Veldtochten van de Profeet ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 4086

Overgeleverd door Abu Huraira. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Veldtochten van de Profeet ﷺ
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Abu Huraira

Sahih (betrouwbaar)

Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ يُوسُفَ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي سُفْيَانَ الثَّقَفِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم سَرِيَّةً عَيْنًا، وَأَمَّرَ عَلَيْهِمْ عَاصِمَ بْنَ ثَابِتٍ ـ وَهْوَ جَدُّ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ ـ فَانْطَلَقُوا حَتَّى إِذَا كَانَ بَيْنَ عُسْفَانَ وَمَكَّةَ ذُكِرُوا لَحِيٍّ مِنْ هُذَيْلٍ، يُقَالُ لَهُمْ بَنُو لَحْيَانَ، فَتَبِعُوهُمْ بِقَرِيبٍ مِنْ مِائَةِ رَامٍ، فَاقْتَصُّوا آثَارَهُمْ حَتَّى أَتَوْا مَنْزِلاً نَزَلُوهُ فَوَجَدُوا فِيهِ نَوَى تَمْرٍ تَزَوَّدُوهُ مِنَ الْمَدِينَةِ فَقَالُوا هَذَا تَمْرُ يَثْرِبَ‏.‏ فَتَبِعُوا آثَارَهُمْ حَتَّى لَحِقُوهُمْ، فَلَمَّا انْتَهَى عَاصِمٌ وَأَصْحَابُهُ لَجَئُوا إِلَى فَدْفَدٍ، وَجَاءَ الْقَوْمُ فَأَحَاطُوا بِهِمْ، فَقَالُوا لَكُمُ الْعَهْدُ وَالْمِيثَاقُ إِنْ نَزَلْتُمْ إِلَيْنَا أَنْ لاَ نَقْتُلَ مِنْكُمْ رَجُلاً‏.‏ فَقَالَ عَاصِمٌ أَمَّا أَنَا فَلاَ أَنْزِلُ فِي ذِمَّةِ كَافِرٍ، اللَّهُمَّ أَخْبِرْ عَنَّا نَبِيَّكَ‏.‏ فَقَاتَلُوهُمْ حَتَّى قَتَلُوا عَاصِمًا فِي سَبْعَةِ نَفَرٍ بِالنَّبْلِ، وَبَقِيَ خُبَيْبٌ، وَزَيْدٌ وَرَجُلٌ آخَرُ، فَأَعْطَوْهُمُ الْعَهْدَ وَالْمِيثَاقَ، فَلَمَّا أَعْطَوْهُمُ الْعَهْدَ وَالْمِيثَاقَ نَزَلُوا إِلَيْهِمْ، فَلَمَّا اسْتَمْكَنُوا مِنْهُمْ حَلُّوا أَوْتَارَ قِسِيِّهِمْ فَرَبَطُوهُمْ بِهَا‏.‏ فَقَالَ الرَّجُلُ الثَّالِثُ الَّذِي مَعَهُمَا هَذَا أَوَّلُ الْغَدْرِ‏.