Sahih al-Bukhari, hedîsa 705
Jabir ibn Abdullah rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Jabir ibn Abdullah hatiye rîwayetkirin
Sahih al-Bukhari bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنَا آدَمُ بْنُ أَبِي إِيَاسٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَارِبُ بْنُ دِثَارٍ، قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ الأَنْصَارِيَّ، قَالَ أَقْبَلَ رَجُلٌ بِنَاضِحَيْنِ وَقَدْ جَنَحَ اللَّيْلُ، فَوَافَقَ مُعَاذًا يُصَلِّي، فَتَرَكَ نَاضِحَهُ وَأَقْبَلَ إِلَى مُعَاذٍ، فَقَرَأَ بِسُورَةِ الْبَقَرَةِ أَوِ النِّسَاءِ، فَانْطَلَقَ الرَّجُلُ، وَبَلَغَهُ أَنَّ مُعَاذًا نَالَ مِنْهُ، فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَشَكَا إِلَيْهِ مُعَاذًا، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " يَا مُعَاذُ أَفَتَّانٌ أَنْتَ ـ أَوْ فَاتِنٌ ثَلاَثَ مِرَارٍ ـ فَلَوْلاَ صَلَّيْتَ بِسَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ، وَالشَّمْسِ وَضُحَاهَا، وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى، فَإِنَّهُ يُصَلِّي وَرَاءَكَ الْكَبِيرُ وَالضَّعِيفُ وَذُو الْحَاجَةِ ". أَحْسِبُ هَذَا فِي الْحَدِيثِ. قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ وَتَابَعَهُ سَعِيدُ بْنُ مَسْرُوقٍ وَمِسْعَرٌ وَالشَّيْبَانِيُّ. قَالَ عَمْرٌو وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مِقْسَمٍ وَأَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَرَأَ مُعَاذٌ فِي الْعِشَاءِ بِالْبَقَرَةِ. وَتَابَعَهُ الأَعْمَشُ عَنْ مُحَارِبٍ.
Adem kurê Ebî Îyas ji me re got: Şu‘be ji me re got: Muharib kurê Dîsar ji me re got: Min ji Cabir kurê Ebdullah el-Ensarî bihîst ku digot: Mêrekî bi du deveyên avdanê dihat û şev tarî bûbû. Wî dît ku Muaz nimêj dike, lewma deveya xwe da rûniştin û tevlî nimêja Muaz bû. Muaz Sûretu’l-Beqere an jî Sûretu’n-Nîsa xwend. Mêr çû û derket. Gava ku jê re hat gotin ku Muaz rexne li wî girtiye, ew çû cem Pêxember ﷺ û gilî li ser Muaz kir. Pêxember ﷺ sê caran got:
"Ey Muaz! Ma tu dibî sedema fitneyê? Çima te ne Sûretu Sebhi’sme Rabbike’l-E‘la, Wesh-shemsi we duhaha û Wel-lejli îza yexşa xwendin? Çimkî li pişta te kal, qels û kesên xwedî hewcedarî nimêj dikin." Cabir got: Ez wisa dizanim ku Muaz di nimêja Êvarê de Sûretu’l-Beqere xwend. Ebû Ebdillah got: Seîd kurê Mesrûq, Mis‘er û Sheybanî jî ev yek piştrast kirine. Amr, Ubejdullah kurê Miqsem û Ebû’z-Zubeyr ji Cabir ragihandin ku Muaz di nimêja Êvarê de Sûretu’l-Beqere xwend. E‘mesh jî ji rêya Muharib ev yek piştrast kiriye.
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Îmam şiyana û hewcedariyên civata xwe dihesibîne.
Mêrê ku du heywanên barhilgir bi xwe re hebûn, di nimêja êvarê de tevlî Mu'adh bû; Mu'adh dirêj dixwend. Mêr ji nimêjê derket û gilî ji Pêxember ﷺ kir. Pêxember ﷺ ji Mu'adh xwest ku rewşa pîran, kesên lawaz û yên ku hewcedariyên lezgîn hene li ber çavan bigire.
Deveyek ku ji bo kar tê bikaranîn, wek hilgirtina baran an avdana erdê.
Kesê ku nimêja bi cemaatê dide pêş.
Kesek ku zehmetiyê dide mirovan an wan ji nimêjê dûr dixe.
Zanyarên klasîk ji vê rivayetê derdixin ku divê îmam xwendin û dirêjahiya nimêja bi cemaatê li gorî rewşa kesên li paş xwe saz bike. Xwendina dirêj bi xwe re destûrdar e, lê divê bêyî hewcedariyê barê giran bide kesên amade ne; di nav wan de dibe ku pîr, lawaz û kesên xwedî hewcedariyên lezgîn hebin. Pêxember ﷺ bi tundî bal kişand ser vê yekê û sureyên kurtir wekî alternatîfa guncaw nîşan da. Ev nayê wê wateyê ku her nimêz divê her tim kurt be: îmam rewş û şiyana civatê dihesibîne.
- Heke tu nimêzê pêş dixî, dirêjahiya wê li gorî kesên amade û rewşa wan hilbijêre.
- Kesê ku ji dirêjiya nimêja bi cemaatê re zehmetiyê dibîne, dikare vê yekê rasterast û bi rêzê re mijar bike.
- Pêşengiya di îbadetê de ne tenê zanîn, lê her wiha dilovanî û baldariya li ser hewcedariyên kesên din jî dixwaze.
Pêxember ﷺ vedibêje ku carinan dixwest nimêzê dirêj bike, lê dema dengê girîna zarokekê dibihîst, ji dilovanî li hember dayika wê, nimêzê kurt dikir.
Sahih al-Bukhari · #704 (Sahih)Ev rivayet jî li dijî bar kirina bêhewcedariya mirovan dema ku nimêz tê pêşxistin hişyarî dide.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.