Sahih al-Bukhari, hedîsa 4929
Abdullah ibn Abbas rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Abdullah ibn Abbas hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، فِي قَوْلِهِ {لاَ تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ} قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا نَزَلَ جِبْرِيلُ بِالْوَحْىِ، وَكَانَ مِمَّا يُحَرِّكُ بِهِ لِسَانَهُ وَشَفَتَيْهِ فَيَشْتَدُّ عَلَيْهِ وَكَانَ يُعْرَفُ مِنْهُ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ الآيَةَ الَّتِي فِي {لاَ أُقْسِمُ بِيَوْمِ الْقِيَامَةِ} {لاَ تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ * إِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهُ وَقُرْآنَهُ} قَالَ عَلَيْنَا أَنْ نَجْمَعَهُ فِي صَدْرِكَ، وَقُرْآنَهُ {فَإِذَا قَرَأْنَاهُ فَاتَّبِعْ قُرْآنَهُ} فَإِذَا أَنْزَلْنَاهُ فَاسْتَمِعْ {ثُمَّ إِنَّ عَلَيْنَا بَيَانَهُ} عَلَيْنَا أَنْ نُبَيِّنَهُ بِلِسَانِكَ ـ قَالَ ـ فَكَانَ إِذَا أَتَاهُ جِبْرِيلُ أَطْرَقَ، فَإِذَا ذَهَبَ قَرَأَهُ كَمَا وَعَدَهُ اللَّهُ. {أَوْلَى لَكَ فَأَوْلَى} تَوَعُّدٌ.
Îbn Ebbas (r.a.) wiha gotiye: Di derbarê gotina Xwedê de {Zimanê xwe pê neleqîne da ku tu di xwendinê de lez bikî}, wî wiha şirove kir: Dema Cibrîl bi wehyê re dihat, Resûlullah ﷺ ziman û lêvên xwe dilerizand û ev yek jê re giran dibû; ev tevger nîşana hatina wehyê bû. Loma Xwedê di Sûreta El-Qiyame de ku bi {Ez sond dixwim bi Roja Qiyametê...} dest pê dike, ev ayet nazil kirin: {Zimanê xwe pê neleqîne da ku tu di xwendinê de lez bikî * Bêguman komkirina wê û xwendina wê li ser me ye.} Wateya vê ev e: Komkirina wê di sînga te de û hêsankirina xwendina wê ji bo te, erkê me ye. {Dema me ew xwend, tu jî xwendina wê bişopîne} wateya wê ev e: Dema me ew nazil kir, guh bide wê. {Paşê bêguman ravekirina wê jî li ser me ye} wateya wê ev e: Ravekirina wê bi zimanê te, li ser me ye. Îbn Ebbas got: Gava Cibrîl dihat, Pêxember ﷺ bêdeng dima û guh dida; dema ew diçû, Pêxember ﷺ wekî ku Xwedê soz dabû, ew wehî dixwend. {Heyf li te, dîsa heyf li te!} ev tehdîdek e.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Pêxember ﷺ guhê xwe dida wehyê; Allah parastin û şirovekirina wê garantî kir.
Dema ku Cibrîl ﷺ wehyê dianî, Pêxember ﷺ ziman û lêvên xwe dilivand da ku peyvan zû ji ber bike. Piştre Allah ayetên ku fermana guhdarkirinê didan û soz didan ku wê wehyê di dilê wî de kom bikin û wê ji wî re rave bikin, nazil kir.
Peyama ku Allah ji Pêxemberê xwe ﷺ re eşkere kir.
Parastina Quranê di dilê Pêxember ﷺ de û jê re hêsankirina xwendina wê.
Ravekirina wateya wehyê bi zimanê Pêxember ﷺ.
Şirovekarên klasîk, di nav wan de al-Bukhari di veguhastina xwe ya ji Ibn Abbas de, ji vê yekê derdixin ku Pêxember ﷺ diviyabû di dema xwendina Cibrîl de guhdarî bike û neçar nebû ji tirsa jibîrkirina peyvan bilez be. Allah hem parastina wehyê di dilê wî de, hem jî xwendin û şirovekirina wê ya rast garantî kir. Ji ber vê yekê, ev beş destnîşan dike ku Allah Quranê diparêze û şirovekirina wê beşek ji ragihandina pêxemberî ye.
- Berî ku peyamekê dubare bikî, bi baldarî guhdarî bike; lez dikare rastiyê asteng bike.
- Dema ku Quranê hîn dibî, demê xwe bide da ku xwendinê bi baldarî bişopînî û ji ber bikî.
- Ji bo şirovekirina Quranê, xwe dispêre rivayetên pêxemberî yên pêbawer û şirovekarên nasdar.
Ev rivayeta Sahih ya bi rêya Ibn Abbas di heman demê de behsa qedexeya bi lez re dubarekirina xwendinê di dema wehyê de dike û garantîya îlahî ya ji bo jibîrnekirinê rave dike.
Sahih al-Bukhari · #4928 (Sahih)Ev rivayeta Sahih ravekirineke din li ser gotinên ku dibêjin Pêxember ﷺ diviyabû piştî xwendina Cibrîl wehyê bişopîne, dide.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.