Sunan Abi Dawud, xadiiska 3607
Waxaa weriyey Khuzaymah ibn Thabit. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Khuzaymah ibn Thabit
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ، أَنَّ الْحَكَمَ بْنَ نَافِعٍ، حَدَّثَهُمْ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ خُزَيْمَةَ، أَنَّ عَمَّهُ، حَدَّثَهُ وَهُوَ، مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم ابْتَاعَ فَرَسًا مِنْ أَعْرَابِيٍّ فَاسْتَتْبَعَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لِيَقْضِيَهُ ثَمَنَ فَرَسِهِ فَأَسْرَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمَشْىَ وَأَبْطَأَ الأَعْرَابِيُّ فَطَفِقَ رِجَالٌ يَعْتَرِضُونَ الأَعْرَابِيَّ فَيُسَاوِمُونَهُ بِالْفَرَسِ وَلاَ يَشْعُرُونَ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم ابْتَاعَهُ فَنَادَى الأَعْرَابِيُّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ إِنْ كُنْتَ مُبْتَاعًا هَذَا الْفَرَسَ وَإِلاَّ بِعْتُهُ . فَقَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم حِينَ سَمِعَ نِدَاءَ الأَعْرَابِيِّ فَقَالَ " أَوَلَيْسَ قَدِ ابْتَعْتُهُ مِنْكَ " . فَقَالَ الأَعْرَابِيُّ لاَ وَاللَّهِ مَا بِعْتُكَهُ . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " بَلَى قَدِ ابْتَعْتُهُ مِنْكَ " . فَطَفِقَ الأَعْرَابِيُّ يَقُولُ هَلُمَّ شَهِيدًا . فَقَالَ خُزَيْمَةُ بْنُ ثَابِتٍ أَنَا أَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ بَايَعْتَهُ . فَأَقْبَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى خُزَيْمَةَ فَقَالَ " بِمَ تَشْهَدُ " . فَقَالَ بِتَصْدِيقِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَهَادَةَ خُزَيْمَةَ بِشَهَادَةِ رَجُلَيْنِ .
Waxaa nooga warramay Maxamed bin Yaxya bin Faaris, in Xakam bin Naafic uu uga warramay, waxaana noo sheegay Shucayb oo ka weriyey Az-Zuhri, oo ka weriyey Cumaarah bin Khuzaymah, in adeerkii — oo ka mid ahaa Saxaabada Nabiga ﷺ — uu uga warramay in Nabigu ﷺ uu faras ka iibsaday nin reer miyi ah (Bedouin). Nabigu ﷺ wuxuu ninkaas kaxeeyey si uu u siiyo qiimaha faraska. Rasuulka Allah ﷺ wuu degdegay socodka, halka ninkii reer miyiga ahaa uu gaabiyey. Rag baa jidka u galay ninkii reer miyiga ahaa waxayna la gorgortameen faraska iyagoon ogayn in Nabigu ﷺ iibsaday. Ninkii reer miyiga ahaa wuxuu u yeeray Rasuulka Allah ﷺ isagoo leh: 'Haddaad faraskan iibsanayso, iibso; haddii kalena waan iibinayaa.' Markuu Nabigu ﷺ maqlay qaylada ninka reer miyiga ah, wuu istaagay wuxuuna yiri: 'Miyaanan kaa iibsan?' Ninkii reer miyiga ahaa wuxuu yiri: 'Maya, wallaahi kuma iibin.' Nabigu ﷺ wuxuu yiri: 'Haa, waan kaa iibsaday.' Ninkii reer miyiga ahaa wuxuu yiri: 'Keen markhaati!' Markaas Khuzaymah bin Thaabit baa yiri: 'Anigu waxaan markhaati ka ahay inaad ka iibsatay.' Nabigu ﷺ wuxuu u jeestay Khuzaymah wuxuuna yiri: 'Maxaad ku markhaati kacaysaa?' Wuxuu yiri: 'Rasuulka Allow, rumaynta aan ku rumeeyey darteed!' Sidaas awgeed, Rasuulka Allah ﷺ wuxuu markhaatiga Khuzaymah ka dhigay mid u dhigma markhaatiga laba nin.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Khuzaymah wuxuu kalsoonidii uu ku qabay Nebiga ﷺ ku muteystay in maraggiisa loo aqoonsado mid u dhigma laba markhaati.
Carab dhaqan ahaan ku noolaa saxaraha meel ka baxsan magaalooyinka.
Qofka oo ka warbixiya waxa uu og yahay, taas oo dacwad maxkamadeed caddayn ka noqon karta.
Dabeecadda qofku run ku hadlo oo lagu kalsoonaan karo.
Culimada waxay arrintan ka fahmeen in maragga dacwadaha maxkamadeed uu caadi ahaan ku salaysnaado aqoon qofku u leeyahay dhacdada. Khuzaymah wuxuu sheegay in maraggiisu ka yimid kalsoonidiisa sugan ee runnimada Nebiga ﷺ; mudnaanta gaarka ah ee loo aqoonsadayna waxay kiiskan maraggiisa ka dhigtay mid u dhigma maragga laba nin. Fiqhiyadu arrintan waxay uga hadlaan fadli gaar ah oo Khuzaymah loo gaar yeelay, ee ma aha xeer guud oo qof aan waxba ka ogayn ugu marag furi karo. Sidaas darteed, madh-habyadu waxay ku adkaystaan xeerarka caadiga ah ee caddaynta iyo maragga.
- Marag ka bixi oo keliya arrimaha aad adigu og tahay, runta si sax ahna u sheeg.
- Ballamaha oofi: Nebiga ﷺ wuxuu iibiyaha la kaxeeyay si uu u bixiyo qiimihii lagu heshiiyay.
- Marka khilaaf yimaaddo, labada dhinacba fursad sii ay aragtidooda ku muujiyaan, caddayn caddaalad ahna raadi.
Riwayaddani waxay ka hadlaysaa caddayn iyo marag la xidhiidha dhaxal, waxayna kaalinta gaarka ah ee Khuzaymah barbar dhigaysaa xeerarka guud ee maragga.
Sahih al-Bukhari · #609 (Sahih)Riwayaddan saxiixa ahi waxay ka warramaysaa kalsoonida iyo aaminaadda macaamilka, sidaasna waxay ula xidhiidhaa mawduuca udub-dhexaadka u ah ee run-sheegnimada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.