Gabatarwa · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, hadisi na 3927

An rawaito daga Zayd ibn Thabit. Rubutun Larabci tare da fassararmu da bayani.

Da'if (rauni)Littafi: Gabatarwa
سنن النسائي
Wa ya ruwaito?

An ruwaito daga Zayd ibn Thabit

Da'if (rauni)

Riwayar

Rubutun Larabci

أَخْبَرَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ إِسْحَاقَ، عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنِ الْوَلِيدِ بْنِ أَبِي الْوَلِيدِ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، قَالَ قَالَ زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ يَغْفِرُ اللَّهُ لِرَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ أَنَا وَاللَّهِ، أَعْلَمُ بِالْحَدِيثِ مِنْهُ إِنَّمَا كَانَا رَجُلَيْنِ اقْتَتَلاَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏‏"‏‏ إِنْ كَانَ هَذَا شَأْنُكُمْ فَلاَ تُكْرُوا الْمَزَارِعَ ‏‏"‏‏‏.‏‏ فَسَمِعَ قَوْلَهُ ‏‏"‏‏ لاَ تُكْرُوا الْمَزَارِعَ ‏‏"‏‏‏.‏‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ كِتَابَةُ مُزَارَعَةٍ عَلَى أَنَّ الْبَذْرَ وَالنَّفَقَةَ عَلَى صَاحِبِ الأَرْضِ وَلِلْمُزَارِعِ رُبُعُ مَا يُخْرِجُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مِنْهَا هَذَا كِتَابٌ كَتَبَهُ فُلاَنُ بْنُ فُلاَنِ بْنِ فُلاَنٍ فِي صِحَّةٍ مِنْهُ وَجَوَازِ أَمْرٍ لِفُلاَنِ بْنِ فُلاَنٍ إِنَّكَ دَفَعْتَ إِلَىَّ جَمِيعَ أَرْضِكَ الَّتِي بِمَوْضِعِ كَذَا فى مَدِينَةِ كَذَا مُزَارَعَةً وَهِيَ الأَرْضُ الَّتِي تُعْرَفُ بِكَذَا وَتَجْمَعُهَا حُدُودٌ أَرْبَعَةٌ يُحِيطُ بِهَا كُلِّهَا وَأَحَدُ تِلْكَ الْحُدُودِ بِأَسْرِهِ لَزِيقُ كَذَا وَالثَّانِي وَالثَّالِثُ وَالرَّابِعُ دَفَعْتَ إِلَىَّ جَمِيعَ أَرْضِكَ هَذِهِ الْمَحْدُودَةِ فِي هَذَا الْكِتَابِ بِحُدُودِهَا الْمُحِيطَةِ بِهَا وَجَمِيعِ حُقُوقِهَا وَشِرْبِهَا وَأَنْهَارِهَا وَسَوَاقِيهَا أَرْضًا بَيْضَاءَ فَارِغَةً لاَ شَىْءَ فِيهَا مِنْ غَرْسٍ وَ لاَ زَرْعٍ سَنَةً تَامَّةً أَوَّلُهَا مُسْتَهَلَّ شَهْرِ كَذَا مِنْ سَنَةِ كَذَا وَآخِرُهَا انْسِلاَخُ شَهْرِ كَذَا مِنْ سَنَةِ كَذَا عَلَى أَنْ أَزْرَعَ جَمِيعَ هَذِهِ الأَرْضِ الْمَحْدُودَةِ فِي هَذَا الْكِتَابِ الْمَوْصُوفُ مَوْضِعُهَا فِيهِ هَذِهِ السَّنَةَ الْمُؤَقَّتَةَ فِيهَا مِنْ أَوَّلِهَا إِلَى آخِرِهَا كُلَّ مَا أَرَدْتُ وَبَدَا لِي أَنْ أَزْرَعَ فِيهَا مِنْ حِنْطَةٍ وَشَعِيرٍ وَسَمَاسِمَ وَأُرْزٍ وَأَقْطَانٍ وَرِطَابٍ وَبَاقِلاَّ وَحِمَّصٍ وَلُوبِيَا وَعَدَسٍ وَمَقَاثِي وَمَبَاطِيخَ وَجَزَرٍ وَشَلْجَمٍ وَفِجْلٍ وَبَصَلٍ وَثُومٍ وَبُقُولٍ وَرَيَاحِينَ وَغَيْرِ ذَلِكَ مِنْ جَمِيعِ الْغَلاَّتِ شِتَاءً وَصَيْفًا بِبُذُورِكَ وَبَذْرِكَ وَجَمِيعُهُ عَلَيْكَ دُونِي عَلَى أَنْ أَتَوَلَّى ذَلِكَ بِيَدِي وَبِمَنْ أَرَدْتُ مِنْ أَعْوَانِي وَأُجَرَائِي وَبَقَرِي وَأَدَوَاتِي وَإِلَى زِرَاعَةِ ذَلِكَ وَعِمَارَتِهِ وَالْعَمَلِ بِمَا فِيهِ نَمَاؤُهُ وَمَصْلَحَتُهُ وَكِرَابُ أَرْضِهِ وَتَنْقِيَةُ حَشِيشِهَا وَسَقْىِ مَا يُحْتَاجُ إِلَى سَقْيِهِ مِمَّا زُرِعَ وَتَسْمِيدِ مَا يُحْتَاجُ إِلَى تَسْمِيدِهِ وَحَفْرِ سَوَاقِيهِ وَأَنْهَارِهِ وَاجْتِنَاءِ مَا يُجْتَنَى مِنْهُ وَالْقِيَامِ بِحَصَادِ مَا يُحْصَدُ مِنْهُ وَجَمْعِهِ وَدِيَاسَةِ مَا يُدَاسُ مِنْهُ وَتَذْرِيَتِهِ بِنَفَقَتِكَ عَلَى ذَلِكَ كُلِّهِ دُونِي وَأَعْمَلَ فِيهِ كُلِّهِ بِيَدِي وَأَعْوَانِي دُونَكَ عَلَى أَنَّ لَكَ مِنْ جَمِيعِ مَا يُخْرِجُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مِنْ ذَلِكَ كُلِّهِ فِي هَذِهِ الْمُدَّةِ الْمَوْصُوفَةِ فِي هَذَا الْكِتَابِ مِنْ أَوَّلِهَا إِلَى آخِرِهَا فَلَكَ ثَلاَثَةُ أَرْبَاعِهِ بِحَظِّ أَرْضِكَ وَشِرْبِكَ وَبَذْرِكَ وَنَفَقَاتِكَ وَلِيَ الرُّبُعُ الْبَاقِي مِنْ جَمِيعِ ذَلِكَ بِزِرَاعَتِي وَعَمَلِي وَقِيَامِي عَلَى ذَلِكَ بِيَدِي وَأَعْوَانِي وَدَفَعْتَ إِلَىَّ جَمِيعَ أَرْضِكَ هَذِهِ الْمَحْدُودَةِ فِي هَذَا الْكِتَابِ بِجَمِيعِ حُقُوقِهَا وَمَرَافِقِهَا وَقَبَضْتُ ذَلِكَ كُلَّهُ مِنْكَ يَوْمَ كَذَا مِنْ شَهْرِ كَذَا مِنْ سَنَةِ كَذَا فَصَارَ جَمِيعُ ذَلِكَ فِي يَدِي لَكَ لاَ مِلْكَ لِي فِي شَىْءٍ مِنْهُ وَلاَ دَعْوَى وَلاَ طَلِبَةَ إِلاَّ هَذِهِ الْمُزَارَعَةَ الْمَوْصُوفَةَ فِي هَذَا الْكِتَابِ فِي هَذِهِ السَّنَةِ الْمُسَمَّاةِ فِيهِ فَإِذَا انْقَضَتْ فَذَلِكَ كُلُّهُ مَرْدُودٌ إِلَيْكَ وَإِلَى يَدِكَ وَلَكَ أَنْ تُخْرِجَنِي بَعْدَ انْقِضَائِهَا مِنْهَا وَتُخْرِجَهَا مِنْ يَدِي وَيَدِ كُلِّ مَنْ صَارَتْ لَهُ فِيهَا يَدٌ بِسَبَبِي أَقَرَّ فُلاَنٌ وَفُلاَنٌ وَكُتِبَ هَذَا الْكِتَابُ نُسْخَتَيْنِ‏.‏‏

