การรบที่นำโดยท่านนบี ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari หะดีษที่ 4072

รายงานโดย Wahshi ibn Harb พร้อมข้อความภาษาอาหรับ คำแปลของเรา และคำอธิบาย

Sahih (เชื่อถือได้)หนังสือ: การรบที่นำโดยท่านนบี ﷺ
صحيح البخاري
ใครเป็นผู้รายงาน?

รายงานโดย Wahshi ibn Harb

Sahih (เชื่อถือได้)

Sahih al-Bukhari ได้รับการยอมรับว่าเชื่อถือได้ทั้งหมด

ตัวบทหะดีษ

ข้อความภาษาอาหรับ

حَدَّثَنِي أَبُو جَعْفَرٍ، مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْفَضْلِ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ الضَّمْرِيِّ، قَالَ خَرَجْتُ مَعَ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَدِيِّ بْنِ الْخِيَارِ، فَلَمَّا قَدِمْنَا حِمْصَ قَالَ لِي عُبَيْدُ اللَّهِ هَلْ لَكَ فِي وَحْشِيٍّ نَسْأَلُهُ عَنْ قَتْلِ حَمْزَةَ قُلْتُ نَعَمْ‏.‏ وَكَانَ وَحْشِيٌّ يَسْكُنُ حِمْصَ فَسَأَلْنَا عَنْهُ فَقِيلَ لَنَا هُوَ ذَاكَ فِي ظِلِّ قَصْرِهِ، كَأَنَّهُ حَمِيتٌ‏.‏ قَالَ فَجِئْنَا حَتَّى وَقَفْنَا عَلَيْهِ بِيَسِيرٍ، فَسَلَّمْنَا، فَرَدَّ السَّلاَمَ، قَالَ وَعُبَيْدُ اللَّهِ مُعْتَجِرٌ بِعِمَامَتِهِ، مَا يَرَى وَحْشِيٌّ إِلاَّ عَيْنَيْهِ وَرِجْلَيْهِ، فَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ يَا وَحْشِيُّ أَتَعْرِفُنِي قَالَ فَنَظَرَ إِلَيْهِ ثُمَّ قَالَ لاَ وَاللَّهِ إِلاَّ أَنِّي أَعْلَمُ أَنَّ عَدِيَّ بْنَ الْخِيَارِ تَزَوَّجَ امْرَأَةً يُقَالُ لَهَا أُمُّ قِتَالٍ بِنْتُ أَبِي الْعِيصِ، فَوَلَدَتْ لَهُ غُلاَمًا بِمَكَّةَ، فَكُنْتُ أَسْتَرْضِعُ لَهُ، فَحَمَلْتُ ذَلِكَ الْغُلاَمَ مَعَ أُمِّهِ، فَنَاوَلْتُهَا إِيَّاهُ، فَلَكَأَنِّي نَظَرْتُ إِلَى قَدَمَيْكَ‏.‏ قَالَ فَكَشَفَ عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ وَجْهِهِ ثُمَّ قَالَ أَلاَ تُخْبِرُنَا بِقَتْلِ حَمْزَةَ قَالَ نَعَمْ، إِنَّ حَمْزَةَ قَتَلَ طُعَيْمَةَ بْنَ عَدِيِّ بْنِ الْخِيَارِ بِبَدْرٍ، فَقَالَ لِي مَوْلاَىَ جُبَيْرُ بْنُ مُطْعِمٍ إِنْ قَتَلْتَ حَمْزَةَ بِعَمِّي فَأَنْتَ حُرٌّ، قَالَ فَلَمَّا أَنْ خَرَجَ النَّاسُ عَامَ عَيْنَيْنِ ـ وَعَيْنَيْنِ جَبَلٌ بِحِيَالِ أُحُدٍ، بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ وَادٍ ـ خَرَجْتُ مَعَ النَّاسِ إِلَى الْقِتَالِ، فَلَمَّا اصْطَفُّوا لِلْقِتَالِ خَرَجَ سِبَاعٌ فَقَالَ هَلْ مِنْ مُبَارِزٍ قَالَ فَخَرَجَ إِلَيْهِ حَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَقَالَ يَا سِبَاعُ يَا ابْنَ أُمِّ أَنْمَارٍ مُقَطِّعَةِ الْبُظُورِ، أَتُحَادُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم قَالَ ثُمَّ شَدَّ عَلَيْهِ فَكَانَ كَأَمْسِ الذَّاهِبِ ـ قَالَ ـ وَكَمَنْتُ لِحَمْزَةَ تَحْتَ صَخْرَةٍ فَلَمَّا دَنَا مِنِّي رَمَيْتُهُ بِحَرْبَتِي، فَأَضَعُهَا فِي ثُنَّتِهِ حَتَّى خَرَجَتْ مِنْ بَيْنِ وَرِكَيْهِ ـ قَالَ ـ فَكَانَ ذَاكَ الْعَهْدَ بِهِ، فَلَمَّا رَجَعَ النَّاسُ رَجَعْتُ مَعَهُمْ فَأَقَمْتُ بِمَكَّةَ، حَتَّى فَشَا فِيهَا الإِسْلاَمُ، ثُمَّ خَرَجْتُ إِلَى الطَّائِفِ، فَأَرْسَلُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَسُولاً، فَقِيلَ لِي إِنَّهُ لاَ يَهِيجُ الرُّسُلَ ـ قَالَ ـ فَخَرَجْتُ مَعَهُمْ حَتَّى قَدِمْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا رَآنِي قَالَ ‏"‏ آنْتَ وَحْشِيٌّ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ نَعَمْ‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَنْتَ قَتَلْتَ حَمْزَةَ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ قَدْ كَانَ مِنَ الأَمْرِ مَا بَلَغَكَ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَهَلْ تَسْتَطِيعُ أَنْ تُغَيِّبَ وَجْهَكَ عَنِّي ‏"‏‏.‏ قَالَ فَخَرَجْتُ، فَلَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَخَرَجَ مُسَيْلِمَةُ الْكَذَّابُ قُلْتُ لأَخْرُجَنَّ إِلَى مُسَيْلِمَةَ لَعَلِّي أَقْتُلُهُ فَأُكَافِئَ بِهِ حَمْزَةَ ـ قَالَ ـ فَخَرَجْتُ مَعَ النَّاسِ، فَكَانَ مِنْ أَمْرِهِ مَا كَانَ ـ قَالَ ـ فَإِذَا رَجُلٌ قَائِمٌ فِي ثَلْمَةِ جِدَارٍ، كَأَنَّهُ جَمَلٌ أَوْرَقُ ثَائِرُ الرَّأْسِ ـ قَالَ ـ فَرَمَيْتُهُ بِحَرْبَتِي، فَأَضَعُهَا بَيْنَ ثَدْيَيْهِ حَتَّى خَرَجَتْ مِنْ بَيْنِ كَتِفَيْهِ ـ قَالَ ـ وَوَثَبَ إِلَيْهِ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ، فَضَرَبَهُ بِالسَّيْفِ عَلَى هَامَتِهِ‏.‏ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْفَضْلِ فَأَخْبَرَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ يَقُولُ فَقَالَتْ جَارِيَةٌ عَلَى ظَهْرِ بَيْتٍ وَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ، قَتَلَهُ الْعَبْدُ الأَسْوَدُ‏.‏

