Sunan Abi Dawud, xadiiska 2146
Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي خَلَفٍ، وَأَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ السَّرْحِ، قَالاَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، - قَالَ ابْنُ السَّرْحِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ - عَنْ إِيَاسِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي ذُبَابٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَضْرِبُوا إِمَاءَ اللَّهِ " . فَجَاءَ عُمَرُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ذَئِرْنَ النِّسَاءُ عَلَى أَزْوَاجِهِنَّ . فَرَخَّصَ فِي ضَرْبِهِنَّ فَأَطَافَ بِآلِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نِسَاءٌ كَثِيرٌ يَشْكُونَ أَزْوَاجَهُنَّ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " لَقَدْ طَافَ بِآلِ مُحَمَّدٍ نِسَاءٌ كَثِيرٌ يَشْكُونَ أَزْوَاجَهُنَّ لَيْسَ أُولَئِكَ بِخِيَارِكُمْ " .
Iyaas ibnu Cabdillaahi ibnu Abii Dubaab wuxuu ka wariyey Rasuulka Allah ﷺ inuu yiri:
"Ha garaacina addoomada Allah ee dumarka ah." Markaas Cumar baa u yimid Rasuulka Allah ﷺ oo ku yiri: "Dumarkii way ku dhiiradeen raggoodii." Sidaas darteed wuxuu u oggolaaday in la garaaco. Kadibna dumar badan ayaa ku soo wareegay qoyska Rasuulka Allah ﷺ iyagoo ka cabanaya raggoodii. Markaas Nabigu ﷺ wuxuu yiri: "Waxaa qoyska Muxammad ku soo wareegay dumar badan oo ka cabanaya raggoodii; kuwaasi ma aha kuwiinna ugu khayrka badan."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Ragga ugu wanaagsan waa kuwa aan dumarkooda ula dhaqmin rabshad.
Qoraalku wuxuu sheegayaa in Cumar uu Nebiga ﷺ u sheegay in dumarku ku dhiirradeen nimankooda. Markii loo oggolaaday inay garaacaan, dumar badan ayaa nimankooda ka cabtay. Markaas ayuu Nebigu ﷺ yiri in raggaasi aanay ka mid ahayn kuwa ugu wanaagsan.
Magac sharaf leh oo dumarka loogu tilmaamayo inay yihiin addoommada Alle.
Waa canaan xooggan oo loo jeedinayo nimanka ay dumarkoodu sabab u haystaan inay ka cawdaan.
Culimadu waxay dhiirrigelinta ah inaan dumarka la garaacin ku daraan canaanta xooggan ee loo jeediyay ragga dumarkoodu ka cawdaan. Oggolaanshaha ku jira werintu ma aha dhiirrigelin rabshad, mana siinayo cidna fasax ay qof ku xadgudubto ama dhaawacdo. Waxay culimadu adkeeyaan in akhlaaqda wanaagsan, isxakamaynta iyo ka fogaanshaha waxyeelladu ka mid yihiin nolosha guurka. Fiqhiyahannadu waxay ka hadlaan tallaabooyinka edbin ee suuragalka ah iyagoo ku xiraya xuduudo adag; afarta mad-habood ee Sunnigu waxay mamnuucaan waxyeellada iyo xadgudubka, waxayna aqoonsan yihiin in haweeneydu raadsan karto ilaalin iyo xaqsoor.
- Lammaanahaaga ugu dhaqan dulqaad iyo ixtiraam, xataa marka aad is khilaaftaan.
- Si dhab ah u qaado cabashooyinka ku saabsan dhaqan qallafsan ama rabshad leh, oo raadso gargaar ammaan ah.
- Marka khilaaf yimaado, dooro wada hadal deggan ama dhexdhexaadin halkii aad hanjabaad ama rabshad adeegsan lahayd.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.