Diyya · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadisi na 6880

An rawaito daga Abu Huraira. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.

Sahih (ingantacce)Littafi: Diyya
صحيح البخاري
Wa ya ruwaito?

Daga al‑Bukhari har zuwa ga Abu Hurayra

Sahih (ingantacce)
  1. 1Abu Nu'aymya ruwaito wa al‑Bukhariأَبُو نُعَيْمٍ
  2. 2Shaybanشَيْبَانُ
  3. 3Yahyaيَحْيَى
  4. 4Abu Salamaأَبِي سَلَمَةَ
  5. 5Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ

Jerin yana yadda ya zo a rubutun Larabci na wannan riwayar. An sauya sunayen daga Larabci zuwa rubutun Latin. Ana ɗaukar Sahih al-Bukhari gaba ɗaya a matsayin ingantacce.

Riwayar

Rubutun Larabci

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ خُزَاعَةَ، قَتَلُوا رَجُلاً‏.‏ وَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَجَاءٍ حَدَّثَنَا حَرْبٌ عَنْ يَحْيَى حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ أَنَّهُ عَامَ فَتْحِ مَكَّةَ قَتَلَتْ خُزَاعَةُ رَجُلاً مِنْ بَنِي لَيْثٍ بِقَتِيلٍ لَهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ، فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ إِنَّ اللَّهَ حَبَسَ عَنْ مَكَّةَ الْفِيلَ وَسَلَّطَ عَلَيْهِمْ رَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ، أَلاَ وَإِنَّهَا لَمْ تَحِلَّ لأَحَدٍ قَبْلِي، وَلاَ تَحِلُّ لأَحَدٍ بَعْدِي، أَلاَ وَإِنَّمَا أُحِلَّتْ لِي سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ، أَلاَ وَإِنَّهَا سَاعَتِي هَذِهِ حَرَامٌ لاَ يُخْتَلَى شَوْكُهَا، وَلاَ يُعْضَدُ شَجَرُهَا، وَلاَ يَلْتَقِطُ سَاقِطَتَهَا إِلاَّ مُنْشِدٌ، وَمَنْ قُتِلَ لَهُ قَتِيلٌ فَهْوَ بِخَيْرِ النَّظَرَيْنِ إِمَّا يُودَى وَإِمَّا يُقَادُ ‏"‏‏.‏ فَقَامَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ يُقَالُ لَهُ أَبُو شَاهٍ فَقَالَ اكْتُبْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ اكْتُبُوا لأَبِي شَاهٍ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَامَ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْشٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِلاَّ الإِذْخِرَ، فَإِنَّمَا نَجْعَلُهُ فِي بُيُوتِنَا وَقُبُورِنَا‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِلاَّ الإِذْخِرَ ‏"‏‏.‏ وَتَابَعَهُ عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ شَيْبَانَ فِي الْفِيلِ، قَالَ بَعْضُهُمْ عَنْ أَبِي نُعَيْمٍ الْقَتْلَ‏.‏ وَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ إِمَّا أَنْ يُقَادَ أَهْلُ الْقَتِيلِ‏.‏

Fassara

Abu Nu'aim ya ba mu labari, Shaiban ya ba mu labari, daga Yahya, daga Abu Salama, daga Abu Huraira, cewa kabilar Khuza'a ta kashe mutum ɗaya. Kuma Abdullah bin Raja' ya ce: Harb ya ba mu labari daga Yahya, Abu Salama ya ba mu labari, Abu Huraira ya ba mu labari cewa a shekarar Nasarar Makka, kabilar Khuza'a ta kashe mutumin Banu Laith a matsayin ramuwar gayya ga wanda aka kashe musu a zamanin Jahiliyya. Sai Manzon Allah ﷺ ya tsaya ya ce:

"Lallai Allah ya hana giwaye shiga Makka, kuma Ya bai wa Manzonsa da Muminai ikon su a kansu. Ku sani! Lallai ba ta halatta wa kowa a gabana ba, kuma ba za ta halatta wa kowa a bayana ba. Lallai an halatta mini ne kawai na tsawon sa'a ɗaya ta rana. Ku sani! Lallai wannan sa'ara ta haramta ce; ba za a cire ciyawar kayanta ba, ba za a sare bishiyarta ba, kuma ba za a ɗauki abin da ya faɗi a cikinta ba sai wanda zai yi shelar neman mai shi. Kuma duk wanda aka kashe, waliyyinsa yana da zaɓi ɗaya daga cikin abubuwa biyu: ko a biya shi diyya ko a yi masa qisas." Sai wani mutumin Yaman mai suna Abu Shah ya tsaya ya ce: "Rubuta min hakan, yā Manzon Allah!" Manzon Allah ﷺ ya ce: "Ku rubuta wa Abu Shah." Sai wani mutumin Quraish ya tsaya ya ce: "Yā Manzon Allah! Sai ciyawar Idhkhir, domin muna amfani da ita a gidajenmu da kabarunmu." Manzon Allah ﷺ ya ce: "Sai Idhkhir." Ubaidullah ya bi Shaiban game da labarin giwaye, wasu kuma sun ce daga Abu Nu'aim game da kisan. Kuma Ubaidullah ya ce: 'Ko kuma a yi wa dangin wanda aka kashe qisas.'

Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.

Babban saƙo

Makka ta ci gaba da kasancewa mai alfarma; idan an yi kisa, iyalan wanda aka kashe za su iya zaɓar diyya ko ƙisasi na shari'a.

Asali da dalili

A lokacin da aka buɗe Makka, Khuza'a ya kashe wani mutum daga Banu Laith domin ramuwar gayya kan kisan da aka yi a zamanin jahiliyya kafin Musulunci. Annabi ﷺ ya bayyana cewa Makka ta ci gaba da kasancewa mai alfarma, kuma dangin wanda aka kashe za su iya zaɓar tsakanin diyya da ƙisasi.

Bayani kan kalmomi masu wuya
Diyya

Kuɗin diyya da ake biya wa dangin mutumin da aka kashe.

Ƙisasi

Hukuncin shari'a kan kisa, wanda hukuma mai izini ke aiwatarwa bisa ƙa'idojin shari'a.

Abin da aka tsinta

Wani abu da aka samu a Makka, wanda ba a yarda a ɗauka ba sai don a nemo mai shi.

Abin da malamai suka fahimta daga gare shi

Malamai sun fahimci daga wannan riwaya cewa alfarmar Makka ta ci gaba da kasancewa cikakkiya bayan keɓewar ɗan lokaci a lokacin buɗe ta: ba a yarda a lalata tsire-tsirenta ba, kuma dole ne a adana abin da aka tsinta domin mai shi. Haka kuma, tana nuna cewa dangin wanda aka kashe za su iya zaɓar diyya ko ƙisasi bisa dokokin shari'ar Musulunci; wannan ba izini ba ne na ɗaukar doka a hannu, domin yanke hukunci da aiwatarwa suna hannun hukuma halastacciya. Mazhabobin Ahlus-Sunnah huɗu sun amince da kariya ta musamman ga Makka, kuma suna tsara ƙisasi da diyya bisa sharuɗɗan fikihunsu.

Darussa na yau
  1. Idan ka tsinci wani abu a Makka, ka ɗauki alhakin mayar da shi ga mai shi.
  2. A bar shari'ar kisa ga alƙalai masu izini, kada ka taɓa ɗaukar fansa da kanka.
  3. A tattauna diyya ko ƙisasi da dangin wanda aka kashe bisa ƙa'idojin shari'a da ake bi, ba tare da matsin lamba ko tashin hankali ba.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadisi kowace rana, a harshenka

Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.