مقدمه · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 2667

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Masud. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: مقدمه
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

از البخاري تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1مُحَمَّدٌآن را به البخاري روایت کرد
  2. 2أَبُو مُعَاوِيَةَ
  3. 3الأَعْمَشِ
  4. 4شَقِيقٍ
  5. 5عَبْدِ اللَّهِ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ شَقِيقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ وَهْوَ فِيهَا فَاجِرٌ، لِيَقْتَطِعَ بِهَا مَالَ امْرِئٍ مُسْلِمٍ، لَقِيَ اللَّهَ وَهْوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ ‏"‏‏.‏ قَالَ فَقَالَ الأَشْعَثُ بْنُ قَيْسٍ فِيَّ وَاللَّهِ كَانَ ذَلِكَ، كَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ مِنَ الْيَهُودِ أَرْضٌ فَجَحَدَنِي، فَقَدَّمْتُهُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَلَكَ بَيِّنَةٌ ‏"‏‏.‏ قَالَ قُلْتُ لاَ‏.‏ قَالَ فَقَالَ لِلْيَهُودِيِّ ‏"‏ احْلِفْ ‏"‏‏.‏ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِذًا يَحْلِفَ وَيَذْهَبَ بِمَالِي‏.‏ قَالَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى ‏{‏إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلاً‏}‏ إِلَى آخِرِ الآيَةِ‏.‏

ترجمه

محمد برای ما حدیث کرد، ابومعاویه به ما خبر داد از اعمش، از شقیق، از عبدالله رضی الله عنه که گفت: رسول الله ﷺ فرمودند:

«هر کس سوگندی دروغ بخورد تا بدین وسیله مال مسلمانی را به ناحق تصاحب کند، در حالی با خداوند ملاقات خواهد کرد که خدا بر او خشمگین است.» اشعث بن قیس گفت: «به خدا قسم! این ماجرا درباره من بود. میان من و مردی یهودی بر سر زمینی اختلاف پیش آمد و او حق مرا انکار کرد. او را نزد پیامبر ﷺ بردم. رسول الله ﷺ از من پرسیدند: 'آیا دلیل و مدرکی داری؟' گفتم: 'خیر.' سپس به آن یهودی فرمودند: 'سوگند یاد کن.' گفتم: 'ای رسول خدا ﷺ! اگر چنین شود، او سوگند می‌خورد و مال مرا به ناحق می‌برد.' آنگاه خداوند متعال این آیه را نازل فرمود: {همانا کسانی که پیمان خدا و سوگندهای خود را به بهایی ناچیز می‌فروشند} تا پایان آیه.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

سوگند دروغ برای به‌دست‌آوردن مال دیگری، خشم الله را در پی دارد.

پیشینه و سبب بیان

اشعث بن قیس نقل کرد که دربارهٔ زمینی با مردی یهودی اختلاف داشت. چون نتوانست دلیلی ارائه کند، پیامبر ﷺ از طرف دیگر خواست سوگند بخورد. اشعث بیم داشت که آن مرد با این سوگند، حق او نسبت به زمین را انکار کند. این روایت، این رویداد را به نزول آیهٔ ۷۷ سورهٔ آل‌عمران پیوند می‌دهد.

توضیح واژه‌های دشوار
سوگند دروغ

سوگندی که شخص آگاهانه با آن دروغ می‌گوید یا سخنی نادرست را تأیید می‌کند.

به‌ناحق به‌دست‌آوردن

به‌دست‌آوردن دارایی دیگری بدون داشتن حق آن.

دلیل

مبنایی که قاضی بر اساس آن می‌تواند ادعایی را ارزیابی کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان تأکید می‌کنند که دروغ‌گفتن آگاهانه زیر سوگند برای به‌دست‌آوردن مال، گناهی بزرگ است و مالکیت مشروع ایجاد نمی‌کند. پیامبر ﷺ ابتدا دلیل خواست؛ وقتی دلیلی نبود، از طرف دیگر خواست سوگند بخورد. این امر بازتاب‌دهندهٔ قاعدهٔ حقوقی‌ای است که بر اساس آن، مدعی دلیل می‌آورد و طرفی که ادعا را انکار می‌کند سوگند می‌خورد. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت این قاعدهٔ بنیادین را در دادرسی می‌پذیرند، هرچند جزئیات آن برای انواع گوناگون دعاوی و ادله متفاوت است.

درس‌هایی برای امروز
  1. هرگز دربارهٔ چیزی که می‌دانید سوگند دروغ است یا به کسی زیان می‌رساند، سوگند نخورید.
  2. اسناد و دیگر مدارک مربوط به توافق‌ها و مالکیت را نگه دارید تا اختلاف به‌طور منصفانه بررسی شود.
  3. اگر نمی‌توانید اختلافی را خودتان حل کنید، از یک میانجی یا قاضی بی‌طرف و دارای صلاحیت کمک بخواهید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.