Koop en Handel · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 2168

Overgeleverd door Aisha. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Koop en Handel
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Aisha

Sahih (betrouwbaar)

Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ جَاءَتْنِي بَرِيرَةُ فَقَالَتْ كَاتَبْتُ أَهْلِي عَلَى تِسْعِ أَوَاقٍ فِي كُلِّ عَامٍ وَقِيَّةٌ، فَأَعِينِينِي‏.‏ فَقُلْتُ إِنْ أَحَبَّ أَهْلُكِ أَنْ أَعُدَّهَا لَهُمْ وَيَكُونَ وَلاَؤُكِ لِي فَعَلْتُ‏.‏ فَذَهَبَتْ بَرِيرَةُ إِلَى أَهْلِهَا، فَقَالَتْ لَهُمْ فَأَبَوْا عَلَيْهَا، فَجَاءَتْ مِنْ عِنْدِهِمْ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم جَالِسٌ، فَقَالَتْ إِنِّي قَدْ عَرَضْتُ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ فَأَبَوْا، إِلاَّ أَنْ يَكُونَ الْوَلاَءُ لَهُمْ‏.‏ فَسَمِعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَتْ عَائِشَةُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ خُذِيهَا وَاشْتَرِطِي لَهُمُ الْوَلاَءَ، فَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ‏"‏‏.‏ فَفَعَلَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي النَّاسِ، فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ، ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَمَّا بَعْدُ مَا بَالُ رِجَالٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ، مَا كَانَ مِنْ شَرْطٍ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهُوَ بَاطِلٌ وَإِنْ كَانَ مِائَةَ شَرْطٍ، قَضَاءُ اللَّهِ أَحَقُّ، وَشَرْطُ اللَّهِ أَوْثَقُ، وَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ‏"‏‏.‏

Vertaling

Abdullah ibn Yusuf heeft ons overgeleverd, Malik heeft ons bericht, van Hisham ibn Urwa, van zijn vader, van Aisha (moge Allah tevreden met haar zijn): Zij zei:

"Barira kwam naar mij toe en zei: 'Ik heb met mijn meesters een contract gesloten voor negen uqiya's, elk jaar één uqiya; help mij alstublieft.' Ik zei: 'Als je meesters het goed vinden dat ik het bedrag in één keer voor hen betaal, op voorwaarde dat jouw wala' aan mij toekomt, dan zal ik dat doen.' Barira ging naar haar meesters en legde hun dit voor, maar zij weigerden. Zij kwam bij hen vandaan terug terwijl de Boodschapper van Allah ﷺ daar zat. Zij zei: 'Ik heb hun dit aanbod gedaan, maar zij hebben geweigerd, tenzij de wala' aan hen zou toekomen.' De Profeet ﷺ hoorde dit en Aisha vertelde de Profeet ﷺ het hele verhaal. Hij zei: 'Koop haar en beding dat de wala' voor jou is, want de wala' behoort slechts toe aan degene die vrijlaat.' Aisha deed dit vervolgens. Daarna stond de Boodschapper van Allah ﷺ op voor de mensen, prees Allah en sprak Hem lof toe, en zei vervolgens: 'Amma ba'du! Wat is er aan de hand met mannen die voorwaarden stellen die niet in het Boek van Allah staan? Elke voorwaarde die niet in het Boek van Allah staat, is ongeldig, zelfs als het honderd voorwaarden zouden zijn. Het oordeel van Allah is rechtvaardiger en de voorwaarde van Allah is sterker. De wala' behoort slechts toe aan degene die vrijlaat.'"

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

De vrijlater krijgt de wala’, en strijdige contractvoorwaarden zijn ongeldig.

Achtergrond & aanleiding

Barira vroeg Aisha om hulp bij het afkopen van haar contract tot vrijlating. Haar meesters wilden de wala’ behouden, hoewel Aisha de betaling op zich wilde nemen. De Profeet ﷺ maakte duidelijk dat de wala’ toekomt aan degene die haar vrijlaat.

Moeilijke woorden uitgelegd
Mukataba

Een overeenkomst waarbij een tot slaaf gemaakte persoon tegen betaling de vrijheid kan verwerven.

Wala’

Een bijzondere juridische band die ontstaat tussen degene die iemand vrijlaat en de vrijgelatene.

Uqiya

Een historische gewichtseenheid voor zilver; de betaling was in termijnen afgesproken.

Wat geleerden eruit halen

Klassieke geleerden leiden hieruit af dat contractvoorwaarden die ingaan tegen een bindende regel van Allah ongeldig zijn. De vrijlating brengt de wala’ mee voor degene die de vrijheid verleent; die aanspraak kan niet door een strijdige voorwaarde naar een ander worden verplaatst. De wetscholen bespreken de precieze reikwijdte van de uitspraak over voorwaarden, maar erkennen dat een voorwaarde die de goddelijke rechtsregel tegenspreekt niet bindend is.

Lessen voor vandaag
  1. Lees een contract zorgvuldig en wijs voorwaarden af die botsen met duidelijke islamitische rechtsregels.
  2. Leg bij een overeenkomst helder vast wie welke betaling en verantwoordelijkheid op zich neemt.
  3. Gebruik je middelen om iemand in nood te helpen en respecteer daarbij diens rechten.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.