คำแปล

ญะอ์ฟัร บิน อัมร์ บิน อุมัยยะฮ์ อัฎ-ฎอมรีย์ เล่าว่า: ข้าพเจ้าได้ออกเดินทางร่วมกับ อุบัยดุลลอฮ์ บิน อะดี บิน อัล-คิยาร เมื่อเราเดินทางมาถึงเมืองฮิมส์ อุบัยดุลลอฮ์ได้กล่าวกับข้าพเจ้าว่า

"ท่านต้องการไปพบวะห์ชี เพื่อสอบถามเขาเกี่ยวกับการสังหารฮัมซะฮ์หรือไม่?" ข้าพเจ้าตอบว่า "ต้องการ" วะห์ชีอาศัยอยู่ในเมืองฮิมส์ เราจึงสอบถามเกี่ยวกับตัวเขา และมีผู้บอกเราว่า "เขานั่งอยู่ตรงนั้น ในร่มเงาของปราสาทของเขา ดูเหมือนถุงน้ำที่เต็มเปี่ยม" ดังนั้นเราจึงเดินเข้าไปหาเขา และเมื่อเราอยู่ห่างจากเขาเพียงเล็กน้อย เราก็ได้ให้สลาม และเขาก็รับสลามกลับ ขณะนั้นอุบัยดุลลอฮ์โพกศีรษะด้วยผ้าสะระบั่นจนมิดชิด วะห์ชีมองเห็นเพียงดวงตาและเท้าของเขาเท่านั้น อุบัยดุลลอฮ์จึงกล่าวว่า "โอ้ วะห์ชี! ท่านรู้จักฉันหรือไม่?" เขามองดูอุบัยดุลลอฮ์แล้วตอบว่า "ไม่ ขอสาบานต่ออัลลอฮ์! แต่ฉันรู้ว่า อะดี บิน อัล-คิยาร ได้แต่งงานกับสตรีชื่อ อุมมุ กิตาล บุตรีของ อบู อัล-อิศ และนางได้คลอดบุตรชายคนหนึ่งให้เขาที่มักกะฮ์ ฉันเคยช่วยหานางนมให้กับเด็กคนนั้น ครั้งหนึ่งฉันได้อุ้มเด็กคนนั้นพร้อมกับมารดาของเขา แล้วยื่นส่งให้แก่นาง และดูเหมือนว่าเท้าของท่านจะเหมือนกับเท้าของเด็กคนนั้น" อุบัยดุลลอฮ์จึงเปิดผ้าคลุมหน้าออก แล้วกล่าวว่า "ท่านจะไม่เล่าเรื่องการสังหารฮัมซะฮ์ให้เราฟังหรือ?" เขาตอบว่า "ได้สิ แท้จริงฮัมซะฮ์ได้สังหาร ฏุอัยมะฮ์ บิน อะดี บิน อัล-คิยาร ในสงครามบัดร์ นายของฉันคือ ญุบัยร์ บิน มุฏอิม จึงกล่าวกับฉันว่า 'หากเจ้าสังหารฮัมซะฮ์เพื่อล้างแค้นแทนลุงของฉัน เจ้าก็จะเป็นอิสระ' เมื่อผู้คนยกทัพออกไปในปีแห่ง 'ไอนัยน์ — ไอนัยน์คือภูเขาที่อยู่ตรงข้ามกับอุฮุด โดยมีหุบเขาคั่นกลาง — ข้าพเจ้าก็ได้ออกไปกับผู้คนเพื่อทำศึก เมื่อทั้งสองฝ่ายตั้งแถวรบ ซิบาอ์ ได้ออกมาท้าทายว่า 'มีใครกล้าออกมาดวลกันหรือไม่?' ฮัมซะฮ์ บิน อับดุลมุฏฏอลิบ จึงก้าวออกมาแล้วกล่าวว่า 'โอ้ ซิบาอ์! โอ้ ลูกชายของอุมมุ อันมาร์ ผู้ขลิบหนังหุ้มปลายของผู้หญิง! เจ้าบังอาจท้าทายอัลลอฮ์และเราะสุลของพระองค์ ﷺ กระนั้นหรือ?' จากนั้นฮัมซะฮ์ก็พุ่งเข้าโจมตีและสังหารเขา จนเขาสิ้นชีพไปในพริบตาเหมือนวันที่ผ่านพ้นไป วะห์ชีเล่าต่อว่า: ข้าพเจ้าได้ซ่อนตัวอยู่ใต้ก้อนหินเพื่อรอจังหวะฮัมซะฮ์ เมื่อเขาเข้ามาใกล้ ข้าพเจ้าก็ขว้างหอกใส่เขา แทงทะลุบริเวณท้องน้อยจนปลายหอกโผล่ออกมาระหว่างสะโพกทั้งสอง นั่นคือวาระสุดท้ายของเขา เมื่อผู้คนเดินทางกลับ ข้าพเจ้าก็กลับมากับพวกเขาและพักอยู่ที่มักกะฮ์ จนกระทั่งอิสลามแพร่หลายในเมืองนั้น ต่อมาข้าพเจ้าได้ออกไปยังฏออีฟ ชาวฏออีฟได้ส่งทูตไปหาเราะสุลุลลอฮ์ ﷺ และมีผู้บอกข้าพเจ้าว่าท่านจะไม่ทำร้ายทูต ข้าพเจ้าจึงออกเดินทางไปกับพวกเขาจนได้เข้าเฝ้าเราะสุลุลลอฮ์ ﷺ เมื่อท่านเห็นข้าพเจ้า ท่านถามว่า "เจ้าคือวะห์ชีใช่ไหม?" ข้าพเจ้าตอบว่า "ใช่ครับ" ท่านถามว่า "เจ้าเป็นผู้สังหารฮัมซะฮ์หรือ?" ข้าพเจ้าตอบว่า "เหตุการณ์เป็นไปตามที่ท่านได้รับทราบมาแล้ว" ท่านจึงกล่าวว่า "เจ้าพอจะซ่อนใบหน้าของเจ้าจากเราได้หรือไม่?" วะห์ชีเล่าว่า: ข้าพเจ้าจึงหลีกออกมา ต่อมาเมื่อเราะสุลุลลอฮ์ ﷺ สิ้นพระชนม์ และมุซัยละมะฮ์ อัล-กัซซาบ (จอมโกหก) ได้ปรากฏตัวขึ้น ข้าพเจ้าจึงกล่าวว่า 'ฉันจะออกไปสู้กับมุซัยละมะฮ์ เผื่อว่าจะสามารถสังหารเขาได้ เพื่อเป็นการชดเชยกับการสังหารฮัมซะฮ์' ข้าพเจ้าจึงออกเดินทางไปพร้อมกับผู้คน และเหตุการณ์ก็เป็นไปตามที่เกิดขึ้น ทันใดนั้นข้าพเจ้าได้เห็นชายคนหนึ่งยืนอยู่ในช่องกำแพง ดูราวกับอูฐสีเทาที่มีขนหัวยุ่งเหยิง ข้าพเจ้าจึงขว้างหอกใส่เขา แทงทะลุกลางหน้าอกระหว่างเต้านมทั้งสองจนปลายหอกโผล่ออกมาระหว่างไหล่ทั้งสอง จากนั้นชายชาวอันศอรคนหนึ่งก็กระโดดเข้าไปฟันดาบใส่ศีรษะของเขา อับดุลลอฮ์ บิน อัล-ฟัฎล์ กล่าวว่า สุลัยมาน บิน ยะซาร แจ้งแก่เขาว่า เขาได้ยินอับดุลลอฮ์ บิน อุมัร กล่าวว่า: มีทาสสาวคนหนึ่งร้องตะโกนอยู่บนหลังคาบ้านว่า 'โอ้ หัวหน้าแห่งศรัทธาชนเอ๋ย! ทาสผิวดำได้สังหารเขาเสียแล้ว'

