Sahih al-Bukhari, hedîsa 2750
Hakim ibn Hizam rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Hakim ibn Hizam hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَعُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، أَنَّ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَعْطَانِي، ثُمَّ سَأَلْتُهُ فَأَعْطَانِي ثُمَّ قَالَ لِي " يَا حَكِيمُ، إِنَّ هَذَا الْمَالَ خَضِرٌ حُلْوٌ، فَمَنْ أَخَذَهُ بِسَخَاوَةِ نَفْسٍ بُورِكَ لَهُ فِيهِ، وَمَنْ أَخَذَهُ بِإِشْرَافِ نَفْسٍ لَمْ يُبَارَكْ لَهُ فِيهِ، وَكَانَ كَالَّذِي يَأْكُلُ وَلاَ يَشْبَعُ، وَالْيَدُ الْعُلْيَا خَيْرٌ مِنَ الْيَدِ السُّفْلَى ". قَالَ حَكِيمٌ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لاَ أَرْزَأُ أَحَدًا بَعْدَكَ شَيْئًا حَتَّى أُفَارِقَ الدُّنْيَا. فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يَدْعُو حَكِيمًا لِيُعْطِيَهُ الْعَطَاءَ فَيَأْبَى أَنْ يَقْبَلَ مِنْهُ شَيْئًا، ثُمَّ إِنَّ عُمَرَ دَعَاهُ لِيُعْطِيَهُ فَيَأْبَى أَنْ يَقْبَلَهُ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ، إِنِّي أَعْرِضُ عَلَيْهِ حَقَّهُ الَّذِي قَسَمَ اللَّهُ لَهُ مِنْ هَذَا الْفَىْءِ فَيَأْبَى أَنْ يَأْخُذَهُ. فَلَمْ يَرْزَأْ حَكِيمٌ أَحَدًا مِنَ النَّاسِ بَعْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم حَتَّى تُوُفِّيَ رَحِمَهُ اللَّهُ.
Mihemed kurê Yûsif ji me re vegot, Ewzaî ji me re vegot, ji Zührî, ji Seîd kurê Museyyeb û Urwe kurê Zubeyr, ku Hekîm kurê Hîzam (Xwedê jê razî be) got: Min ji Resûlullah ﷺ xwest, wî da min; paşê min dîsa xwest, wî dîsa da min û paşê ji min re got: 'Ey Hekîm! Bêguman ev mal şîn û şîrîn e. Kî wê bi dilfirehî û bêçavtengî werbigire, tê de bereket pê tê dayîn. Lê kî wê bi çavtengî û hirs werbigire, tê de bereket pê nayê dayîn û ew mîna yê ku dixwe lê têr nabe ye. Destê jorîn (yê dide) ji destê jêrîn (yê distîne) çêtir e.' Hekîm got: Min got, 'Ey Resûlullah ﷺ! Bi wî Zatê ku te bi heq şandiye sond dixwim, ez ê piştî te qet tiştekî ji kesekî nexwazim heta ku ez ji dinyayê biçim.' Piştî vê yekê Ebûbekir bangî Hekîm dikir da ku tiştekî bide wî, lê wî red dikir û qebûl nedikir. Paşê Omer jî bangî wî kir da ku tiştekî bide wî, lê wî dîsa red kir. Omer got: 'Ey cemaeta Misilmanan! Ez mafê wî yê ku Xwedê di vê xenîmetê de ji bo wî diyar kiriye pêşkêşî wî dikim, lê ew qebûl nake.' Hekîm piştî Pêxember ﷺ qet tiştekî ji kesekî nexwest heta ku wefat kir. Xwedê rehma xwe lê bike.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Malê pîroz razîbûna bi ya ku mirov xwedî ye dixwaze; dayîn ji wergirtina bi çavbirçîtiyê çêtir e.
Wêneyekî mecazî ye ji bo malê ku dikare balkêş û ceribîner be.
Wergirtina malê bê çavbirçîtî û bi razîbûneke hundirîn.
Destê ku dide; destê jêrîn destê ku distîne ye.
Zanyarên klasîk ji vê yekê derdixin ku mal bi xwe ne tiştekî xerab e, lê çavbirçîtî dikare bereketa wê ji holê rake. Hedîs xwekontrolkirin û serbixwebûnê pesn dide, bêyî ku para mafê mirov ji fonên giştî qedexe bihesibîne: ji ber ku Umer dibêje para Hakim mafê wî bû. Dayîn wekî fezîletek ji wergirtinê bilindtir tê pêşkêşkirin, lê ev nayê wê wateyê ku kesên ku alîkariya bi mafê xwe qebûl dikin bi giştî bên şermezarkirin.
- Alîkarî an malê bê çavbirçîtî qebûl bike û ji bo ya ku distînî şikirdar be.
- Li gorî derfetên xwe bide, tewra heke tenê pereyeke biçûk be.
- Tenê dema ku pêdiviya te hebe alîkariyê bixwaze û ji ber serbilindiyê para ku bi mafê te ye red neke.
Ev riwayeta ji heman beşê tehemûl û xweparastinê dema ku mirov malê dixwaze û distîne, diyar dike.
Sahih al-Bukhari · #2749 (Sahih)Ev riwayeta sahih jî mijara têkiliya bi malê re vedikole û teşwîqa razîbûnê temam dike.
Sahih al-Bukhari · #2751 (Sahih)Ev riwayet bi pêşxistina dayînê û teşwîqa ku mirov li pey malê nebe girêdayî ye.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.