اذان · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 682

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Umar. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: اذان
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

از البخاري تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1يَحْيَى بْنُ سُلَيْمَانَآن را به البخاري روایت کرد
  2. 2ابْنُ وَهْبٍ
  3. 3يُونُسُ
  4. 4ابْنِ شِهَابٍ
  5. 5حَمْزَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ حَدَّثَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ حَمْزَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّهُ أَخْبَرَهُ عَنْ أَبِيهِ، قَالَ لَمَّا اشْتَدَّ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَجَعُهُ قِيلَ لَهُ فِي الصَّلاَةِ فَقَالَ ‏"‏ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ ‏"‏‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ رَقِيقٌ، إِذَا قَرَأَ غَلَبَهُ الْبُكَاءُ‏.‏ قَالَ ‏"‏ مُرُوهُ فَيُصَلِّي ‏"‏ فَعَاوَدَتْهُ‏.‏ قَالَ ‏"‏ مُرُوهُ فَيُصَلِّي، إِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ ‏"‏‏.‏ تَابَعَهُ الزُّبَيْدِيُّ وَابْنُ أَخِي الزُّهْرِيِّ وَإِسْحَاقُ بْنُ يَحْيَى الْكَلْبِيُّ عَنِ الزُّهْرِيِّ‏.‏ وَقَالَ عُقَيْلٌ وَمَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ حَمْزَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

ترجمه

یحیی بن سلیمان به ما حدیث کرد و گفت: ابن وهب به ما حدیث کرد و گفت: یونس برایم حدیث کرد، از ابن شهاب، از حمزه بن عبدالله که پدرش به او خبر داد. او گفت: هنگامی که درد رسول الله ﷺ شدید شد، درباره نماز به ایشان گفته شد. فرمودند:

«به ابوبکر دستور دهید تا برای مردم نماز بخواند.» عایشه گفت: «ابوبکر مردی رقیق‌القلب است؛ چون قرآن بخواند، گریه بر او غلبه می‌کند.» پیامبر ﷺ فرمودند: «به او دستور دهید تا نماز بخواند.» عایشه سخن خود را تکرار کرد. پیامبر ﷺ فرمودند: «به او دستور دهید تا نماز بخواند؛ همانا شما همچون زنان همراه یوسف هستید.» زبیدی، پسر برادر زهری و اسحاق بن یحیی کلبی نیز از زهری همین مضمون را روایت کرده‌اند. و عقیل و معمر از زهری، از حمزه و از پیامبر ﷺ روایت کرده‌اند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ به ابوبکر دستور داد که امامت نماز جماعت را بر عهده بگیرد.

پیشینه و سبب بیان

هنگامی که بیماری پیامبر ﷺ شدت یافت و موضوع نماز پیش آمد، ایشان به ابوبکر دستور داد که امامت مردم را بر عهده بگیرد. عایشه به تأثر ابوبکر هنگام تلاوت اشاره کرد، اما پیامبر ﷺ دستور خود را تکرار فرمود.

توضیح واژه‌های دشوار
امامت نماز

پیشوایی نماز جماعت به‌عنوان امام، در حالی که دیگران از او پیروی می‌کنند.

دل‌نازک

دارای قلبی حساس؛ ابوبکر هنگام تلاوت قرآن چنان متأثر می‌شد که اشک می‌ریخت.

یاران یوسف

اشاره‌ای به زنانِ داستان یوسف است. در اینجا این سخن به سرزنشی دربارهٔ واکنش مکرر آنان اشاره دارد.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که ابوبکر امامِ برگزیده برای رهبری جماعت در دوران بیماری پیامبر ﷺ بود. تکرار دستور نشان می‌دهد که تأثر او هنگام تلاوت، دلیلی برای کنار گذاشتنش از امامت نبود. عالمان همچنین این روایت را نشانه‌ای از جایگاه ویژهٔ ابوبکر دانسته‌اند؛ اما این روایت به‌تنهایی انتصاب رسمی او به جانشینی نیست. مذاهب فقهی امامتِ کسی را که از روی تأثر گریه می‌کند، تا زمانی که بتواند تلاوت را ادامه دهد، صحیح می‌دانند.

درس‌هایی برای امروز
  1. هرگاه رهبری شایسته وظیفه‌ای را به‌روشنی به شما واگذار می‌کند، مسئولیت آن را بپذیرید؛ حتی اگر احساسات شما را آسیب‌پذیر کرده باشد.
  2. با کسانی که هنگام عبادت متأثر می‌شوند، مهربان باشید؛ تا زمانی که بتوانند نمازشان را ادامه دهند.
  3. دربارهٔ یک دستور آشکارا گفت‌وگو کنید، اما پس از تأیید تصمیم روشن، به آن احترام بگذارید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.