Sahih al-Bukhari, hedîsa 4556
Abdullah ibn Umar rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ
- 1Ibrahim ibn al‑Mundhirji al‑Bukhari re vegotإِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ
- 2Abu Damraأَبُو ضَمْرَةَ
- 3Musa ibn Uqbaمُوسَى بْنُ عُقْبَةَ
- 4Nafi'نَافِعٍ
- 5Abdullah ibn Umarعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ
- 6Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ، حَدَّثَنَا أَبُو ضَمْرَةَ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ الْيَهُودَ، جَاءُوا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِرَجُلٍ مِنْهُمْ وَامْرَأَةٍ قَدْ زَنَيَا، فَقَالَ لَهُمْ " كَيْفَ تَفْعَلُونَ بِمَنْ زَنَى مِنْكُمْ ". قَالُوا نُحَمِّمُهُمَا وَنَضْرِبُهُمَا. فَقَالَ " لاَ تَجِدُونَ فِي التَّوْرَاةِ الرَّجْمَ ". فَقَالُوا لاَ نَجِدُ فِيهَا شَيْئًا. فَقَالَ لَهُمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ كَذَبْتُمْ {فَأْتُوا بِالتَّوْرَاةِ فَاتْلُوهَا إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ} فَوَضَعَ مِدْرَاسُهَا الَّذِي يُدَرِّسُهَا مِنْهُمْ كَفَّهُ عَلَى آيَةِ الرَّجْمِ، فَطَفِقَ يَقْرَأُ مَا دُونَ يَدِهِ وَمَا وَرَاءَهَا، وَلاَ يَقْرَأُ آيَةَ الرَّجْمِ، فَنَزَعَ يَدَهُ عَنْ آيَةِ الرَّجْمِ فَقَالَ مَا هَذِهِ فَلَمَّا رَأَوْا ذَلِكَ قَالُوا هِيَ آيَةُ الرَّجْمِ. فَأَمَرَ بِهِمَا فَرُجِمَا قَرِيبًا مِنْ حَيْثُ مَوْضِعُ الْجَنَائِزِ عِنْدَ الْمَسْجِدِ، فَرَأَيْتُ صَاحِبَهَا يَجْنَأُ عَلَيْهَا يَقِيهَا الْحِجَارَةَ.
Ji Ebdullah kurê Umer (Xwedê jê razî be) hatiye vegotin: Cihûyan mêrek û jinek ji nav xwe ku zinayê kiribûn anîn cem Pêxember ﷺ. Pêxember ﷺ ji wan re pirsî:
"Hûn bi yê ku ji nav we zina dike çi dikin?" Wan got: "Em rûyên wan reş dikin û li wan dixin." Pêxember ﷺ got: "Ma hûn di Tewratê de hukmê Recmê (bi keviran kuştinê) nabînin?" Wan got: "Em tiştekî wisa tê de nabînin." Hingê Ebdullah kurê Selam ji wan re got: "We derew got! Heke hûn rast bin, Tewratê bînin û bixwînin." Muderisê ku ew fêrî wan dikir, destê xwe danî ser ayeta Recmê û dest bi xwendina tiştên li jor û jêra destê xwe kir, lê ayeta Recmê nexwend. Ebdullah kurê Selam destê wî ji ser ayeta Recmê rakir û got: "Ev çi ye?" Dema Cihûyan ew dît, gotin: "Ev ayeta Recmê ye." Paşê Pêxember ﷺ emir kir û ew her du kes li cihê ku cenaze li ber Mizgeftê dihatin danîn, hatin recmkirin. Min dît ku hevalê wê yê zilam li ser wê ditewiya da ku wê ji keviran biparêze.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Pêxember ﷺ nîşan da ku Tewrat behsa cezaya zînayê dike.
Mêrên Cihû zilamek û jinek ku zîna kiribûn anîn cem Pêxember ﷺ û îdia kirin ku Tewrat cezayê kevirbarankirinê destnîşan nake. Abdullah ibn Salam ayeta veşartî nîşan da, piştî wê wan qebûl kir ku di wê de çi nivîsandibû.
Kevirbarankirin wek cezayekî qanûnî; pêkanîna wê ne erkê kesên takekesî ye.
Wahya ku ji pêxember Musa (Mûsa) re hat dayîn.
Cezayên ku di hiqûqa Îslamî de bi qanûnê hatine destnîşankirin û ji bo delîl û desthilatdariya berpirsiyar şertên tund hene.
Zanyarên klasîk ji vê derdixin ku veşartin an jî guherandina nivîsekî olî ji bo gihîştina biryareke xwestî şermok e. Rîwayet behsa pêkanîna cezaê di bin desthilatdariya Pêxember ﷺ de dike; ew destûrê nade kesên takekesî ku bi serê xwe ceza pêk bînin. Di mezhebên hiqûqî yên Sunnî de hudud di bin qaîdeyên tund ên delîlan de ne û desthilatdariya dadgehê pêdivî ye. Fiqhzan li ser şertên rast û pêkanîna kevirbarankirinê nakok in; ev bûyer bi tena xwe bingehek ji bo xwe dadgerî kirinê nîne.
- Îdîayên olî bi hûrgilî li gorî çavkaniyên pêbawer kontrol bike û agahiyên girîng veşêre neke.
- Pêkanîna cezayên qanûnî tenê bihêle ji dadwerên desthilatdar ku li gorî qaîdeyên tund tevdigerin; tu carî dadgeriya xwe bi xwe neke.
- Li ser mijarên hiqûqî yên giran bi baldarî biaxive û qebûl bike ku zanyar dikarin li ser şert û şîroveyan cuda bin.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.