Veldtochten van de Profeet ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 4040

Overgeleverd door Al-Bara ibn Azib. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Veldtochten van de Profeet ﷺ
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Al-Bara ibn Azib

Sahih (betrouwbaar)

Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَانَ، حَدَّثَنَا شُرَيْحٌ ـ هُوَ ابْنُ مَسْلَمَةَ ـ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ يُوسُفَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى أَبِي رَافِعٍ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَتِيكٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُتْبَةَ فِي نَاسٍ مَعَهُمْ، فَانْطَلَقُوا حَتَّى دَنَوْا مِنَ الْحِصْنِ، فَقَالَ لَهُمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَتِيكٍ امْكُثُوا أَنْتُمْ حَتَّى أَنْطَلِقَ أَنَا فَأَنْظُرَ‏.‏ قَالَ فَتَلَطَّفْتُ أَنْ أَدْخُلَ الْحِصْنَ، فَفَقَدُوا حِمَارًا لَهُمْ ـ قَالَ ـ فَخَرَجُوا بِقَبَسٍ يَطْلُبُونَهُ ـ قَالَ ـ فَخَشِيتُ أَنْ أُعْرَفَ ـ قَالَ ـ فَغَطَّيْتُ رَأْسِي كَأَنِّي أَقْضِي حَاجَةً، ثُمَّ نَادَى صَاحِبُ الْبَابِ مَنْ أَرَادَ أَنْ يَدْخُلَ فَلْيَدْخُلْ قَبْلَ أَنْ أُغْلِقَهُ‏.‏ فَدَخَلْتُ ثُمَّ اخْتَبَأْتُ فِي مَرْبِطِ حِمَارٍ عِنْدَ باب الْحِصْنِ، فَتَعَشَّوْا عِنْدَ أَبِي رَافِعٍ وَتَحَدَّثُوا حَتَّى ذَهَبَتْ سَاعَةٌ مِنَ اللَّيْلِ، ثُمَّ رَجَعُوا إِلَى بُيُوتِهِمْ، فَلَمَّا هَدَأَتِ الأَصْوَاتُ وَلاَ أَسْمَعُ حَرَكَةً خَرَجْتُ ـ قَالَ ـ وَرَأَيْتُ صَاحِبَ الْبَابِ حَيْثُ وَضَعَ مِفْتَاحَ الْحِصْنِ، فِي كَوَّةٍ فَأَخَذْتُهُ فَفَتَحْتُ بِهِ باب الْحِصْنِ‏.‏ قَالَ قُلْتُ إِنْ نَذِرَ بِي الْقَوْمُ انْطَلَقْتُ عَلَى مَهَلٍ، ثُمَّ عَمَدْتُ إِلَى أَبْوَابِ بُيُوتِهِمْ، فَغَلَّقْتُهَا عَلَيْهِمْ مِنْ ظَاهِرٍ، ثُمَّ صَعِدْتُ إِلَى أَبِي رَافِعٍ فِي سُلَّمٍ، فَإِذَا الْبَيْتُ مُظْلِمٌ قَدْ طَفِئَ سِرَاجُهُ، فَلَمْ أَدْرِ أَيْنَ الرَّجُلُ، فَقُلْتُ يَا أَبَا رَافِعٍ‏.‏ قَالَ مَنْ هَذَا قَالَ فَعَمَدْتُ نَحْوَ الصَّوْتِ فَأَضْرِبُهُ، وَصَاحَ فَلَمْ تُغْنِ شَيْئًا ـ قَالَ ـ ثُمَّ جِئْتُ كَأَنِّي أُغِيثُهُ فَقُلْتُ مَا لَكَ يَا أَبَا رَافِعٍ وَغَيَّرْتُ صَوْتِي‏.‏ فَقَالَ أَلاَ أُعْجِبُكَ لأُمِّكَ الْوَيْلُ، دَخَلَ عَلَىَّ رَجُلٌ فَضَرَبَنِي بِالسَّيْفِ‏.‏ قَالَ فَعَمَدْتُ لَهُ أَيْضًا فَأَضْرِبُهُ أُخْرَى فَلَمْ تُغْنِ شَيْئًا، فَصَاحَ وَقَامَ أَهْلُهُ، قَالَ ثُمَّ جِئْتُ وَغَيَّرْتُ صَوْتِي كَهَيْئَةِ الْمُغِيثِ، فَإِذَا هُوَ مُسْتَلْقٍ عَلَى ظَهْرِهِ، فَأَضَعُ السَّيْفَ فِي بَطْنِهِ ثُمَّ أَنْكَفِئُ عَلَيْهِ حَتَّى سَمِعْتُ صَوْتَ الْعَظْمِ، ثُمَّ خَرَجْتُ دَهِشًا حَتَّى أَتَيْتُ السُّلَّمَ أُرِيدُ أَنْ أَنْزِلَ، فَأَسْقُطُ مِنْهُ فَانْخَلَعَتْ رِجْلِي فَعَصَبْتُهَا، ثُمَّ أَتَيْتُ أَصْحَابِي أَحْجُلُ فَقُلْتُ انْطَلِقُوا فَبَشِّرُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَإِنِّي لاَ أَبْرَحُ حَتَّى أَسْمَعَ النَّاعِيَةَ، فَلَمَّا كَانَ فِي وَجْهِ الصُّبْحِ صَعِدَ النَّاعِيَةُ فَقَالَ أَنْعَى أَبَا رَافِعٍ‏.‏ قَالَ فَقُمْتُ أَمْشِي مَا بِي قَلَبَةٌ، فَأَدْرَكْتُ أَصْحَابِي قَبْلَ أَنْ يَأْتُوا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَبَشَّرْتُهُ‏.‏

Vertaling

Al-Bara' (moge Allah tevreden met hem zijn) verhaalde: De Boodschapper van Allah ﷺ stuurde 'Abdullah ibn 'Atik en 'Abdullah ibn 'Utba, samen met een groep mannen, naar Abu Rafi'. Zij trokken verder totdat zij het fort naderden. 'Abdullah ibn 'Atik zei tegen hen:

"Blijven jullie hier wachten terwijl ik ga kijken." Hij vervolgde: "Ik bedacht een list om het fort binnen te komen. Ze waren een ezel kwijtgeraakt en kwamen naar buiten met een fakkel om hem te zoeken. Ik was bang herkend te worden, dus bedekte ik mijn hoofd en deed alsof ik mijn behoefte deed. De poortwachter riep: 'Wie naar binnen wil, moet nu komen voordat ik de poort sluit!' Ik ging naar binnen en verstopte mij in een ezelsstal bij de poort van het fort. Zij aten hun avondmaal bij Abu Rafi' en praatten tot laat in de nacht, waarna zij naar hun huizen terugkeerden. Toen de stemmen verstomden en ik geen beweging meer hoorde, kwam ik tevoorschijn. Ik had gezien waar de poortwachter de sleutel van het fort in een nis had gelegd; ik pakte hem en opende daarmee de poort. Ik zei tegen mezelf: 'Als deze mensen mij opmerken, kan ik gemakkelijk vluchten.' Vervolgens ging ik naar de deuren van hun huizen en sloot ze van buitenaf af. Daarna klom ik via een trap naar Abu Rafi'. Het huis was donker en de lamp was gedoofd, zodat ik niet wist waar de man was. Ik riep: 'O Abu Rafi!' Hij antwoordde: 'Wie is daar?' Ik liep op het geluid af en sloeg hem met mijn zwaard. Hij schreeuwde, maar de slag leek geen effect te hebben. Ik keerde terug alsof ik hem wilde helpen, veranderde mijn stem en vroeg: 'Wat scheelt er, o Abu Rafi?' Hij zei: 'Is het niet verschrikkelijk? Wee je moeder! Er is iemand binnengekomen die mij met een zwaard heeft geslagen!' Ik richtte mij opnieuw op hem en sloeg nogmaals, maar ook dit baatte niets. Hij schreeuwde en zijn familie stond op. Ik kwam weer terug, veranderde mijn stem alsof ik een helper was, en zag dat hij plat op zijn rug lag. Ik stak het zwaard in zijn buik en drukte erop totdat ik het geluid van brekend bot hoorde. Vervolgens kwam ik verbijsterd naar buiten en ging naar de trap om af te dalen, maar ik viel eraf en ontwrichtte mijn been. Ik verbond het en ging hinkelend naar mijn metgezellen. Ik zei: 'Gaan jullie heen en breng de Boodschapper van Allah ﷺ het goede nieuws, maar ik zal hier niet weggaan totdat ik de doodskreet hoor.' Bij het aanbreken van de ochtend klom de omroeper op de muur en kondigde aan: 'Ik meld de dood van Abu Rafi'.' Ik stond op en liep zonder enige pijn te voelen, haalde mijn metgezellen in voordat zij bij de Profeet ﷺ aankwamen, en bracht hem het goede nieuws.

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Abdullah ibn Atik volbracht zijn gevaarlijke opdracht met moed en vastberadenheid.

Achtergrond & aanleiding

De Profeet ﷺ zond Abdullah ibn Atik en metgezellen naar Abu Rafi'. De overlevering beschrijft hun opdracht en de gebeurtenissen bij diens fort.

Moeilijke woorden uitgelegd
fort

Een versterkte plaats die bescherming biedt tegen aanvallen.

nis

Een kleine uitsparing in een muur; daarin was de sleutel gelegd.

omroeper

Iemand die nieuws luid bekendmaakt aan de mensen.

Wat geleerden eruit halen

Klassieke commentatoren, onder wie Ibn Hajar, bespreken in dit verslag Abdullah ibn Atiks moed, oplettendheid en doortastend handelen. De overlevering vertelt over een specifieke militaire expeditie; zij is geen algemene toestemming voor individuen om geweld te gebruiken. Oorlogshandelingen vallen onder gezag en regels, en deze gebeurtenis vormt op zichzelf geen vrijbrief om mensen aan te vallen.

Lessen voor vandaag
  1. Bereid moeilijke taken zorgvuldig voor en blijf kalm wanneer omstandigheden veranderen.
  2. Werk in een team en houd je aan de verantwoordelijkheid en afspraken die daarbij horen.
  3. Lees historische berichten over oorlog in hun context; gebruik ze niet als rechtvaardiging voor eigen geweld.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.