Sahih al-Bukhari, hedîsa 4741
Abu Sa'id al-Khudri rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji al‑Bukhari heta Pêxember ﷺ
- 1Umar ibn Hafsji al‑Bukhari re vegotعُمَرُ بْنُ حَفْصٍ
- 2Bavê wî, Hafsأَبِي
- 3Al‑A'mashالأَعْمَشُ
- 4Abu Salihأَبُو صَالِحٍ
- 5Abu Sa'id al‑Khudriأَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ
- 6Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، حَدَّثَنَا أَبُو صَالِحٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَا آدَمُ. يَقُولُ لَبَّيْكَ رَبَّنَا وَسَعْدَيْكَ، فَيُنَادَى بِصَوْتٍ إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكَ أَنْ تُخْرِجَ مِنْ ذُرِّيَّتِكَ بَعْثًا إِلَى النَّارِ. قَالَ يَا رَبِّ وَمَا بَعْثُ النَّارِ قَالَ مِنْ كُلِّ أَلْفٍ ـ أُرَاهُ قَالَ ـ تِسْعَمِائَةٍ وَتِسْعَةً وَتِسْعِينَ فَحِينَئِذٍ تَضَعُ الْحَامِلُ حَمْلَهَا وَيَشِيبُ الْوَلِيدُ {وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى وَمَا هُمْ بِسُكَارَى وَلَكِنَّ عَذَابَ اللَّهِ شَدِيدٌ} ". فَشَقَّ ذَلِكَ عَلَى النَّاسِ حَتَّى تَغَيَّرَتْ وُجُوهُهُمْ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " مِنْ يَأْجُوجَ وَمَأْجُوجَ تِسْعَمِائَةٍ وَتِسْعَةً وَتِسْعِينَ، وَمِنْكُمْ وَاحِدٌ، ثُمَّ أَنْتُمْ فِي النَّاسِ كَالشَّعْرَةِ السَّوْدَاءِ فِي جَنْبِ الثَّوْرِ الأَبْيَضِ، أَوْ كَالشَّعْرَةِ الْبَيْضَاءِ فِي جَنْبِ الثَّوْرِ الأَسْوَدِ، وَإِنِّي لأَرْجُو أَنْ تَكُونُوا رُبُعَ أَهْلِ الْجَنَّةِ ". فَكَبَّرْنَا ثُمَّ قَالَ " ثُلُثَ أَهْلِ الْجَنَّةِ ". فَكَبَّرْنَا ثُمَّ قَالَ " شَطْرَ أَهْلِ الْجَنَّةِ ". فَكَبَّرْنَا. قَالَ أَبُو أُسَامَةَ عَنِ الأَعْمَشِ {تَرَى النَّاسَ سُكَارَى وَمَا هُمْ بِسُكَارَى} وَقَالَ مِنْ كُلِّ أَلْفٍ تِسْعَمِائَةٍ وَتِسْعَةً وَتِسْعِينَ. وَقَالَ جَرِيرٌ وَعِيسَى بْنُ يُونُسَ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ {سَكْرَى وَمَا هُمْ بِسَكْرَى}.
Ebû Seîd el-Xudrî (r.a.) wiha rivayet dike: Pêxember ﷺ ferman kir:
"Di Roja Qiyametê de Allah dê bibêje: 'Ey Adem!' Adem jî dê bibêje: 'Fermana te li ser çavan e, ya Rabbê me, û em ji bo razîkirina te amade ne.' Hingê dê bi dengekî bilind were bangkirin: 'Allah ferman dide te ku tu ji zuryeta xwe komekê derxînî da ku bişîne Agirê Dojehê.' Adem dê bibêje: 'Ya Rabb! Koma Agirê Dojehê çi ye?' Allah dê bibêje: 'Ji her hezar kesî, neh sed û nehê û notan jê veqetîne.' Di wê demê de jinên ducanî zarokên xwe davêjin û zarokên biçûk porê wan spî dibe. {Tu dê mirovan wekî sermest bibînî, lê ew ne sermest in; lêbelê ezabê Allah pir giran e.} (22:2)" Gava Pêxember ﷺ ev yek got, ev tişt li ser xelkê giran hat heta ku rengê rûyê wan guherî. Hingê Pêxember ﷺ ferman kir: "Ji Ye'cûc û Me'cûc neh sed û nehê û not kes in, û ji we tenê yek kes e. Hûn di nav mirovan de mîna pûrtekî reş ê li kêleka gayekî spî ne, an jî mîna pûrtekî spî yê li kêleka gayekî reş in. Ez hêvî dikim ku hûn ê bibin çaryeka xelkê Bihuştê." Me got: "Allahu Ekber!" Paşê wî ferman kir: "Sêyeka xelkê Bihuştê." Me dîsa got: "Allahu Ekber!" Paşê wî ferman kir: "Nivê xelkê Bihuştê." Me dîsa got: "Allahu Ekber!"
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Giraniya mezin a Qiyametê bi hêviya li rehma Allah re ye.
Gotineke îtaetê ye: ez bersiva Te didim û amade me ku fermana Te bicîh bînim.
Gelên ku di vegotinên Îslamî de tên bibîranîn û di bûyerên girêdayî dawiya demê de roleke girîng dilîzin.
Kesên ku di Roja Qiyametê de ji bo cezakirinê têne destnîşankirin; hedîs bi taybetî behsa Ye’cûc û Me’cûc dike.
Şîrovekarên klasîk destnîşan dikin ku hejmar pêşî guhdaran ditirsînin, lê şîroveya derbarê Ye’cûc û Me’cûc û mezinahiya sozdayî ya ummetê hêviyê dide. Gotinên derbarê para bawermendan ya di Cennetê de teşwîqek in ji bo spasdarî û sebatê, ne sedemek ku mirov bixwe li ser çarenûsa kesên takekesî biryar bide. Danasîna axaftina Allahê Tê pêşwazîkirin wekî ku hatiye vegotin, bêyî ku awayê wê bi taybetmendiyên mirovan re bê berawirdkirin.
- Bila hişyariya derbarê axireta te bike ku îro tobe bikî û neheqiyan sererast bikî.
- Li gel rêzgirtina ji Allah re, hêviya xwe bi rehma Wî û spasdariya xwe ji bo sozên ji bawermendan re dayî biparêze.
- Ji gotinên qat’î yên li ser çarenûsa kesên takekesî dûr bikeve; biryara dawî ya Allah e.
Ev vegotin ji heman beşa tefsîrê jî dîmenên tirsnak ên Roja Qiyametê vedibêje û ayetên Qur’anê yên derbarê wan de zelal dike.
Sahih al-Bukhari · #4742 (Sahih)Vegotina Ibn ʿAbbas bi şîroveya nîşan û bûyerên girêdayî Qiyametê re têkildar e.
Sahih al-Bukhari · #4476 (Sahih)Ev hedîs vedibêje ka bawermend di Roja Qiyametê de çawa şefaetê dixwazin û bi vî awayî wêneyê wê rojê temam dike.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.