masa cewa Abdullah bin Sahl da Muhaiyisa bin Mas'ud sun je Khaibar sai suka watse a cikin dabino. Sai aka kashe Abdullah bin Sahl. Daga nan Abdur-Rahman bin Sahl, Huwaiyisa da Muhaiyisa, 'ya'yan Mas'ud, suka zo ga Annabi ﷺ suka yi magana game da lamuran abokinsu. Abdur-Rahman ya fara magana alhali shi ne kananan su. Sai Annabi ﷺ ya ce:
"Bari babba ya yi magana." Yahya ya ce: Wato babba ya fara magana. Sai suka yi magana game da lamuran abokinsu. Annabi ﷺ ya ce: "Shin za ku sami diyyar abokinku - ko ya ce: abokinku - ta hanyar rantsuwa hamsin daga gare ku?" Suka ce: "Ya Rasular Allah! Lamari ne da ba mu gani ba." Ya ce: "To, Yahudawa za su wanke ku ta hanyar rantsuwarsu hamsin." Suka ce: "Ya Rasular Allah! Su kafirai ne." Sai Rasular Allah ﷺ ya biya su diyyar daga wajensa. Sahl ya ce: Na samu raƙumi ɗaya daga cikin waɗancan raƙumanai, ya shiga wurin kiwo nasu ya taka ni da ƙafarsa. Laith ya ce: Yahya ya ba ni labari, daga Bashir, daga Sahl. Yahya ya ce: Ina tsammanin ya ce tare da Rafi' bin Khadij. Kuma Ibn Uyaina ya ce: Yahya ya ba mu labari daga Bashir, daga Sahl shi kaɗai.
Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.
A shari'ar kisan kai da ba a warware ba, ana amfani da rantsuwa, amma ba a yarda da zargi marar hujja ba.
An kashe Abdullah ibn Sahl a yankin Khaybar. 'Yan uwansa sun kai batun gaban Annabi ﷺ; su ba su ga kisan da idonsu ba.
Diyya kuɗin diyya ne wanda, bisa ƙa'idojin shari'ar Musulunci, iyalan wanda aka kashe za su iya cancanta su karɓa.
Tsarin shari'a na rantsuwa hamsin da ake dangantawa da tabbatar da hujja a wasu shari'o'in kisan kai da ba a warware ba.
Wani tsari na musamman na maimaita rantsuwa a shari'ar kisan kai idan babu tabbatacciyar hujja ta yau da kullum.
Malaman gargajiya suna tattauna wannan lamari a matsayin hujja game da qasamah da muhimmancin tsayayyen tsarin tabbatar da hujja a shari'o'in kisan kai. Ba a yanke wa waɗanda suke danginsa hukunci bisa zato kawai ba: Annabi ﷺ ya tambayi game da rantsuwar da ake buƙata, sannan ya kuma ba ɗayan ɓangaren damar yin rantsuwa. Da iyalin suka ƙi bin wannan hanya, ya biya diyya daga dukiyarsa ta kansa. Malamai sun kuma fahimci daga wannan cewa ƙarami a taro ya kamata ya ba babba damar yin magana da farko, sai dai idan akwai dalili mai muhimmanci na yin akasin haka. Mazhabobi sun bambanta kan cikakkun sharuɗɗa da yadda ake rarraba rantsuwa da alhaki; wannan hadisi ba ya halatta ɗaukar doka a hannu ko tuhumar mutane ba tare da hujja ba.
- Kada ka tuhumi kowa da babban laifi ba tare da mutunta tsarin hujja da shari'ar kotu mai iko ba.
- A tattaunawa, cikin ladabi ka ba manya damar fara magana, amma kada ka hana wasu damar yin magana ba bisa adalci ba.
- Nemi mafita ta adalci ga babban rikici, kuma kada ka rama da kanka.
Wannan riwaya ma tana magana ne game da kisan Abdullah ibn Sahl, kuma tana taimakawa wajen bayyana yanayin tsarin qasamah.
Sahih al-Bukhari · #6144 (Sahih)Wannan riwaya tana magana ne game da alhakin yin rantsuwa idan an musanta zargi.
40 Hadith van an-Nawawi · #14 (Sahih)Wannan hadisi yana jaddada cewa ana kare ran Musulmi, kuma zubar da jini ba ya halatta sai bisa tsauraran sharuɗɗa.
Hadisi kowace rana, a harshenka
Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.