Sahih al-Bukhari, hedîsa 3911
Anas ibn Malik rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Anas ibn Malik hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ صُهَيْبٍ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَقْبَلَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى الْمَدِينَةِ وَهْوَ مُرْدِفٌ أَبَا بَكْرٍ، وَأَبُو بَكْرٍ شَيْخٌ يُعْرَفُ، وَنَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَابٌّ لاَ يُعْرَفُ، قَالَ فَيَلْقَى الرَّجُلُ أَبَا بَكْرٍ فَيَقُولُ يَا أَبَا بَكْرٍ، مَنْ هَذَا الرَّجُلُ الَّذِي بَيْنَ يَدَيْكَ فَيَقُولُ هَذَا الرَّجُلُ يَهْدِينِي السَّبِيلَ. قَالَ فَيَحْسِبُ الْحَاسِبُ أَنَّهُ إِنَّمَا يَعْنِي الطَّرِيقَ، وَإِنَّمَا يَعْنِي سَبِيلَ الْخَيْرِ، فَالْتَفَتَ أَبُو بَكْرٍ، فَإِذَا هُوَ بِفَارِسٍ قَدْ لَحِقَهُمْ، فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، هَذَا فَارِسٌ قَدْ لَحِقَ بِنَا. فَالْتَفَتَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " اللَّهُمَّ اصْرَعْهُ ". فَصَرَعَهُ الْفَرَسُ، ثُمَّ قَامَتْ تُحَمْحِمُ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ مُرْنِي بِمَا شِئْتَ. قَالَ " فَقِفْ مَكَانَكَ، لاَ تَتْرُكَنَّ أَحَدًا يَلْحَقُ بِنَا ". قَالَ فَكَانَ أَوَّلَ النَّهَارِ جَاهِدًا عَلَى نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَكَانَ آخِرَ النَّهَارِ مَسْلَحَةً لَهُ، فَنَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جَانِبَ الْحَرَّةِ، ثُمَّ بَعَثَ إِلَى الأَنْصَارِ، فَجَاءُوا إِلَى نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَسَلَّمُوا عَلَيْهِمَا، وَقَالُوا ارْكَبَا آمِنَيْنِ مُطَاعَيْنِ. فَرَكِبَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ، وَحَفُّوا دُونَهُمَا بِالسِّلاَحِ، فَقِيلَ فِي الْمَدِينَةِ جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ، جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم. فَأَشْرَفُوا يَنْظُرُونَ وَيَقُولُونَ جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ، جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ. فَأَقْبَلَ يَسِيرُ حَتَّى نَزَلَ جَانِبَ دَارِ أَبِي أَيُّوبَ، فَإِنَّهُ لَيُحَدِّثُ أَهْلَهُ، إِذْ سَمِعَ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ وَهْوَ فِي نَخْلٍ لأَهْلِهِ يَخْتَرِفُ لَهُمْ، فَعَجِلَ أَنْ يَضَعَ الَّذِي يَخْتَرِفُ لَهُمْ فِيهَا، فَجَاءَ وَهْىَ مَعَهُ، فَسَمِعَ مِنْ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ رَجَعَ إِلَى أَهْلِهِ، فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَىُّ بُيُوتِ أَهْلِنَا أَقْرَبُ ". فَقَالَ أَبُو أَيُّوبَ أَنَا يَا نَبِيَّ اللَّهِ، هَذِهِ دَارِي، وَهَذَا بَابِي. قَالَ " فَانْطَلِقْ فَهَيِّئْ لَنَا مَقِيلاً ". قَالَ قُومَا عَلَى بَرَكَةِ اللَّهِ. فَلَمَّا جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جَاءَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ، وَأَنَّكَ جِئْتَ بِحَقٍّ، وَقَدْ عَلِمَتْ يَهُودُ أَنِّي سَيِّدُهُمْ وَابْنُ سَيِّدِهِمْ، وَأَعْلَمُهُمْ وَابْنُ أَعْلَمِهِمْ، فَادْعُهُمْ فَاسْأَلْهُمْ عَنِّي قَبْلَ أَنْ يَعْلَمُوا أَنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ، فَإِنَّهُمْ إِنْ يَعْلَمُوا أَنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ قَالُوا فِيَّ مَا لَيْسَ فِيَّ. فَأَرْسَلَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَقْبَلُوا فَدَخَلُوا عَلَيْهِ. فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ، وَيْلَكُمُ اتَّقُوا اللَّهَ، فَوَاللَّهِ الَّذِي لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ إِنَّكُمْ لَتَعْلَمُونَ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ حَقًّا، وَأَنِّي جِئْتُكُمْ بِحَقٍّ فَأَسْلِمُوا ". قَالُوا مَا نَعْلَمُهُ. قَالُوا لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَهَا ثَلاَثَ مِرَارٍ. قَالَ " فَأَىُّ رَجُلٍ فِيكُمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ ". قَالُوا ذَاكَ سَيِّدُنَا وَابْنُ سَيِّدِنَا، وَأَعْلَمُنَا وَابْنُ أَعْلَمِنَا. قَالَ " أَفَرَأَيْتُمْ إِنْ أَسْلَمَ ". قَالُوا حَاشَا لِلَّهِ، مَا كَانَ لِيُسْلِمَ. قَالَ " أَفَرَأَيْتُمْ إِنْ أَسْلَمَ ". قَالُوا حَاشَا لِلَّهِ، مَا كَانَ لِيُسْلِمَ. قَالَ " يَا ابْنَ سَلاَمٍ، اخْرُجْ عَلَيْهِمْ ". فَخَرَجَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ، اتَّقُوا اللَّهَ، فَوَاللَّهِ الَّذِي لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ إِنَّكُمْ لَتَعْلَمُونَ أَنَّهُ رَسُولُ اللَّهِ، وَأَنَّهُ جَاءَ بِحَقٍّ. فَقَالُوا كَذَبْتَ. فَأَخْرَجَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم.
Enes bin Malik (Allah jê razî be) got: Pêxemberê Allah ﷺ hat Medînê û Ebu Bekir li pişta wî siwar bû. Ebu Bekir pîrekî naskirî bû, lê Pêxemberê Allah ﷺ ciwanekî nenaskirî bû. Gava kesekî digihîşt Ebu Bekir, digot:
"Ey Ebu Bekir! Ev mêrê ku li pêşiya te ye kî ye?" Ebu Bekir digot: "Ev mêr rêya rast nîşanî min dide." Kesê ku dibihîst guman dikir ku mebesta wî tenê rêya erdê ye, lê di rastiyê de mebesta wî rêya xêr û başiyê bû. Paşê Ebu Bekir li paş xwe mêze kir û siwarekî hespê dît ku li pey wan dihat. Got: "Ey Resûlê Allah ﷺ! Siwarekî hespê gihîştiye me." Pêxemberê Allah ﷺ li paş xwe mêze kir û got: "Ya Allah! Wî bixe erdê." Hespê ew avêt erdê û paşê rabû û kir qîrîn. Siwar (Suraqe) got: "Ey Pêxemberê Allah! Fermanê bide min, ez ê çi bikim?" Pêxember ﷺ got: "Li cihê xwe bisekine û nehêle kesek bigihîje me." Bi vî awayî, di destpêka rojê de dijminê Pêxemberê Allah ﷺ bû, lê di dawiya rojê de bû parastvanê wî. Paşê Resûlê Allah ﷺ li kêleka Herreyê daket û ji Ensaran re şand; ew hatin cem Pêxemberê Allah ﷺ û silav dan wan û gotin: "Bi ewlehî û bi fermanrewayî siwar bibin." Resûlê Allah ﷺ û Ebu Bekir siwar bûn û Ensar bi çekên xwe li dora wan bûn. Li Medînê deng belav bû: "Pêxemberê Allah hat! Pêxemberê Allah ﷺ hat!" Xelk derketin û li bendê sekinîn û digotin: "Pêxemberê Allah hat! Pêxemberê Allah hat!" Pêxember ﷺ çû heta ku li kêleka mala Ebu Eyûb daket. Dema ku ew bi malbata xwe re diaxivî, Ebdullah bin Selam ku di baxçê xwe de hurme ji