Metgezellen van de Profeet ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 3703

Overgeleverd door Sahl ibn Sa'd. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Metgezellen van de Profeet ﷺ
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Van al‑Bukhari terug naar Zijn vader, Abu Hazim

Sahih (betrouwbaar)
  1. 1Abdullah ibn Maslamavertelde het aan al‑Bukhariعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ
  2. 2Abd al‑Aziz ibn Abu Hazimعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ
  3. 3Zijn vader, Abu Hazimأَبِيهِ

Volgorde zoals in de Arabische tekst van deze overlevering. De namen zijn uit het Arabisch omgezet naar Latijns schrift. Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ رَجُلاً، جَاءَ إِلَى سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ فَقَالَ هَذَا فُلاَنٌ ـ لأَمِيرِ الْمَدِينَةِ ـ يَدْعُو عَلِيًّا عِنْدَ الْمِنْبَرِ‏.‏ قَالَ فَيَقُولُ مَاذَا قَالَ يَقُولُ لَهُ أَبُو تُرَابٍ‏.‏ فَضَحِكَ قَالَ وَاللَّهِ مَا سَمَّاهُ إِلاَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم، وَمَا كَانَ لَهُ اسْمٌ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْهُ‏.‏ فَاسْتَطْعَمْتُ الْحَدِيثَ سَهْلاً، وَقُلْتُ يَا أَبَا عَبَّاسٍ كَيْفَ قَالَ دَخَلَ عَلِيٌّ عَلَى فَاطِمَةَ ثُمَّ خَرَجَ فَاضْطَجَعَ فِي الْمَسْجِدِ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَيْنَ ابْنُ عَمِّكِ ‏"‏‏.‏ قَالَتْ فِي الْمَسْجِدِ‏.‏ فَخَرَجَ إِلَيْهِ فَوَجَدَ رِدَاءَهُ قَدْ سَقَطَ عَنْ ظَهْرِهِ، وَخَلَصَ التُّرَابُ إِلَى ظَهْرِهِ، فَجَعَلَ يَمْسَحُ التُّرَابَ عَنْ ظَهْرِهِ فَيَقُولُ ‏"‏ اجْلِسْ يَا أَبَا تُرَابٍ ‏"‏‏.‏ مَرَّتَيْنِ‏.‏

Vertaling

Abdullah ibn Maslama heeft ons overgeleverd, Abd al-Aziz ibn Abi Hazim heeft ons overgeleverd, van zijn vader, dat een man naar Sahl ibn Sa'd kwam en zei:

"Deze en die" – verwijzend naar de gouverneur van Medina – "scheldt Ali uit bij de preekstoel." Hij vroeg: "Wat zegt hij dan?" De man antwoordde: "Hij noemt hem Abu Turab." Sahl lachte en zei: "Bij Allah, niemand anders dan de Profeet ﷺ heeft hem deze naam gegeven, en er was geen naam die hem dierbaarder was dan deze." Ik vroeg Sahl vervolgens om mij het volledige verhaal te vertellen en zei: "O Abu Abbas, hoe is dit gebeurd?" Hij antwoordde: "Ali ging naar Fatima, kwam daarna naar buiten en ging in de moskee liggen slapen. De Profeet ﷺ vroeg aan Fatima: 'Waar is je neef?' Zij antwoordde: 'In de moskee.' De Profeet ﷺ ging naar hem toe en zag dat zijn kleed van zijn rug was gegleden en dat er stof op zijn rug zat. Hij begon het stof van zijn rug te vegen en zei tweemaal: 'Sta op, o Abu Turab!'"

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

De Profeet ﷺ gaf Ali liefdevol de bijnaam Abu Turab, die hem dierbaar was.

Moeilijke woorden uitgelegd
Abu Turab

Letterlijk: ‘vader van stof’. De bijnaam verwijst naar het stof op Ali’s rug toen hij in de moskee lag.

preekstoel

De verhoogde plek in de moskee vanwaar de imam de vrijdagpreek houdt.

Wat geleerden eruit halen

Geleerden zien in dit verhaal een teken van de bijzondere genegenheid tussen de Profeet ﷺ en Ali. De bijnaam Abu Turab was geen belediging: Sahl benadrukt dat Ali juist deze naam het liefst hoorde. Het verhaal laat ook zien dat een liefdevolle, vriendelijke aanspreekvorm iemands waardigheid kan erkennen.

Lessen voor vandaag
  1. Gebruik bijnamen alleen op een manier die de ander waardeert en prettig vindt.
  2. Spreek over de metgezellen van de Profeet ﷺ met respect, ook wanneer anderen hen bespotten.
  3. Toon genegenheid door aandachtige, vriendelijke woorden en praktische zorg.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.