Sahih Muslim, hedîsa 10
Abu Huraira rivayet kiriye. Nivîsa erebî bi wergera me û ravekirinê.
Ji Muslim heta Pêxember ﷺ
- 1Zuhayr ibn Harbji Muslim re vegotزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ
- 2Jarirجَرِيرٌ
- 3Umaraعُمَارَةَ
- 4Abu Zur'aأَبِي زُرْعَةَ
- 5Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ
- 6Resûlê Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Rêz li gorî nivîsa erebî ya vê rîwayetê ye. Nav ji erebî bi tîpên latînî hatine nivîsandin. Sahih Muslim bi tevahî pêbawer tê hesibandin.
Rîwayet
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ عُمَارَةَ، - وَهُوَ ابْنُ الْقَعْقَاعِ - عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " سَلُونِي " فَهَابُوهُ أَنْ يَسْأَلُوهُ . فَجَاءَ رَجُلٌ فَجَلَسَ عِنْدَ رُكْبَتَيْهِ . فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِسْلاَمُ قَالَ " لاَ تُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلاَةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ " . قَالَ صَدَقْتَ . قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِيمَانُ قَالَ " أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلاَئِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ كُلِّهِ " . قَالَ صَدَقْتَ . قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الإِحْسَانُ قَالَ " أَنْ تَخْشَى اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لاَ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ " . قَالَ صَدَقْتَ . قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى تَقُومُ السَّاعَةُ قَالَ " مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنَ السَّائِلِ وَسَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا رَأَيْتَ الْمَرْأَةَ تَلِدُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الصُّمَّ الْبُكْمَ مُلُوكَ الأَرْضِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ رِعَاءَ الْبَهْمِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ مِنَ الْغَيْبِ لاَ يَعْلَمُهُنَّ إِلاَّ اللَّهُ " . ثُمَّ قَرَأَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَىِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ} قَالَ ثُمَّ قَامَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " رُدُّوهُ عَلَىَّ " فَالْتُمِسَ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " هَذَا جِبْرِيلُ أَرَادَ أَنْ تَعَلَّمُوا إِذْ لَمْ تَسْأَلُوا " .
Zuhêr bîn Herb ji min re got: Cerîr ji me re got, ji Umare - kurê Qeqa' - ew jî ji Ebû Zur'e, ew jî ji Ebû Hureyre (razî be) ragihand: Resûlullah ﷺ gotin:
"Ji min bipirsin!" Lê xelkê şerm kir ku jê bipirsin. Paşê mêrekî hat û li cem çokên wî rûnişt. Got: "Ya Resûlallah! Îslam çi ye?" Wî ﷺ got: "Ew e ku tu tiştekî nekin şirîkê Allah, nimêjê dadimezrînî, zekatê didî û rojiya Remezanê digirî." Wî got: "Te rast got." Paşê got: "Ya Resûlallah! Îman çi ye?" Wî ﷺ got: "Ew e ku tu bi Allah, milyaketên wî, pirtûka wî, dîtina wî û pêxemberên wî bawer bikî; her wiha bi vejînê û bi qederê hemûyî bawer bikî." Wî got: "Te rast got." Paşê got: "Ya Resûlallah! Îhsan çi ye?" Wî ﷺ got: "Ew e ku tu ji Allah bitirsî wekî ku tu wî dibînî; eger tu wî nebînî jî, bêguman ew te dibîne." Wî got: "Te rast got." Paşê got: "Ya Resûlallah! Saet (Qiyamet) kengê tê?" Wî ﷺ got: "Yê ku jê tê pirsîn, ji yê dipirse zêdetir nizan e. Lê ez ê ji te re nîşanên wê bibêjim: Dema tu bibînî ku jin efendiyê xwe tîne dinyayê, ev yek ji nîşanên wê ye; dema tu bibînî yên pêxas, tazî, kor û lal dibin padîşahên erdê, ev yek ji nîşanên wê ye; dema tu bibînî şivan di avahiyan de bilindahiyê pêşbaziyê dikin, ev yek ji nîşanên wê ye. Pênc tiştên xeybê hene ku ji bilî Allah kesek wan nizan e." Paşê wî ev ayet xwend: {"Bêguman zanista Saetê tenê li cem Allah e; ew baranê dadibarîne û dizane ka di malzarokan de çi heye; tu kes nizan e sibe dê çi qezenc bike û tu kes nizan e dê li kîjan erdê bimire; bêguman Allah zana û haydar e."} Paşê ew mêr rabû û çû. Resûlullah ﷺ gotin: "Wî vegerînin cem min." Wan lê geriya lê nedîtin. Hingê Resûlullah ﷺ gotin: "Ev Cibrîl bû; ji ber ku we nepirsî, xwest ku hûn fêr bibin."
Werger û ravekirin ji hêla Khutba World ve, ji erebî hatine wergerandin.
Hedîs li ser Îslamê, îmanê û îhsanê hîn dike û dibêje ku tenê Allah Saetê dizane.
Pêxember ﷺ hevalên xwe teşwîq kir ku pirsan bipirsin. Cebrîl di şiklê mirovekî de hat û bi pirsan wan hîn kir.
Pratîka xuya ya olê, di nav de dûrketina ji pûtperestiyê, nimêj, zekat û rojîgirtina meha Remezanê.
Bawerî bi Allah, bi milyaketên Wî, Kitêb û pêxemberên Wî, vejîn û qederê îlahî.
Bi hişyariya kûr a ku Allah te dibîne, herçend tu Wî nabînî, Îbadetkirina Allah.
Zanyar vê rivayetê wekî nivîsek bingehîn a derbarê baweriyê û îbadetê de dibînin: li vir Îslam kirinên derveyî yên girîng dihewîne, îman bingehên baweriyê ye, û îhsan pileya herî bilind a hişyariyê di îbadetê de ye. Gotina derbarê Saetê de fêr dike ku zanîna dema wê ya rast tenê ji Allah re hatiye veqetandin; nîşanên hatine gotin ji kesî re tarîxê eşkere nakin. Çar mezhebên hiqûqî yên Sunnî ferzkirina erkên olî yên hatine gotin qebûl dikin, û hedîs herwiha teşwîqê dide lêgerîna zanînê û pirsînê.
- Her roj demekê ji bo hînbûna bingehên baweriyê veqetîne û pirsên zelal ji zanyarên pêbawer bipirse.
- Nimêj û erkên din bi baldarî pêk bîne û di bîra xwe de bigire ku Allah te dibîne.
- Li şûna texmînkirina dema hatina Saetê, xwe li ser poşmanî û kirinên baş bisekine.
Ev rivayet jî pirsên Cebrîl ên derbarê Îslamê, îmanê û îhsanê de vedibêje û ravekirina vê hedîsê temam dike.
Sahih Muslim · #9 (Sahih)Di heman rewşa navdar a hînkirinê de têgehên bingehîn ên olê tên ravekirin û dabeşkirina wê ya Îslam, îman û îhsan tê zelalkirin.
40 Hadith van an-Nawawi · #2 (Sahih)Ev guherto vedibêje ka Cebrîl çawa bi pirsên derbarê olê de hevalan hîn kir.
Her roj hedîsek, bi zimanê te
Sepan her roj hedîsek bi ravekirinê dide te, herwiha wek wîdjetekê li ser telefona te. Bikaranîna wê belaş e.