Xafiiska Qaadiga · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, xadiiska 3595

Waxaa weriyey Ka'b ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Xafiiska Qaadiga
سنن أبي داود
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Ka'b ibn Malik

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، تَقَاضَى ابْنَ أَبِي حَدْرَدٍ دَيْنًا كَانَ لَهُ عَلَيْهِ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْمَسْجِدِ فَارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا حَتَّى سَمِعَهُمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ فِي بَيْتِهِ فَخَرَجَ إِلَيْهِمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى كَشَفَ سِجْفَ حُجْرَتِهِ وَنَادَى كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ فَقَالَ ‏"‏ يَا كَعْبُ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ فَأَشَارَ لَهُ بِيَدِهِ أَنْ ضَعِ الشَّطْرَ مِنْ دَيْنِكَ قَالَ كَعْبٌ قَدْ فَعَلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ قُمْ فَاقْضِهِ ‏"‏ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Axmed bin Saalix, waxaa nooga warramay Ibnu Wahb, waxaa ii sheegay Yuunus, oo ka weriyey Ibnu Shihaab, waxaa ii sheegay Cabdullaahi bin Kacab bin Maalik, in Kacab bin Maalik uu u sheegay inuu ku dalbaday dayntii uu ku lahaa Ibnu Abi Xadrad masaajidka xilligii Rasuulka Allah ﷺ. Codkoodii ayaa kor u kacay ilaa uu maqlay Rasuulka Allah ﷺ isagoo gurigiisa ku jira. Markaasuu Rasuulka Allah ﷺ u soo baxay xaggooda, wuxuuna fayday daaha qolkiisa, wuxuuna u yeeray Kacab bin Maalik isagoo leh: 'Kacabow!' Wuxuu yiri: 'Waan diyaar ahay, Rasuulkii Allow.' Kadibna wuxuu gacantiisa ugu tilmaamay inuu dhaafo kala bar dayntiisa. Kacab wuxuu yiri: 'Waann sameeyay, Rasuulkii Allow.' Nabigu ﷺ wuxuu yiri: 'Kac oo ka qaado.'

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nabigu ﷺ wuu dhex-dhexaadiyey, wuxuuna ku boorriyey in kala bar deynta laga cafiyo.

Erayada adag oo la sharxay
deyn dalbid

In dayn-bixiyaha laga codsado inuu soo celiyo lacagta lagu leeyahay.

cafis deyn

Ka tanaasulidda xaqa ah in qayb ka mid ah deynta dib loo helo.

dhex-dhexaadin

In labada dhinac dhexdooda la galo si xal looga gaaro khilaafkooda.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay tan ka fahmeen in dhex-dhexaadinta khilaafaadka maaliyadeed ay bannaan tahay, isla markaana dayn-bixiyaha lagu boorrinayo inuu naxariis darteed qayb ka mid ah deynta cafiyo. Dayn-qabuhu weli waxaa waajib ku ah inuu bixiyo inta hadhay; Nabigu ﷺ wuxuu faray inuu qaybtaas bixiyo. Tilmaantii loo jeediyey Kaʿb waxay ahayd codsi ku saabsan cafis ikhtiyaari ah, mana ahayn in xaqiisa si khasab ah looga qaado. Afarta madhhab ee Sunnigu waxay aqoonsan yihiin mabda’a ah in dayn-bixiyuhu ikhtiyaarkiisa ku cafin karo deynta oo dhan ama qayb ka mid ah.

Casharrada maanta
  1. Marka khilaaf yimaado, si deggan u dalbo bixinta deynta, kana fogow in muranku si aan loo baahnayn u sii bato.
  2. Qofka deyn dalbanaya wuxuu naxariis darteed u cafin karaa qayb ka mid ah, balse laguma khasbi karo.
  3. Qofka deynta lagu leeyahay waa inuu waqtigeeda ku bixiyo inta hadhay ee lagu heshiiyey.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.