‏ فَأَبَى أَنْ يَصْحَبَهُمْ فَجَرَّرُوهُ وَعَالَجُوهُ عَلَى أَنْ يَصْحَبَهُمْ، فَلَمْ يَفْعَلْ، فَقَتَلُوهُ، وَانْطَلَقُوا بِخُبَيْبٍ وَزَيْدٍ حَتَّى بَاعُوهُمَا بِمَكَّةَ، فَاشْتَرَى خُبَيْبًا بَنُو الْحَارِثِ بْنِ عَامِرِ بْنِ نَوْفَلٍ، وَكَانَ خُبَيْبٌ هُوَ قَتَلَ الْحَارِثَ يَوْمَ بَدْرٍ، فَمَكَثَ عِنْدَهُمْ أَسِيرًا حَتَّى إِذَا أَجْمَعُوا قَتْلَهُ اسْتَعَارَ مُوسَى مِنْ بَعْضِ بَنَاتِ الْحَارِثِ أَسْتَحِدَّ بِهَا فَأَعَارَتْهُ، قَالَتْ فَغَفَلْتُ عَنْ صَبِيٍّ لِي فَدَرَجَ إِلَيْهِ حَتَّى أَتَاهُ، فَوَضَعَهُ عَلَى فَخِذِهِ، فَلَمَّا رَأَيْتُهُ فَزِعْتُ فَزْعَةً عَرَفَ ذَاكَ مِنِّي، وَفِي يَدِهِ الْمُوسَى فَقَالَ أَتَخْشَيْنَ أَنْ أَقْتُلَهُ مَا كُنْتُ لأَفْعَلَ ذَاكِ إِنْ شَاءَ اللَّهُ‏.‏ وَكَانَتْ تَقُولُ مَا رَأَيْتُ أَسِيرًا قَطُّ خَيْرًا مِنْ خُبَيْبٍ، لَقَدْ رَأَيْتُهُ يَأْكُلُ مِنْ قِطْفِ عِنَبٍ، وَمَا بِمَكَّةَ يَوْمَئِذٍ ثَمَرَةٌ، وَإِنَّهُ لَمُوثَقٌ فِي الْحَدِيدِ، وَمَا كَانَ إِلاَّ رِزْقٌ رَزَقَهُ اللَّهُ، فَخَرَجُوا بِهِ مِنَ الْحَرَمِ، لِيَقْتُلُوهُ فَقَالَ دَعُونِي أُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ‏.‏ ثُمَّ انْصَرَفَ إِلَيْهِمْ فَقَالَ لَوْلاَ أَنْ تَرَوْا أَنَّ مَا بِي جَزَعٌ مِنَ الْمَوْتِ، لَزِدْتُ‏.‏ فَكَانَ أَوَّلَ مَنْ سَنَّ الرَّكْعَتَيْنِ عِنْدَ الْقَتْلِ هُوَ، ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ أَحْصِهِمْ عَدَدًا ثُمَّ قَالَ مَا أُبَالِي حِينَ أُقْتَلُ مُسْلِمًا عَلَى أَىِّ شِقٍّ كَانَ لِلَّهِ مَصْرَعِي وَذَلِكَ فِي ذَاتِ الإِلَهِ وَإِنْ يَشَأْ يُبَارِكْ عَلَى أَوْصَالِ شِلْوٍ مُمَزَّعِ ثُمَّ قَامَ إِلَيْهِ عُقْبَةُ بْنُ الْحَارِثِ فَقَتَلَهُ، وَبَعَثَ قُرَيْشٌ إِلَى عَاصِمٍ لِيُؤْتَوْا بِشَىْءٍ مِنْ جَسَدِهِ يَعْرِفُونَهُ، وَكَانَ عَاصِمٌ قَتَلَ عَظِيمًا مِنْ عُظَمَائِهِمْ يَوْمَ بَدْرٍ، فَبَعَثَ اللَّهُ عَلَيْهِ مِثْلَ الظُّلَّةِ مِنَ الدَّبْرِ، فَحَمَتْهُ مِنْ رُسُلِهِمْ، فَلَمْ يَقْدِرُوا مِنْهُ عَلَى شَىْءٍ‏.‏

