Sunan Abi Dawud, xadiiska 4417
Waxaa weriyey Ubadah ibn as-Samit. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammad ibn Awf at‑Taiwuxuu u sheegay Abu Dawudمُحَمَّدُ بْنُ عَوْفٍ الطَّائِيُّ
- 2Ar‑Rabi' ibn Rawh ibn Khulaydالرَّبِيعُ بْنُ رَوْحِ بْنِ خُلَيْدٍ
- 3Muhammad ibn Khalidمُحَمَّدُ بْنُ خَالِدٍ
- 4Al‑Fadl ibn Dalhamالْفَضْلُ بْنُ دَلْهَمٍ
- 5Al‑Hasanالْحَسَنِ
- 6Salama ibn al‑Muhabbaqسَلَمَةَ بْنِ الْمُحَبَّقِ
- 7Ubada ibn as‑Samitعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ
- 8Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَوْفٍ الطَّائِيُّ، حَدَّثَنَا الرَّبِيعُ بْنُ رَوْحِ بْنِ خُلَيْدٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ خَالِدٍ، - يَعْنِي الْوَهْبِيَّ - حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ دَلْهَمٍ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الْمُحَبَّقِ، عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِهَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ نَاسٌ لِسَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ يَا أَبَا ثَابِتٍ قَدْ نَزَلَتِ الْحُدُودُ لَوْ أَنَّكَ وَجَدْتَ مَعَ امْرَأَتِكَ رَجُلاً كَيْفَ كُنْتَ صَانِعًا قَالَ كُنْتُ ضَارِبَهُمَا بِالسَّيْفِ حَتَّى يَسْكُتَا أَفَأَنَا أَذْهَبُ فَأَجْمَعُ أَرْبَعَةَ شُهَدَاءَ فَإِلَى ذَلِكَ قَدْ قَضَى الْحَاجَةَ . فَانْطَلَقُوا فَاجْتَمَعُوا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَمْ تَرَ إِلَى أَبِي ثَابِتٍ قَالَ كَذَا وَكَذَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " كَفَى بِالسَّيْفِ شَاهِدًا " . ثُمَّ قَالَ " لاَ لاَ أَخَافُ أَنْ يَتَتَايَعَ فِيهَا السَّكْرَانُ وَالْغَيْرَانُ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ رَوَى وَكِيعٌ أَوَّلَ هَذَا الْحَدِيثِ عَنِ الْفَضْلِ بْنِ دَلْهَمٍ عَنِ الْحَسَنِ عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ حُرَيْثٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الْمُحَبَّقِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . وَإِنَّمَا هَذَا إِسْنَادُ حَدِيثِ ابْنِ الْمُحَبَّقِ أَنَّ رَجُلاً وَقَعَ عَلَى جَارِيَةِ امْرَأَتِهِ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ الْفَضْلُ بْنُ دَلْهَمٍ لَيْسَ بِالْحَافِظِ كَانَ قَصَّابًا بِوَاسِطَ .
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Cawf ad-Daa’i, waxaa nooga warramay ar-Rabii’ bin Rawx bin Khulayd, waxaa nooga warramay Muxammad bin Khaalid — oo ah al-Wahbii — waxaa nooga warramay al-Fadl bin Dalham, oo ka weriyey al-Xasan, oo ka weriyey Salama bin al-Muxabbaq, oo ka weriyey Cubaada bin as-Saamit, oo ka weriyey Nabiga ﷺ xadiiskan. Dad baa ku yiri Sacad bin Cubaada:
“Abuu Thaabitow, xuduudda waa la dejiyey. Haddii aad nin u tagto xaaskaaga, maxaad samayn lahayd?” Wuxuu yiri: “Waan ku dilayn labadooda seef ilaa ay ka aamusaan. Ma inaan soo ururiyo afar markhaati baan aadayaa? Intaas ka hor bay arrintu dhammaatay.” Markaas bay tageen oo isu yimaadeen Rasuulka Allah ﷺ agtiisa, waxayna yiraahdeen: “Rasuulkii Allow, ma aragtay Abuu Thaabit? Wax buu yiri sidaas iyo sidaas.” Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: “Seeftu way ku filan tahay markhaati.” Kadibna wuxuu yiri: “Maya, maya, waxaan ka cabsanayaa in uu raaco qof cadhaysan ama masayr badan.” Abuu Daawuud wuxuu yiri: Wakiic wuxuu weriyey bilowga xadiiskan oo ka yimid al-Fadl bin Dalham, oo ka yimid al-Xasan, oo ka yimid Qabiisa bin Xurayth, oo ka yimid Salama bin al-Muxabbaq, oo ka yimid Nabiga ﷺ. Tani waa silsiladda xadiiska Ibn al-Muxabbaq ee sheegaya in nin uu u tagay addoon dumara oo xaaskiisu lahayd. Abuu Daawuud wuxuu yiri: al-Fadl bin Dalham ma ahayn xifdiye xadiis; wuxuu ahaa hilib-qale ka shaqaynayey Waasid.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nin maseyraysan ma isticmaali karo xoog uu iskiis u qaato si uu caddayn ama ciqaab uga dhigto.
Ciqaabo sharci ahaan la dejiyey oo lagu fuliyo oo keliya shuruudo adag iyo hay’ad awood u leh.
Heer caddayn oo sare oo fiqiga Islaamku u dejiyey eedda sinada.
Dareenka sheekada loogu sheegay inuu sababay xoog aan la xakamayn, balse aan cudurdaar u ahayn in qofku sharciga gacantiisa ku qaato.
Culimadu waxay tilmaamayaan daciifnimada silsiladdan, sida Abu Daawuud si cad uga sheegay al-Fadl ibn Dalham. Sidaas darteed, hadalka ku saabsan seefta looma adeegsan karo caddayn muujinaysa in ninku isagu ciqaabi karo. Fiqiga Islaamku ciqaabaha xuduudda uma dhiibo dad gaar ah: eedeymaha iyo ciqaabuhu waxay hoos yimaadaan xeerar caddayn oo adag iyo garsoor awood u leh. Afarta mad-hab ee Sunniyiintu ma aqoonsana awood guud oo ninku si xoog ah ugu wajihi karo sino la tuhunsan yahay; eedeynta dhex marta lammaanaha isqaba waxay leedahay habraacyo sharci oo u gaar ah, oo uu ka mid yahay li’aan.
- Ha uga jawaabin tuhun ama eedayn rabshad; raadi badbaado iyo talo sharci.
Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu xaqa dhiigga loo daadinayo ku xaddidayaa xaalado si gaar ah loo qeexay, wuxuuna taageerayaa in xoog qofku iskiis u adeegsadaa aanu bannaanayn.
40 Hadith van an-Nawawi · #33 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu barayaa in sheegasho aan caddayn lahayn ku filnayn, eedeymahana lagu qiimeeyo xeerarka caddaynta ee la aqoonsan yahay.
40 Hadith van an-Nawawi · #32 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu mamnuucayaa waxyeellaynta, wuxuuna taageerayaa diidmada xoogga ka dhasha xanaaq ama masayr.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.