Sahih al-Bukhari, hedîsa 3606
Hudhayfah ibn al-Yaman rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ
- 1Yahya ibn Musaji al‑Bukhari re vegotيَحْيَى بْنُ مُوسَى
- 2Al‑Walidالْوَلِيدُ
- 3Ibn Jabirابْنُ جَابِرٍ
- 4Busr ibn Ubaydullah al‑Hadramiبُسْرُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الْحَضْرَمِيُّ
- 5Abu Idris al‑Khawlaniأَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيُّ
- 6Hudhayfa ibn al‑Yamanحُذَيْفَةَ بْنَ الْيَمَانِ
- 7Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ جَابِرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي بُسْرُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الْحَضْرَمِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيُّ، أَنَّهُ سَمِعَ حُذَيْفَةَ بْنَ الْيَمَانِ، يَقُولُ كَانَ النَّاسُ يَسْأَلُونَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْخَيْرِ، وَكُنْتُ أَسْأَلُهُ عَنِ الشَّرِّ مَخَافَةَ أَنْ يُدْرِكَنِي. فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا فِي جَاهِلِيَّةٍ وَشَرٍّ، فَجَاءَنَا اللَّهُ بِهَذَا الْخَيْرِ، فَهَلْ بَعْدَ هَذَا الْخَيْرِ مِنْ شَرٍّ قَالَ " نَعَمْ ". قُلْتُ وَهَلْ بَعْدَ ذَلِكَ الشَّرِّ مِنْ خَيْرٍ قَالَ " نَعَمْ، وَفِيهِ دَخَنٌ ". قُلْتُ وَمَا دَخَنُهُ قَالَ " قَوْمٌ يَهْدُونَ بِغَيْرِ هَدْيِي تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ ". قُلْتُ فَهَلْ بَعْدَ ذَلِكَ الْخَيْرِ مِنْ شَرٍّ قَالَ " نَعَمْ دُعَاةٌ إِلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ، مَنْ أَجَابَهُمْ إِلَيْهَا قَذَفُوهُ فِيهَا ". قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ صِفْهُمْ لَنَا فَقَالَ " هُمْ مِنْ جِلْدَتِنَا، وَيَتَكَلَّمُونَ بِأَلْسِنَتِنَا " قُلْتُ فَمَا تَأْمُرُنِي إِنْ أَدْرَكَنِي ذَلِكَ قَالَ " تَلْزَمُ جَمَاعَةَ الْمُسْلِمِينَ وَإِمَامَهُمْ ". قُلْتُ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُمْ جَمَاعَةٌ وَلاَ إِمَامٌ قَالَ " فَاعْتَزِلْ تِلْكَ الْفِرَقَ كُلَّهَا، وَلَوْ أَنْ تَعَضَّ بِأَصْلِ شَجَرَةٍ حَتَّى يُدْرِكَكَ الْمَوْتُ وَأَنْتَ عَلَى ذَلِكَ ".
Huzeyfe bîn el-Yeman got: Mirovan ji Resûlê Allah ﷺ li ser xêrê dipirsîn, lê ez ji tirsa ku şerî min bigire, ji wî li ser şeriyê dipirsîm. Min got:
"Ey Resûlê Allah! Em di nezanî û şeriyê de bûn, paşê Allah ev xêr anî ser me; gelo piştî vê xêrê şeriyek heye?" Wî got: "Erê." Min got: "Gelo piştî wê şeriyê xêrek heye?" Wî got: "Erê, lê tê de hinek dûman (kelijandin) heye." Min got: "Dûmana wê çi ye?" Wî got: "Komek mirov hene ku bi rêyeke ji bilî rêya min mirovan dixin rê; tu yê hinan ji wan nas bikî û red bikî." Min got: "Gelo piştî wê xêrê şeriyek heye?" Wî got: "Erê, bangkerên ber deriyên Dojehê hene; kî bersiva wan bide, ew ê wî bavêjin nav wê." Min got: "Ey Resûlê Allah! Wan ji me re wesf bike." Wî got: "Ew ji çermê me ne û bi zimanê me diaxivin." Min got: "Heke ew rewş di dema min de pêk were, tu ferman didî min ku ez çi bikim?" Wî got: "Bi cemaeta Misilmanan û îmamê wan ve girêdayî be." Min got: "Heke cemaet û îmamê wan tune be?" Wî got: "Ji hemû wan komên cuda dûr bisekine, her çend divê tu koka darekê bi diranan biçirînî jî, heta mirin te di wê rewşê de bibîne."
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Di dema tevlihevî û perçebûnê de, Pêxember ﷺ bang dike ku em bi rêberî û civakê ve girêdayî bimînin.
Tevlihevî ya başî û xirabiyê: rêberî heye, lê tevgera ku ji wê dûr dikeve jî heye.
Gotineke mecazî ji bo bang û rêyên ku dibin sedema wêrankirina giran a manewî.
Misilmanên ku bi hev re li ser rêberiya Îslamî dimînin, di bin rêberê xwe yê naskirî de.
Zanyarên klasîk ji vê derdixin ku misilman di dema tevliheviyê de divê bi Quranê, rêberiya pêxemberî û civakê ve girêdayî bimîne. Ibn Hajar dema qala bangdêran dike ku ber bi deriyên Dojehê ve bang dikin, balê dikişîne ser zirara bangewaziya wan, her çend ew ji nav civaka misilman bên û bi heman zimanî biaxivin. Rêberiya dawî ji bo rewşa ku civak an rêberek tune ye derbasdar e: ji komên ku bangî şaşbûn û şer dikin dûr bikeve û di Îslamê de bisekine. Ev destûr nîne ku bê zanîn her rêber an kom were sûcdarkirin; divê ev gotin li gorî çarçoveya xwe û bi zanînê werin sepandin.
- Quran û rêberiya pêxemberî fêr bibe, da ku tu bangên ku ji wan dûr dikevin bi baldarî binirxînî.
- Berî ku tu vegotin û şîretan parve bikî, wan piştrast bike, nemaze dema ku misilmanan li dijî hev dikin.
- Di dema nakokiyê de li pey zanîna pêbawer û yekîtiya aştiyane bike; nekeve bin bandora bangên perçebûnê.
Ev rivayeta Hudhayfah bi vegotinên wî yên li ser aloziyên pêşerojê ve girêdayî ye û zelal dike ku bawermend çawa dikare di nav wan de bisekine.
Sahih al-Bukhari · #3604 (Sahih)Ev rivayet di heman beşa mijarî de ye û her wiha ronahiyê dide tiştên ku Pêxember ﷺ derbarê bûyerên paşerojê de ragihandiye.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.