Fassara

Al-Husain bin Muhammad ya ba mu labari, ya ce Isma'il bin Ibrahim ya gaya mana, ya ce Abdur-Rahman bin Ishaq ya gaya mana, daga wajen Abu Ubaidah bin Muhammad, daga wajen Al-Walid bin Abi Al-Walid, daga wajen Urwah bin Az-Zubair, ya ce: Zaid bin Thabit ya ce: 'Allah Ya gafarta wa Rafi' bin Khadij. Ni, wallahi, na fi shi ilimin Hadisi. A hakikaninsu mutane biyu ne suka yi takaddama, sai Manzon Allah ﷺ ya ce:

"Idan haka lamarin ku yake, to kar ku yi hayar gonaki." Shi kuma sai kalmar nan ya ji: "Kar ku yi hayar gonaki." Abu Abdur-Rahman ya ce: Rubuta yarjejeniyar muzara'ah (hadin gwiwar noma) inda iri da duk kashe-kashe suke kan mai filin, yayin da manomi zai samu rubu'in abin da Allah Azza wa Jalla zai fitar daga cikin filin. Wannan littafi ne da Fulani bin Fulani bin Fulani ya rubuta a lokacin da yake da cikakken lafiya da ikon yin aiki, domin Fulani bin Fulani: Ka ba ni dukkan filinka da ke wurin fulani a birnin fulani don hadin gwiwar noma (muzara'ah), wato filin da aka sani da sunan fulani, wanda iyakoki hudu suka kewaye shi gaba daya; daya daga cikin wadannan iyakokin yana makwabtaka da wurin fulani, sannan iyaka ta biyu, ta uku da ta hudu ma an bayyana su. Ka ba ni dukkan wannan filinka da aka bayyana a cikin wannan littafin tare da iyakokinsa da suka kewaye shi, da dukkan hakkokinsa, da hanyoyin ruwansa, da kogunan sa, da magudanan ruwansa; filin da yake fanko babu komai a ciki na dasasshen bishiyoyi ko amfanin gona, na tsawon shekara guda cikakkiya farawa daga farkon watan fulani na shekarar fulani har zuwa karshen watan fulani na shekarar fulani. Sharadin shi ne zan noma dukkan wannan filin da aka bayyana a cikin wannan littafin wanda aka siffanta wurinsa a ciki, a cikin wannan shekarar da aka kayyade daga farkonta har zuwa karshenta, duk abin da na so kuma na ga ya dace in noma a ciki kamar alkama, sha'ir, sesame, shinkafa, auduga, dabino, wake, dengu, kunduru, dankalin turawa, kankana, karas, turnip, radish, albasa, tafarnuwa, kayan lambu, kayan kamshi, da sauran amfanin gona na lokacin sanyi da zafi, ta hanyar amfani da irinka da shukarka, kuma dukkan hakan yana kanka ba tare da shiga ta ba. Sharadin shi ne zan dauki nauyin hakan da hannuna da taimakon mataimakana, ma'aikatana, sanayena da kayan aikina; kuma zan yi noman sa, gyaran sa, aikin da ake bukata don girma da amfaninsa, noman filin sa, share ciyawar sa, ban ruwan abin da ke bukatar ban ruwa daga cikin abin da aka shuka, taka takin abin da ke bukatar taki, haka rami na magudanan ruwa da kogunan sa, girbin amfanin gonar sa, tarawa, surfe abin da ake bukatar a surfe, da wankewa duk da kashe-kashenka ba tare da shiga ta ba. Zan yi dukkan wadannan ayyuka da hannuna da mataimakana ba tare da shigar ka ba. Sharadin shi ne za ka samu kashi uku cikin hudu na duk abin da Allah Azza wa Jalla zai fitar daga cikin hakan a cikin wannan lokacin da aka bayyana a cikin wannan littafin daga farkonsa har zuwa karshensa, a matsayin rabon filinka, ruwanka, irinka da kashe-kashenka; ni kuma zan samu sauran rubu'in na dukkan hakan a matsayin sakamakon nomana, aikina da kula da shi da hannuna da mataimakana. Ka ba ni dukkan wannan filinka da aka bayyana a cikin wannan littafin tare da dukkan hakkokinsa da amfaninsa, kuma na karbi dukkan hakan daga gare ka a ranar fulani na watan fulani na shekarar fulani, don haka dukkan hakan ya koma hannuna domin ka; ba ni da mallaka a kan komai daga ciki ko da'awa ko nema sai dai wannan hadin gwiwar noma da aka bayyana a cikin wannan littafin a cikin wannan shekarar da aka ambata a ciki. Saboda haka, idan lokacin ya kare, dukkan hakan zai koma gare ka da hannunka, kuma kana da damar fitar da ni bayan karewar lokacin daga ciki da kuma fitar da shi daga hannuna da hannun duk wanda ya samu iko a kansa saboda ni.' Fulani da Fulani sun yarda, kuma an rubuta wannan littafin a kwafi biyu.

