Xuduudda · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, xadiiska 4373

Waxaa weriyey Aisha bint Abu Bakr. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Xuduudda
سنن أبي داود
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Aisha bint Abu Bakr

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَوْهَبٍ الْهَمْدَانِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي ح، وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ الثَّقَفِيُّ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، رضى الله عنها أَنَّ قُرَيْشًا، أَهَمَّهُمْ شَأْنُ الْمَرْأَةِ الْمَخْزُومِيَّةِ الَّتِي سَرَقَتْ فَقَالُوا مَنْ يُكَلِّمُ فِيهَا تَعْنِي رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ قَالُوا وَمَنْ يَجْتَرِئُ إِلاَّ أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ حِبُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكَلَّمَهُ أُسَامَةُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا أُسَامَةُ أَتَشْفَعُ فِي حَدٍّ مِنْ حُدُودِ اللَّهِ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَامَ فَاخْتَطَبَ فَقَالَ ‏"‏ إِنَّمَا هَلَكَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ أَنَّهُمْ كَانُوا إِذَا سَرَقَ فِيهِمُ الشَّرِيفُ تَرَكُوهُ وَإِذَا سَرَقَ فِيهِمُ الضَّعِيفُ أَقَامُوا عَلَيْهِ الْحَدَّ وَايْمُ اللَّهِ لَوْ أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ مُحَمَّدٍ سَرَقَتْ لَقَطَعْتُ يَدَهَا ‏"‏ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Yaziid bin Khaalid bin Cabdullaahi bin Mawhab al-Hamdaani, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay H, waxaana nooga warramay Qutaybah bin Saciid ath-Thaqafi, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Al-Layth, oo ka weriyey Ibnu Shihaab, oo ka weriyey Curwah, oo ka weriyey Caa’ishah (Allaah ha ka raalli noqdee), in reer Qureysh ay aad uga walwaleen arrinta haweeneyda Makhzuumiyadda ahayd ee xaday. Waxay yiraahdeen: 'Yaa kala hadli kara Rasuulka Allaah ﷺ arrinteeda?' Kadibna waxay yiraahdeen: 'Yaa ku dhiirran kara aan ka ahayn Usaamah bin Zayd oo ah saaxiibka Rasuulka Allaah ﷺ?' Markaas ayuu Usaamah la hadlay isaga, balse Rasuulka Allaah ﷺ wuxuu yiri: 'Usaamow, ma waxaad ka shafeecaysaa xad ka mid ah xuduudda Allaah?' Kadibna wuu istaagay oo khudbeeyey, wuxuuna yiri: 'Waxaa halaagay kuwii idinka horreeyey waa markii uu qof sharaf leh oo ka mid ah xado, way iska dayn jireen, laakiin markii uu qof tabar yar oo ka mid ah xado, way ku oogi jireen xadka. Wallaahi, haddii Faadumo bintu Muxammad ay xado, gacanteeda waan goyn lahaa.'

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Caddaaladdu waxay dalbanaysaa in darajo iyo nasab midna qofka ka sarrayn sharciga.

Asalka iyo sababta

Haweeney ka tirsan qabiilka Makhzum ayaa wax xaday. Quraysh waxay raadiyeen qof uga shafeeca Nabi ﷺ; Usama ibn Zayd ayaa arrintaas sameeyey, markaas ayuu Nabi ﷺ diidmadiisa muujiyey oo dadka la hadlay.

Erayada adag oo la sharxay
xuduud

Ciqaabo uu shareecada Islaamku dejiyey, kuwaas oo leh shuruudo lagu dabaqo.

shafeeco

Codsi loo jeediyo qof awood leh si uu qof ugu dhexgalo.

Makhzum

Qabiil caan ah oo ka tirsanaa Quraysh.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay xadiiskan ka fahmeen in caddaaladdu aanay ku xirnaan karin nasabka, sumcadda ama heerka bulsho ee qofka. Shafeeco lagu doonayo in lagaga baxsado ciqaab go'an lama oggola marka arrintu, si waafaqsan xeerarka, gaarto maamulka awoodda u leh. Mad-habyada fiqigu waxay ka hadlaan ku dhaqanka xuduudda iyada oo la raacayo shuruudaheeda sharci, sida caddaynta iyo awoodda maamulka; xadiiskani ma oggola in qofku iskiis caddaaladda u fuliyo.

Casharrada maanta
  1. Xeerarka si caddaalad iyo joogto ah u dabaq, adigoon mudnaan gaar ah siin dadka awoodda leh.
  2. Si xushmad leh uga hor imow codsiyada aan caddaaladda ahayn, xitaa haddii ay wakiil uga yihiin qof la jecel yahay ama awood leh.
  3. Kiisaska ciqaabta u daa hay’adaha awoodda u leh, kana fogow inaad adigu sharciga gacanta ku dhigato.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.