Canshuurta, Ganiimada iyo Imaamada · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, xadiiska 3000

Waxaa weriyey Ka'b ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Canshuurta, Ganiimada iyo Imaamada
سنن أبي داود
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Ka'b ibn Malik

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ، أَنَّ الْحَكَمَ بْنَ نَافِعٍ، حَدَّثَهُمْ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ، عَنْ أَبِيهِ، - وَكَانَ أَحَدَ الثَّلاَثَةِ الَّذِينَ تِيبَ عَلَيْهِمْ - وَكَانَ كَعْبُ بْنُ الأَشْرَفِ يَهْجُو النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَيُحَرِّضُ عَلَيْهِ كُفَّارَ قُرَيْشٍ وَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم حِينَ قَدِمَ الْمَدِينَةَ وَأَهْلُهَا أَخْلاَطٌ مِنْهُمُ الْمُسْلِمُونَ وَالْمُشْرِكُونَ يَعْبُدُونَ الأَوْثَانَ وَالْيَهُودُ وَكَانُوا يُؤْذُونَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَأَصْحَابَهُ فَأَمَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ نَبِيَّهُ بِالصَّبْرِ وَالْعَفْوِ فَفِيهِمْ أَنْزَلَ اللَّهُ ‏{‏ وَلَتَسْمَعُنَّ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ مِنْ قَبْلِكُمْ ‏}‏ الآيَةَ فَلَمَّا أَبَى كَعْبُ بْنُ الأَشْرَفِ أَنْ يَنْزِعَ عَنْ أَذَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَمَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم سَعْدَ بْنَ مُعَاذٍ أَنْ يَبْعَثَ رَهْطًا يَقْتُلُونَهُ فَبَعَثَ مُحَمَّدَ بْنَ مَسْلَمَةَ وَذَكَرَ قِصَّةَ قَتْلِهِ فَلَمَّا قَتَلُوهُ فَزِعَتِ الْيَهُودُ وَالْمُشْرِكُونَ فَغَدَوْا عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا طُرِقَ صَاحِبُنَا فَقُتِلَ ‏.‏ فَذَكَرَ لَهُمُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الَّذِي كَانَ يَقُولُ وَدَعَاهُمُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِلَى أَنْ يَكْتُبَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُمْ كِتَابًا يَنْتَهُونَ إِلَى مَا فِيهِ فَكَتَبَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بَيْنَهُ وَبَيْنَهُمْ وَبَيْنَ الْمُسْلِمِينَ عَامَّةً صَحِيفَةً ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Muxammad bin Yaxya bin Faaris, in Xakam bin Naafic uu uga warramay, wuxuu yiri: Waxaa noo sheegay Shucayb, oo ka weriyey Az-Zuhri, oo ka weriyey Cabdirraxmaan bin Cabdullaahi bin Kacb bin Maalik, oo ka weriyey aabihiis — kaas oo ahaa mid ka mid ah saddexdii qof ee Alle ka aqbalay towbadooda — in Kacb bin Al-Ashraf uu gabayo ku caayi jiray Nabiga ﷺ, uuna ku kicin jiray gaalada Qureysh. Markii uu Nabigu ﷺ yimid Madiina, dadkeedu waxay ahaayeen kuwo isku dhafan: waxaa ka mid ahaa Muslimiin, Mushrikiin sanamyada caabuda, iyo Yuhuud. Waxay dhibi jireen Nabiga ﷺ iyo Asxaabtiisa. Sidaas darteed, Allah oo Sharaf iyo Weyni leh wuxuu amray Nabigiisa inuu samro oo cafiyo. Markaasaa Allah soo dejiyey aayadda: {Waxaad hubaal ka maqli doontaan kuwii Kitaabka la siiyey idinka hortood wax badan oo idin xanuuniya}. Laakiin markii Kacb bin Al-Ashraf diiday inuu ka joogsado dhibka Nabiga ﷺ, Nabigu ﷺ wuxuu amray Sacad bin Mucaad inuu dirayo koox dilaysa isaga. Wuxuu diray Muxammad bin Maslama, waxaana la xusay sheekada dilkiisa. Markii ay dileen, Yuhuudda iyo Mushrikiinta way argaggixeen. Subaxdii xigtay bay u yimaadeen Nabiga ﷺ waxayna yiraahdeen:

“Saaxiibkeen baa habeenkii la weeraray oo la dilay.” Nabigu ﷺ wuxuu u sheegay sababta hadalladiisa. Kadib, Nabigu ﷺ wuxuu ugu yeeray in la qoro heshiis rasmi ah oo dhexmara isaga iyo iyaga, si ay ugu hoggaansamaan shuruudihiisa oo ay uga joogsadaan dhibkiisa. Sidaas buu Nabigu ﷺ u qoray heshiis dhexmaray isaga, iyaga, iyo Muslimiinta guud ahaan.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Ka dib samir iyo cafis, Nabigu ﷺ wuxuu doortay heshiis qoraal ah.

Asalka iyo sababta

Qoraalku wuxuu tilmaamayaa xaaladdii Madiina ka jirtay markii Nabigu ﷺ yimid: dadku waxay ka koobnaayeen kooxo kala duwan, waxaana dhacay falal cadowtinimo ah. Ka dib markii Ka'b ibn al-Ashraf uu sii waday hurinta cadowtinimada, waxaa dhacay dhacdooyin ugu dambayn horseeday heshiis qoraal ah.

Erayada adag oo la sharxay
Samir iyo cafis

Dulmi ha uga jawaabin aargoosi degdeg ah; si xakameysan u dhaqmo, cafiskana dooro marka ay ku habboon tahay.

Heshiis

Is-afgarad qoraal ah oo dhinacyadu ku caddeeyaan waxa ay u hoggaansamayaan.

Tix gabay ah oo jeesjees ah

Qoraallo qaafiyadaysan oo qof caaya ama dadka ku kiciya.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada waxay qisadan ka fahmeen in samirka iyo cafisku yihiin hab-dhaqanka koowaad ee muhiimka ah marka la kulmo cay iyo cadowtinimo. Waxay sidoo kale xusaysaa in hoggaanku masuul ka yahay amniga bulshada, iyo in heshiisyada kooxaha dhexdooda qoraal lagu diiwaangelin karo. Ficilka la xiriira Ka'b ibn al-Ashraf waxaa lagu sharraxayaa xaaladdii gaarka ahayd ee awoodda iyo colaadda Madiina; taasina shakhsiyaadka uma oggolaanayso inay iyagu rabshad adeegsadaan. Afarta madhab ee sunniga ahi arrimahan waxay ku eegaan xeerarka awoodda sharciyeysan, kala dambaynta bulshada iyo heshiisyada.

Casharrada maanta
  1. Cayda ha uga jawaabin si degdeg ah; marka hore raadi waddo deggan oo caddaalad ah.
  2. Heshiisyada dadka kale si cad u qor, waajibaadka ka dhashana si dhab ah u qaado.
  3. Rabshadaha iyo go'aannada amniga u daa maamulka awoodda u leh, hana ku dhaqaaqin iskood.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.