Khutba World ce ta fassara da bayyana shi, daga Larabci.

Babban saƙo

Zayd ibn Thabit ya bayyana cewa haramcin bayar da ƙasa haya don noma ya samo asali daga rikici.

Bayani kan kalmomi masu wuya
muzara'ah

Yarjejeniyar da mai fili da manomi ke raba amfanin gona bisa kaso da suka amince da shi.

bayar da ƙasa haya don noma

Ba wa wani ƙasa ya yi amfani da ita, bisa kuɗin haya ko kaso da aka amince da shi.

Abin da malamai suka fahimta daga gare shi

Rubutun ya jingina wa Zayd ibn Thabit bayanin cewa maganar Annabi ﷺ ta biyo bayan rikici tsakanin wasu maza biyu; Rafi' ibn Khadij kuwa ya ji kalmomin gama-gari ne kawai game da rashin bayar da ƙasa haya. Tsarin yarjejeniya dalla-dalla da an-Nasa'i ya ambata daga baya yana raba amfanin gona bisa ƙayyadaddun kaso, kuma yana bayyana wanda zai samar da iri, kuɗaɗe da aiki. Malamai suna tantance yarjejeniyoyin noma bisa ruwayoyin da aka amince da su da sharuɗɗan yarjejeniya; mazhabobi sun bambanta ra'ayi kan wasu nau'o'in muzara'ah. Wannan ruwaya mai rauni ita kaɗai ba hujja ba ce ta haramta duk yarjejeniyoyin hayar ƙasa don noma.

Darussa na yau
  1. A yarjejeniyar noma, ku fayyace tun da farko wanda zai samar da iri, kuɗaɗe da aiki, da wanda zai ɗauki haɗari.
  2. Ku amince da takamaiman kaso na amfanin gona, sannan ku rubuta tsawon lokacin yarjejeniya da iyakokin ƙasar.
  3. Kada ku gina hukuncin addini bisa ruwaya guda mai rauni kawai; ku koma ga ingantattun madogara da malamai ƙwararru.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadisi kowace rana, a harshenka

Manhajar tana ba ka hadisi tare da bayani kowace rana, har ma a matsayin widget a wayarka. Ana amfani da ita kyauta.