Sahih al-Bukhari, hedîsa 4322
Abu Qatada rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Abu Qatada hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ عُمَرَ بْنِ كَثِيرِ بْنِ أَفْلَحَ، عَنْ أَبِي مُحَمَّدٍ، مَوْلَى أَبِي قَتَادَةَ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ، قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ حُنَيْنٍ نَظَرْتُ إِلَى رَجُلٍ مِنَ الْمُسْلِمِينَ يُقَاتِلُ رَجُلاً مِنَ الْمُشْرِكِينَ، وَآخَرُ مِنَ الْمُشْرِكِينَ يَخْتِلُهُ مِنْ وَرَائِهِ لِيَقْتُلَهُ، فَأَسْرَعْتُ إِلَى الَّذِي يَخْتِلُهُ فَرَفَعَ يَدَهُ لِيَضْرِبَنِي، وَأَضْرِبُ يَدَهُ، فَقَطَعْتُهَا، ثُمَّ أَخَذَنِي، فَضَمَّنِي ضَمًّا شَدِيدًا حَتَّى تَخَوَّفْتُ، ثُمَّ تَرَكَ فَتَحَلَّلَ، وَدَفَعْتُهُ ثُمَّ قَتَلْتُهُ، وَانْهَزَمَ الْمُسْلِمُونَ، وَانْهَزَمْتُ مَعَهُمْ، فَإِذَا بِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فِي النَّاسِ، فَقُلْتُ لَهُ مَا شَأْنُ النَّاسِ قَالَ أَمْرُ اللَّهِ، ثُمَّ تَرَاجَعَ النَّاسُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ أَقَامَ بَيِّنَةً عَلَى قَتِيلٍ قَتَلَهُ فَلَهُ سَلَبُهُ ". فَقُمْتُ لأَلْتَمِسَ بَيِّنَةً عَلَى قَتِيلِي، فَلَمْ أَرَ أَحَدًا يَشْهَدُ لِي فَجَلَسْتُ، ثُمَّ بَدَا لِي، فَذَكَرْتُ أَمْرَهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ جُلَسَائِهِ سِلاَحُ هَذَا الْقَتِيلِ الَّذِي يَذْكُرُ عِنْدِي فَأَرْضِهِ مِنْهُ. فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ كَلاَّ لاَ يُعْطِهِ أُصَيْبِغَ مِنْ قُرَيْشٍ، وَيَدَعَ أَسَدًا مِنْ أُسْدِ اللَّهِ يُقَاتِلُ عَنِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَدَّاهُ إِلَىَّ، فَاشْتَرَيْتُ مِنْهُ خِرَافًا فَكَانَ أَوَّلَ مَالٍ تَأَثَّلْتُهُ فِي الإِسْلاَمِ.
Leys got: Yehya kurê Seîd ji min re vegot, ew jî ji Umer kurê Kesîr kurê Eflah, ew jî ji Ebû Mihemed (azadkiriyê Ebû Qetade), ku Ebû Qetade gotiye: Di roja şerê Huneynê de, min mêrekî misilman dît ku bi yekî muşrîk re şer dikir û muşrîkekî din jî li pişta wî xwe vedişart da ku wî bikuje. Ez bi lez ber bi wî muşrîkê ku xwe vedişart ve çûm; wî destê xwe bilind kir da ku li min bide, lê min li destê wî da û min ew jê kir. Paşê wî ez girtim û wisa hişk guvaşt ku min tirsa mirinê kir, paşê ew sist bû, min ew paş ve da û kuşt. Misilman revîn û ez jî bi wan re reviyam. Di nav gel de min Umer kurê Xettab dît, min jê pirsî:
"Çi bi ser gel de hatiye?" Wî got: "Ev emrê Allah e." Paşê gel vegeriya cem Resûlullah ﷺ. Resûlullah ﷺ ferman kir: "Kî delîlekê pêşkêş bike ku wî kafirek kuştiye, talanên (selb) wî kesî yên wî ne." Ez rabûm da ku li delîla kuştiyê xwe bigerim, lê min kesekî nedît ku ji min re şahidiyê bike, loma ez rûniştim. Paşê hate bîra min û min mijar ji Resûlullah ﷺ re vegot. Mêrekî ji yên li cem wî rûniştibûn got: "Çekên vî kuştî yê ku ew behs dike li cem min in, bila tiştekî bide wî û razî bike." Ebû Bekir got: "Na! Resûlullah ﷺ nade yekî lawaz û bêhêz ji Qureyşê û şêrekî ji şêrên Allah ê ku ji bo Allah û Resûlê wî ﷺ şer dike, bêpar nahêle." Paşê Resûlullah ﷺ rabû û ew talan da min. Min bi wan pez kirîn û ew yekem mal bû ku min di Îslamê de bidest xist.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Delîla Abu Qatada ya ser serkeftina wî bû sedema dabeşkirina dadmend a talanê.
Bûyer di dema Şerê Huneynê de qewimî. Piştî vegera misilmanan, Pêxember ﷺ biryar da ku kesê ku delîl pêşkêş bike ku dijminek kuştiye, talana wî bistîne.
Malên ku di şer de ji dijmin tên girtin.
Piştrastkirinek, wek şahidiyek, ku daxwazekê maqûl û bawerbar dike.
Gotineke mecazî ji bo şervanekî wêrek ku xwe ji bo Allah û Şandeyê Wî ﷺ fedî dike.
Zanyarên klasîk ji vê yekê derdixin ku daxwazkirina talana taybet a dijminekî têkçûyî delîl dixwaze. Pêxember ﷺ dozê nirxand û talan da; gotinên Ebû Bekir tekez dikin ku wêrekî û kedxebata îspatkirî divê neyên paşguhkirin. Fiqhzan şertên van daxwazên di çarçoveya rêzikên talana şer de nîqaş dikin; ev destûreke giştî nîne ku kes bi serê xwe talanê bixwazin.
- Daxwaza xwe bi delîlan piştrast bike û bihêle saziyek desthilatdar bi dadmendî li wê binêre.
- Wêrekî û kedê nas bike, lê qet nehêle ku nirxandin cihê rêzikên dadmendiyê bigire.
- Dema tevlihevî derdikeve, ji kesên ku berpirsiyar in ku biryareke hişmend bidin rêberiyê bixwaze.
Ev vegotin heman bûyerê vedibêje û daxwaza Abu Qatada ya ji bo talanê zelaltir dike.
Sahih al-Bukhari · #4320 (Sahih)Ev vegotin li ser dabeşkirina talana şer piştî Huneynê ye û ji bo kiryarê Pêxember ﷺ kontekstê peyda dike.
Sahih al-Bukhari · #4323 (Sahih)Ev vegotin behsa seferekê dike ku piştî Şerê Huneynê ber bi Autasê ve hate şandin.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.