Sahih al-Bukhari, hedîsa 4665
Abdullah ibn Abbas rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Abdullah ibn Abbas hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ، حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ، قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ وَكَانَ بَيْنَهُمَا شَىْءٌ فَغَدَوْتُ عَلَى ابْنِ عَبَّاسٍ فَقُلْتُ أَتُرِيدُ أَنْ تُقَاتِلَ ابْنَ الزُّبَيْرِ، فَتُحِلُّ حَرَمَ اللَّهِ. فَقَالَ مَعَاذَ اللَّهِ، إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ ابْنَ الزُّبَيْرِ وَبَنِي أُمَيَّةَ مُحِلِّينَ، وَإِنِّي وَاللَّهِ لاَ أُحِلُّهُ أَبَدًا. قَالَ قَالَ النَّاسُ بَايِعْ لاِبْنِ الزُّبَيْرِ. فَقُلْتُ وَأَيْنَ بِهَذَا الأَمْرِ عَنْهُ أَمَّا أَبُوهُ فَحَوَارِيُّ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، يُرِيدُ الزُّبَيْرَ، وَأَمَّا جَدُّهُ فَصَاحِبُ الْغَارِ، يُرِيدُ أَبَا بَكْرٍ، وَأُمُّهُ فَذَاتُ النِّطَاقِ، يُرِيدُ أَسْمَاءَ، وَأَمَّا خَالَتُهُ فَأُمُّ الْمُؤْمِنِينَ، يُرِيدُ عَائِشَةَ، وَأَمَّا عَمَّتُهُ فَزَوْجُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، يُرِيدُ خَدِيجَةَ، وَأَمَّا عَمَّةُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَجَدَّتُهُ، يُرِيدُ صَفِيَّةَ، ثُمَّ عَفِيفٌ فِي الإِسْلاَمِ، قَارِئٌ لِلْقُرْآنِ. وَاللَّهِ إِنْ وَصَلُونِي وَصَلُونِي مِنْ قَرِيبٍ، وَإِنْ رَبُّونِي رَبَّنِي أَكْفَاءٌ كِرَامٌ، فَآثَرَ التُّوَيْتَاتِ وَالأُسَامَاتِ وَالْحُمَيْدَاتِ، يُرِيدُ أَبْطُنًا مِنْ بَنِي أَسَدٍ بَنِي تُوَيْتٍ وَبَنِي أُسَامَةَ وَبَنِي أَسَدٍ، إِنَّ ابْنَ أَبِي الْعَاصِ بَرَزَ يَمْشِي الْقُدَمِيَّةَ، يَعْنِي عَبْدَ الْمَلِكِ بْنَ مَرْوَانَ، وَإِنَّهُ لَوَّى ذَنَبَهُ، يَعْنِي ابْنَ الزُّبَيْرِ.
Îbn Ebî Muleyke got: Di navbera wan herduyan de (wate Îbn Ebbas û Îbn Zubeyr) nakokiyek derket, lewma ez serê sibehê çûm cem Îbn Ebbas û min jê re got:
"Ma tu dixwazî li dijî Îbn Zubeyr şer bikî û tiştê ku Allah heram kiriye (şerkirina li Mekkeyê) helal bikî?" Îbn Ebbas got: "E'ûzubillah! Bêguman Allah Îbn Zubeyr û Benî Umeye wekî yên ku wê helal bikin nivîsandiye, lê bi Allah sond be, ez ê qet wê helal nebînim." Wî zêde kir: "Mirovan ji min xwestin ku ez ji bo Îbn Zubeyr bey'etê bidim. Min got: 'Ew bi rastî ji bo vê desthilatdariyê heqdar e; ji ber ku bavê wî Zubeyr hewarî (alîkarê) Pêxember ﷺ bû; kalê wî yê ji aliyê dayikê ve Ebû Bekir hevalê ğarê bû; diya wî Esma 'Zatu'n-Nitaq' bû; meta wî Aişe Ummu'l-Mu'mînîn bû; pûrpûra wî Xedîce jina Pêxember ﷺ bû; û meta Pêxember ﷺ Sefiye dapîra wî bû. Her wiha ew di Îslamê de pakîjme û parêzgar e û Qur'anê baş dixwîne. Bi Allah sond be! Her çend ew (Benî Umeye) xizmên min ên nêzîk bin jî, eger ew bibin serwerên min, ew jî ehil in û ji malbateke rûmetdar in. Lê belê, min Tuvêtat, Usamat û Humêdat (eqîlên Benî Esed, Benî Tuvêt û Benî Usame) tercîh kirin; Îbn Ebî'l-As (Ebdulmelik kurê Mervan) pêşve diçe û serweriyê dike, û wî dûvika xwe pêça, wate Îbn Zubeyr paşguh kir."
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Ibn Abbas red kir ku pîroziya Mekkeyê bi şer kirin li wir binpê bike.
Qada pîroz a Mekkeyê ye ku parastineke taybet jê re hatiye dayîn.
Paşnavê Asma bint Ebî Bekir e, ku bi alîkariya wê di dema hîcretê de ve girêdayî ye.
Sozeke bi heybet e ji bo piştgirî û guhdariya rêberekî.
Zanyarên klasîk ji gotinên Ibn Abbas derdixin ku divê qada pîroz a Mekkeyê neyê veguherandin qada şerê û pêşbaziya siyasî ne sedem e ku pîroziya wê were paşguhkirin. Di riwayetê de nirxandina Ibn Abbas ji bo neseb û xwedîtirsiyê ya Ibn az-Zubayr jî tê gotin, lê neseb bi xwe wek delîla serkirdayetiyê nayê hesibandin. Zanyar van gotinan di çarçoveya wan a dîrokî de datînin û wan ji nirxandineke giştî ya her bey'ateke siyasî an şerê cuda dikin.
- Nehêle nakokiyên siyasî te bixin rê ku cihêkî pîroz an mirovên bêguneh bixe xeterê.
- Rêberan ne tenê li gor neseba wan, lê her wiha li gor bawerî, zanîn û kiryarên wan binirxîne.
- Li dijî asayîkirina tundûtûjiyê raweste, heta ku kesên li dora te wê wek tiştekî destûrdayî nîşan bidin.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.