Vertaling

Aboe Huraira (moge Allah tevreden over hem zijn) verhaalde: De Profeet ﷺ stuurde een verkenningsgroep eropuit en benoemde Asim ibn Thabit — de grootvader van Asim ibn Omar ibn Al-Chattab — tot hun aanvoerder. Zij vertrokken en toen zij zich tussen Oesfan en Mekka bevonden, werden zij verraden door een tak van de stam Hoedhail, genaamd Banoe Lihyan. Ongeveer honderd boogschutters volgden hun sporen totdat zij bij een rustplaats kwamen waar de groep had gekampeerd; daar vonden zij dadelstenen die zij als proviand uit Medina hadden meegebracht. De boogschutters zeiden:

"Dit zijn dadels uit Yathrib." Zij volgden hun sporen verder totdat zij hen inhaalden. Toen Asim en zijn metgezellen niet meer konden ontkomen, vluchtten zij naar een hoge plek. De vijand omsingelde hen en riep: "Jullie hebben ons verbond en onze belofte dat als jullie naar ons afkomen, wij niemand van jullie zullen doden." Asim antwoordde: "Wat mij betreft, ik zal nooit onder de bescherming van een ongelovige afdalen. O Allah, informeer Uw Profeet over ons!" Zij vochten tegen hen totdat Asim en zeven van zijn metgezellen door pijlen werden gedood. Alleen Choebaib, Zaid en een andere man bleven over. De vijand gaf hun het verbond en de belofte, en toen zij dit hadden gedaan, daalden zij af. Maar zodra de vijand hen in handen had, sneden zij de pezen van hun bogen los en bonden hen daarmee vast. De derde man zei: "Dit is het eerste verraad," en weigerde met hen mee te gaan. Zij sleurden hem mee en probeerden hem te dwingen, maar hij weigerde, waarop zij hem doodden. Vervolgens namen zij Choebaib en Zaid mee en verkochten hen in Mekka. De zonen van Al-Harith ibn Amir ibn Nawfal kochten Choebaib; hij was degene die Al-Harith op de dag van Badr had gedood. Choebaib bleef enige tijd bij hen gevangen totdat zij unaniem besloten hem te executeren. Op dat moment leende Choebaib een scheermes van een van de dochters van Al-Harith om zijn schaamhaar te scheren, en zij gaf het hem. Zij vertelde later: "Ik lette even niet op mijn kleine kind, dat naar Choebaib kroop. Toen het bij hem kwam, legde hij het op zijn dij. Toen ik dit zag, schrok ik enorm, wat hij opmerkte terwijl hij het mes in zijn hand hield. Hij zei: 'Vrees je dat ik hem zal doden? Ik zou dat nooit doen, als Allah het wil.'" Zij placht te zeggen: "Ik heb nog nooit een betere gevangene gezien dan Choebaib. Ik zag hem eens eten van een tros druiven, terwijl er op dat moment geen fruit in Mekka was, en hij zat vast in ijzeren kettingen; dit was niets anders dan voorziening die Allah hem schonk." Zij brachten hem buiten het Heiligdom om hem te doden. Hij zei: "Laat mij twee raka'at bidden." Daarna keerde hij zich tot hen en zei: "Als ik niet bang was geweest dat jullie zouden denken dat ik uit angst voor de dood bad, zou ik langer hebben gebeden." Zo was hij de eerste die de soennah vestigde om twee raka'at te bidden vóór executie. Vervolgens zei hij: "O Allah, tel hen één voor één." En hij vervolgde: "Wanneer ik als moslim word gedood, maakt het mij niet uit op welke manier ik sterf voor de zaak van Allah, want deze dood is in de weg van Allah. Als Hij wil, zal Hij de uiteengereten ledematen zegenen." Daarop stond Oeqba ibn Al-Harith op en doodde hem. De overleveraar voegde toe: De Qoeraisj stuurden mensen naar het lichaam van Asim om een deel ervan mee te nemen als bewijs van zijn dood, omdat Asim op de dag van Badr een van hun leiders had gedood. Maar Allah stuurde een zwerm wespen die als een schaduw boven hem hing en zijn lichaam beschermde tegen hun gezanten, zodat zij niets van hem konden bemachtigen.

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Choebaib bleef standvastig en vertrouwde Allah tot aan zijn executie.

Achtergrond & aanleiding

De gebeurtenis beschrijft de expeditie bij ar-Rajiʿ, waarbij Asim ibn Thabit en zijn metgezellen door mannen van Banu Lihyan werden achtervolgd en gevangen genomen.

Moeilijke woorden uitgelegd
Sarīya

Een militaire groep die door de Profeet ﷺ op pad werd gestuurd.

Verbond en belofte

Een toezegging van bescherming en veiligheid waarop iemand vertrouwt.

Rakaʿat

Een gebedseenheid met staande, buigende en neerknielende houdingen.

Wat geleerden eruit halen

Klassieke geleerden noemen Choebaibs gebed vóór zijn executie als een voorbeeld van gebed en standvastigheid in zware omstandigheden. De overlevering prijst ook het nakomen van beloften en veroordeelt verraad; zij vertelt bovendien dat Allah Asims lichaam beschermde. De geleerden behandelen dit verslag als een beschrijving van een bijzondere gebeurtenis, niet als toestemming voor geweld buiten rechtmatig gezag.

Lessen voor vandaag
  1. Houd vast aan je gebed en vertrouwen op Allah, ook wanneer je onder zware druk staat.
  2. Doe geen belofte van veiligheid die je niet van plan bent na te komen; wees betrouwbaar in afspraken.
  3. Toon moed zonder de rechten en veiligheid van anderen te schenden.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.