bo malbata xwe dida berhev kirin, bihîst. Zû hurmeya ku berhev kiribû danî û hat cem Pêxemberê Allah ﷺ û guhdariya wî kir, paşê vegeriya malê. Pêxemberê Allah ﷺ pirsî: "Kîjan mala merivên me herî nêzîk e?" Ebu Eyûb got: "Ya min e, ey Pêxemberê Allah! Ev mala min e û ev jî deriyê min e." Pêxember ﷺ got: "Here û ji bo me cihê rûniştina nîvro amade bike." Ebu Eyûb got: "Bi bereketa Allah rabin." Dema Pêxemberê Allah ﷺ ket hundir, Ebdullah bin Selam hat û got: "Ez şehadet dikim ku tu Resûlê Allah î û tu bi heq hatiyî. Cihû dizanin ku ez serokê wan û kurê serokê wan im, û zanatirînê wan û kurê zanatirînê wan im. Wan vexwîne û berî ku bizanibin ez bûme Misilman, li ser min bipirse; ji ber ku eger bizanibin ez bûme Misilman, ew ê li ser min tiştên ne rast bibêjin." Resûlê Allah ﷺ şand û ew hatin hundir. Resûlê Allah ﷺ ji wan re got: "Ey civaka Cihûyan! Heyfa we, ji Allah bitirsin. Bi Allah yê ku ji bilî Wî tu îlah tune ye, hûn baş dizanin ku ez bi heq Resûlê Allah im û ez bi heq hatime cem we, lewma bibin Misilman." Wan got: "Em vê yekê nizanin." Wan ev bersiv sê caran ji Pêxember ﷺ re dubare kir. Pêxember ﷺ got: "Di nav we de Ebdullah bin Selam çi cure mirovek e?" Wan got: "Ew serokê me û kurê serokê me ye, zanatirînê me û kurê zanatirînê me ye." Pêxember ﷺ got: "Hûn çi difikirin eger ew bibe Misilman?" Wan got: "Allah neke! Ew qet nabe Misilman." Pêxember ﷺ got: "Hûn çi difikirin eger ew bibe Misilman?" Wan got: "Allah neke! Ew qet nabe Misilman." Pêxember ﷺ got: "Ey Ibn Selam! Derkeve cem wan." Ew derket û got: "Ey civaka Cihûyan! Ji Allah bitirsin, yê ku ji bilî Wî tu îlah tune ye. Hûn baş dizanin ku ew Resûlê Allah e û bi heq hatiye." Wan got: "Te derew got." Li ser vê yekê Resûlê Allah ﷺ ew derxistin.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Hicretê nîşan dide ku ewlehî, rastgotin û parastin çawa bi hev re tên.
Alîkarên Medîneyê ku Pêxember ﷺ û koçberan pêşwazî kirin û piştgirî dan.
Herêmeke li nêzî Medîneyê ku bi kevirên tarî yên volkanî dagirtî ye.
Koçkirina Pêxember ﷺ û hevalên wî ji Mekkeyê bo Medîneyê.
Zanyarên klasîk ji vê çîrokê derdixin ku bawermend dikare bi hişmendî biaxive: Ebu Bekir bi gotinên ku di heman demê de îşaret bi riya rast a baweriyê dikirin, bersiveke duwate da. Bûyer herwiha nîşan dide ku Allah dikare parastinê bide û ku Ensar di damezrandina civaka misilmanan li Medîneyê de roleke taybet lîstine. Abdullah ibn Selam rastiyê nas kir û xwest ku gelê wî pêşî li ser navûdengê wî biaxive; bersiva wan eşkere kir ku sûcdariya paşîn ji pêşdaraziyan çêbûbû.
- Dema rastiyê dibêjî bi hişmendî û bi nazikî biaxive, bêyî ku derew bibêjî.
- Ji kesên nûhatî re piştgirî û parastina pratîk pêşkêş bike, wekî ku Ensar kirin.
- Gotinên kesên din bi dadperwerî binirxîne û nehêle ku pêşdarazî biryarê bidin tu çi bawer dikî.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.