คำแปลและคำอธิบายโดย Khutba World แปลจากภาษาอาหรับ

ใจความสำคัญ

วะห์ชีเล่าว่าเขาสังหารฮัมซะฮ์อย่างไร และต่อมาได้ต่อสู้กับมุซัยลิมะฮ์

อธิบายคำศัพท์ที่เข้าใจยาก
อัลมะฆอซี

ประวัติการทัพและการเดินทางทางทหารในชีวิตของศาสดา ﷺ

เมาลา

ผู้อุปถัมภ์หรืออดีตนาย ในที่นี้ ญุบัยร์ อิบนุ มุฏอิมเป็นนายของวะห์ชี

ทูต

ผู้แทนที่นำสารในนามของกลุ่มหนึ่ง

สิ่งที่บรรดานักวิชาการได้เรียนรู้จากหะดีษ

นักอรรถาธิบายคลาสสิก รวมถึงอิบนุหะญัร จัดวางเรื่องเล่าของวะห์ชีไว้ในประวัติศาสตร์อุฮุดและการต่อสู้กับมุซัยลิมะฮ์ที่ยะมามะฮ์ การพบกันนี้แสดงให้เห็นว่าศาสดา ﷺ ไม่ได้บังคับให้วะห์ชีเปิดเผยใบหน้า และการเข้ารับอิสลามทำให้เขาได้เข้าสู่ประชาคมมุสลิม การต่อสู้กับมุซัยลิมะฮ์ในเวลาต่อมาไม่ใช่สิ่งทดแทนการกลับใจ แต่เป็นการกระทำเพื่อรับใช้ประชาคมมุสลิม นักวิชาการเน้นว่าประวัติส่วนบุคคลนี้เพียงเรื่องเดียวไม่ได้กำหนดหลักทั่วไปเกี่ยวกับการตอบโต้หรือการปฏิบัติต่อเชลย

บทเรียนสำหรับวันนี้
  1. เล่าเหตุการณ์ยากลำบากอย่างตรงไปตรงมา และอย่าหลีกเลี่ยงความรับผิดชอบต่อการกระทำของตน
  2. แสดงการกลับใจผ่านการเลือกทำสิ่งที่เป็นประโยชน์ต่อความดีและประชาคม
  3. ปฏิบัติต่อทูตด้วยความปลอดภัยและความเคารพ แม้มาจากกลุ่มอื่น
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

หะดีษทุกวันในภาษาของคุณ

แอปจะมอบหะดีษพร้อมคำอธิบายให้คุณทุกวัน และแสดงเป็นวิดเจ็ตบนโทรศัพท์ได้ ใช้งานฟรี