Cizye û Muwade'e · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hedîsa 3168

Abdullah ibn Abbas rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.

Sahih (pêbawer)Pirtûk: Cizye û Muwade'e
صحيح البخاري
Kê ew vegot?

Ji Abdullah ibn Abbas hatiye rîwayetkirin

Sahih (pêbawer)

Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.

Rîwayet

Nivîsa erebî

حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ الأَحْوَلِ، سَمِعَ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ، سَمِعَ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ يَوْمُ الْخَمِيسِ، وَمَا يَوْمُ الْخَمِيسِ ثُمَّ بَكَى حَتَّى بَلَّ دَمْعُهُ الْحَصَى‏.‏ قُلْتُ يَا أَبَا عَبَّاسٍ، مَا يَوْمُ الْخَمِيسِ قَالَ اشْتَدَّ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَجَعُهُ فَقَالَ ‏"‏ ائْتُونِي بِكَتِفٍ أَكْتُبْ لَكُمْ كِتَابًا لاَ تَضِلُّوا بَعْدَهُ أَبَدًا ‏"‏‏.‏ فَتَنَازَعُوا وَلاَ يَنْبَغِي عِنْدَ نَبِيٍّ تَنَازُعٌ فَقَالُوا مَا لَهُ أَهَجَرَ اسْتَفْهِمُوهُ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ ذَرُونِي، فَالَّذِي أَنَا فِيهِ خَيْرٌ مِمَّا تَدْعُونِي إِلَيْهِ ـ فَأَمَرَهُمْ بِثَلاَثٍ قَالَ ـ أَخْرِجُوا الْمُشْرِكِينَ مِنْ جَزِيرَةِ الْعَرَبِ، وَأَجِيزُوا الْوَفْدَ بِنَحْوِ مَا كُنْتُ أُجِيزُهُمْ ‏"‏‏.‏ وَالثَّالِثَةُ خَيْرٌ، إِمَّا أَنْ سَكَتَ عَنْهَا، وَإِمَّا أَنْ قَالَهَا فَنَسِيتُهَا‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ هَذَا مِنْ قَوْلِ سُلَيْمَانَ‏.‏

Werger

Seîd bîn Cubeyr (rehmetullahî aleyh) got: Min bihîst ku Îbn Ebbas (rezayê Xwedê lê be) digot:

"Roja Pêncşemê! Hûn nizanin roja Pêncşemê çi ye?" Paşê ew qas girîya ku hêsirên wî kevirên erdê şil kirin. Min pirsî: "Ey Ebû Ebbas! Roja Pêncşemê çi bû?" Wî got: "Dema êşa Resûlê Xwedê ﷺ pir giran bû, ferman da û got: 'Ji min re hestiyekî milan bînin da ku tiştekî ji we re binivîsim ku piştî wê hûn tu carî rê winda nekin.' Mirovan li ser vê yekê nakokî kirin, herçendî ne rast e ku li huzûra pêxemberekî nakokî bê kirin. Wan got: 'Çi bi serê wî hatiye? Gelo ew tevlihev diaxive? Ji wî bipirsin.' Pêxember ﷺ bersiv da: 'Min bi halê xwe bihêlin, ji ber ku rewşa min ji ya ku hûn dixwazin çêtir e.' Paşê wî sê tişt emir kirin û got: 'Muşrikan ji Nîvgirava Erebistanê derxînin û ji şandeyên biyanî re wekî ku min dikir, rêz û diyariyan bidin.' Ya sêyemîn jî tiştekî bixêr bû; yan Îbn Ebbas behs nekiribû yan jî ez ji bîr kirim." Sufyan got: "Ev gotina Silêman e."

Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.

Peyama bingehîn

Di dema nexweşiya xwe ya dawîn de, Pêxember ﷺ amûrên nivîsandinê xwest.

Paşxane û sedem

Nivîs dibêje ku bûyer roja pêncşemê qewimî, dema ku nexweşiya Pêxember ﷺ girantir bû û wî amûrên nivîsandinê xwest.

Wateya peyvên dijwar
hestiyê milê

Hestiyekî tenik û fireh ku dikaribû wek rûberekê ji bo nivîsandinê were bikaranîn.

şandeyên fermî

Komên fermî yên ku li ser navê gel an desthilatdariyekê dihatin serdanê.

Nîvgirava Erebî

Herêma ku di rivayetê de di derbarê fermana têkildarî pirxwedêperestan de tê gotin.

Zanyar ji vê çi derdixin

Şîrovekarên klasîk li ser nakokiya xemgîn a ku li dora daxwaza nivîsandinê derket rawestiyane û balê dikişînin ser vê yekê ku divê mirov bi baldarî û rêzê bi Pêxember ﷺ re biaxive. Ew herwiha girîngiya pêşwazîkirina bi mêvanperweriyê ya şandeyan destnîşan dikin. Nivîs dibêje ku Ibn Abbas xala sêyem nizanibû an jî ji bîr kiribû; ji ber vê yekê naveroka wê nayê temamkirin.

Dersên ji bo îro
  1. Dema nakokî derdikeve, berî ku encaman derxî, bi aramî lêkolîn bike ka bi rastî çi hatiye gotin.
  2. Bi mêvan û mêvanên fermî re bi rêz û mêvanperweriya guncan reftar bike.
  3. Naverokekê bi xwe ve nexîne ser rêberiyeke ku bi tevahî nehatiye veguhastin, heke çavkanî wê nabeje.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her roj hedîsek, bi zimanê te

Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.