Sahih al-Bukhari، حدیث 4415
روایتشده توسط Abu Musa al-Ash'ari. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abu Musa al-Ash'ari
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَرْسَلَنِي أَصْحَابِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَسْأَلُهُ الْحُمْلاَنَ لَهُمْ، إِذْ هُمْ مَعَهُ فِي جَيْشِ الْعُسْرَةِ وَهْىَ غَزْوَةُ تَبُوكَ فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ، إِنَّ أَصْحَابِي أَرْسَلُونِي إِلَيْكَ لِتَحْمِلَهُمْ. فَقَالَ " وَاللَّهِ لاَ أَحْمِلُكُمْ عَلَى شَىْءٍ ". وَوَافَقْتُهُ، وَهْوَ غَضْبَانُ وَلاَ أَشْعُرُ، وَرَجَعْتُ حَزِينًا مِنْ مَنْعِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، وَمِنْ مَخَافَةِ أَنْ يَكُونَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَجَدَ فِي نَفْسِهِ عَلَىَّ، فَرَجَعْتُ إِلَى أَصْحَابِي فَأَخْبَرْتُهُمُ الَّذِي قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم، فَلَمْ أَلْبَثْ إِلاَّ سُوَيْعَةً إِذْ سَمِعْتُ بِلاَلاً يُنَادِي أَىْ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ قَيْسٍ. فَأَجَبْتُهُ، فَقَالَ أَجِبْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدْعُوكَ، فَلَمَّا أَتَيْتُهُ، قَالَ " خُذْ هَذَيْنِ الْقَرِينَيْنِ ـ وَهَذَيْنِ الْقَرِينَيْنِ لِسِتَّةِ أَبْعِرَةٍ ابْتَاعَهُنَّ حِينَئِذٍ مِنْ سَعْدٍ ـ فَانْطَلِقْ بِهِنَّ إِلَى أَصْحَابِكَ فَقُلْ إِنَّ اللَّهَ ـ أَوْ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ـ يَحْمِلُكُمْ عَلَى هَؤُلاَءِ فَارْكَبُوهُنَّ ". فَانْطَلَقْتُ إِلَيْهِمْ بِهِنَّ، فَقُلْتُ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَحْمِلُكُمْ عَلَى هَؤُلاَءِ وَلَكِنِّي وَاللَّهِ لاَ أَدَعُكُمْ حَتَّى يَنْطَلِقَ مَعِي بَعْضُكُمْ إِلَى مَنْ سَمِعَ مَقَالَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لاَ تَظُنُّوا أَنِّي حَدَّثْتُكُمْ شَيْئًا لَمْ يَقُلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا لِي إِنَّكَ عِنْدَنَا لَمُصَدَّقٌ، وَلَنَفْعَلَنَّ مَا أَحْبَبْتَ. فَانْطَلَقَ أَبُو مُوسَى بِنَفَرٍ مِنْهُمْ حَتَّى أَتَوُا الَّذِينَ سَمِعُوا قَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَنْعَهُ إِيَّاهُمْ، ثُمَّ إِعْطَاءَهُمْ بَعْدُ، فَحَدَّثُوهُمْ بِمِثْلِ مَا حَدَّثَهُمْ بِهِ أَبُو مُوسَى.
ابوموسی رضی الله عنه روایت کرده است: یارانم مرا نزد رسول خدا ﷺ فرستادند تا برایشان مرکب درخواست کنم، زیرا آنان در
«جیش العسرة» (لشکر دشواری) همراه ایشان بودند که همان غزوه تبوک است. گفتم: «ای پیامبر خدا! یارانم مرا نزد شما فرستادهاند تا برایشان مرکب تهیه کنید.» ایشان فرمودند: «به خدا سوگند! شما را بر چیزی سوار نخواهم کرد.» اتفاقاً وقتی به خدمتشان رسیدم، ایشان خشمگین بودند و من متوجه نشدم. من به دلیل رد درخواست توسط پیامبر ﷺ و ترس از اینکه مبادا پیامبر ﷺ از من دلگیر شده باشند، اندوهگین بازگشتم. نزد یارانم رفتم و آنچه پیامبر ﷺ فرموده بودند را به آنان اطلاع دادم. مدت کوتاهی نگذشته بود که شنیدم بلال صدا میزند: «ای عبدالله بن قیس!» پاسخ دادم. او گفت: «پاسخ رسول خدا ﷺ را بده که تو را میخوانند.» وقتی به خدمت ایشان رسیدم، فرمودند: «این دو جفت شتر را بگیر — و این دو جفت شتر دیگر را نیز بگیر» (که مجموعاً شش شتر بود که آن زمان از سعد خریده بودند). سپس افزودند: «اینها را نزد یارانت ببر و بگو: الله — یا رسول خدا ﷺ — اجازه میدهد بر اینها سوار شوید، پس بر آنها سوار شوید.» من آن شتران را نزد آنان بردم و گفتم: «پیامبر ﷺ اجازه میدهند بر اینها سوار شوید، اما به خدا سوگند! شما را رها نمیکنم تا اینکه برخی از شما با من نزد کسی بیایند که سخن رسول خدا ﷺ را شنیده است. گمان نکنید که سخنی را به شما نقل میکنم که رسول خدا ﷺ نفرمودهاند.» آنان به من گفتند: «ما تو را راستگو میدانیم و هر چه بخواهی انجام خواهیم داد.» راوی حدیث افزود: سپس ابوموسی همراه با گروهی از آنان رفت تا به کسانی رسیدند که سخن رسول خدا ﷺ را درباره منع اولیه و سپس اعطای مرکب شنیده بودند. آن افراد نیز همان مطلبی را تأیید کردند که ابوموسی به آنان گفته بود.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
ابوموسی پیش از آنکه همراهانش به گزارش او اعتماد کنند، درستی آن را بررسی کرد.
این رویداد در جریان لشکرکشی تبوک، یعنی سپاه عسرت، رخ داد. ابوموسی از طرف همراهانش درخواست وسیلهٔ سواری کرد؛ پیامبر ﷺ ابتدا نپذیرفت و سپس شترانی در اختیار آنان گذاشت تا با آنها سفر کنند.
نامی برای لشکرکشی تبوک که در شرایط دشواری انجام شد.
حیواناتی که همراهان میتوانستند در سفر بر آنها سوار شوند.
دانشمندان از این روایت نتیجه میگیرند که راویِ مورد اعتماد میتواند با دقت بررسی کند که آیا گزارشش درست نقل شده است یا نه. درخواست ابوموسی برای تأیید نشان میدهد که بررسی، به اعتبار دانش کمک میکند، بیآنکه از پیش به شاهدی مورد اعتماد بدگمان شویم. این روایت همچنین نشان میدهد که ممکن است پس از یک امتناع اولیه، تصمیم تازهای گرفته شود؛ بنابراین باید گزارش نهایی را کامل و در بافت آن نقل کرد.
- پیش از انتشار یک خبر مهم، آن را از منبعی قابل اعتماد بررسی کنید.
- آنچه گفته شده را نقل کنید، از جمله هر توضیح یا تغییری که بعداً آمده است.
- با احترام درخواست تأیید کنید و بیدلیل به خوشنامی کسی خدشه وارد نکنید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.