Sunan Abi Dawud, xadiiska 3343
Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammad ibn al‑Mutawakkil al‑Asqalaniwuxuu u sheegay Abu Dawudمُحَمَّدُ بْنُ الْمُتَوَكِّلِ الْعَسْقَلاَنِيُّ
- 2Abd ar‑Razzaqعَبْدُ الرَّزَّاقِ
- 3Ma'marمَعْمَرٌ
- 4Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 5Abu Salamaأَبِي سَلَمَةَ
- 6Jabirجَابِرٍ
- 7Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُتَوَكِّلِ الْعَسْقَلاَنِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لاَ يُصَلِّي عَلَى رَجُلٍ مَاتَ وَعَلَيْهِ دَيْنٌ فَأُتِيَ بِمَيِّتٍ فَقَالَ " أَعَلَيْهِ دَيْنٌ " . قَالُوا نَعَمْ دِينَارَانِ . قَالَ " صَلُّوا عَلَى صَاحِبِكُمْ " . فَقَالَ أَبُو قَتَادَةَ الأَنْصَارِيُّ هُمَا عَلَىَّ يَا رَسُولَ اللَّهِ . قَالَ فَصَلَّى عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا فَتَحَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أَنَا أَوْلَى بِكُلِّ مُؤْمِنٍ مِنْ نَفْسِهِ فَمَنْ تَرَكَ دَيْنًا فَعَلَىَّ قَضَاؤُهُ وَمَنْ تَرَكَ مَالاً فَلِوَرَثَتِهِ " .
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Al-Mutawakkil Al-Casqalaani, waxaa nooga warramay Cabdirisaaq, waxaa noo sheegay Macmar, oo ka weriyey Az-Zuhri, oo ka weriyey Abuu Salama, oo ka weriyey Jaabir, wuxuu yiri: Rasuulka Alle ﷺ ma u tukan jirin nin dhintay isagoo deyn lagu leeyahay. Markaa waxaa loo keenay mayd, wuxuuna weydiiyey:
"Ma lagu leeyahay deyn?" Waxay yiraahdeen: "Haa, laba diinaar." Wuxuu yiri: "U tukada saaxiibkiin." Markaas ayuu Abuu Qataada Al-Ansaari yiri: "Labaas diinaar aniga ayaa iska leh, Rasuulkii Allow ﷺ." Sidaas darteed ayuu Rasuulka Alle ﷺ ugu tukaday. Markii uu Alle guulo siiyey Rasuulka Alle ﷺ, wuxuu yiri: "Anigu waxaan u dhowahay mu’min kasta naftiisa, haddaba qofkii deyn ka taga, anigaa bixin doona, qofkii maal ka tagana, waa dhaxalkiisa."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Bulshadu waxay qaaddaa mas’uuliyadda deymaha mu’miniinta geeriyooda.
Nin geeriyooday ayaa ka tegay deyn dhan laba diinaar. Abuu Qataadah al-Ansaari ayaa isku xilqaamay bixinteeda, dabadeedna Nabigu ﷺ ayaa ku tukaday salaadda janaasada. Markii dambe, kaddib markii Alle uu guulo u hibbeeyay, Nabigu ﷺ wuxuu caddeeyay inuu bixin doono deymaha mu’miniinta geeriyooda iyaga oo aan hanti ka tegin.
Salaadda ay muslimiintu u tukadaan qof geeriyooday.
Lacag qadiimi ah; halkan waxaa loola jeedaa deyn dhan laba diinaar.
Qaraabada ama dadka kale ee xeerarka waafaqsan xaqa u leh dhaxalka.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in deymaha si dhab ah loo qaato, hantida dhaxalkana marka hore loo isticmaalo bixinta deymaha la hubo ka hor inta aan loo qaybin dhaxlayaasha. Go’aankii hore ee Nabiga ﷺ deynta ma burin: dad kale ayaa tukan karay janaasada isaga oo isagu ka baaqday, si uu u muujiyo culayska deynta. Markii Abuu Qataadah ballanqaaday inuu bixinayo, Nabigu ﷺ wuu tukaday. Hadalkiisii dambe wuxuu muujinayaa mas’uuliyaddiisa gaarka ah ee mu’miniinta iyo sida bulshadu u daryeelayso dadka deynta lagu leeyahay ee geeriyooda iyaga oo aan ka tegin dhaxal ku filan.
- Deymaha si cad u qor, ehelkaagana kala hadal sida loo bixinayo markaad geeriyooto.
- Haddii aad qof dammaanad uga noqoto ama deyntiisa qaadato, heshiiska iyo qadarka deynta si cad u qeex.
- Bulsho ahaan ka qayb qaata bixinta deymaha dadka geeriyooda ee aan ka tegin dhaxal ku filan.
Xadiiskani sidoo kale wuxuu ka hadlayaa sida loola tacaalo mu’min geeriyooday oo deyn ka tegay, wuxuuna ka caawinayaa in mawduuca si guud loo fahmo.
Sunan Abi Dawud · #3345 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ah wuxuu sheegayaa in qof awooda bixinta oo dib u dhiga uu dulmi samaynayo, wuxuuna adkaynayaa waajibka ah in deymaha si dhab ah loo qaato.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.