Sunan Abi Dawud, xadiiska 4671
Waxaa weriyey Abu Hurairah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Hurairah
Riwaayadda
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ أَبِي يَعْقُوبَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَجُلٌ مِنَ الْيَهُودِ وَالَّذِي اصْطَفَى مُوسَى . فَرَفَعَ الْمُسْلِمُ يَدَهُ فَلَطَمَ وَجْهَ الْيَهُودِيِّ فَذَهَبَ الْيَهُودِيُّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " لاَ تُخَيِّرُونِي عَلَى مُوسَى فَإِنَّ النَّاسَ يُصْعَقُونَ فَأَكُونُ أَوَّلَ مَنْ يُفِيقُ فَإِذَا مُوسَى بَاطِشٌ فِي جَانِبِ الْعَرْشِ فَلاَ أَدْرِي أَكَانَ مِمَّنْ صَعِقَ فَأَفَاقَ قَبْلِي أَوْ كَانَ مِمَّنِ اسْتَثْنَى اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَحَدِيثُ ابْنِ يَحْيَى أَتَمُّ .
Waxaa nooga warramay Xajjaaj bin Abii Yacquub iyo Muxammad bin Yaxye bin Faaris, waxayna yiraahdeen: Waxaa nooga warramay Yacquub, wuxuu yiri: Waxaa iga warramay aabbahay, oo ka weriyey Ibn Shihaab, oo ka weriyey Abuu Salama bin Cabdirraxmaan iyo Cabdirraxmaan Al-Acraj, oo ka weriyey Abuu Hurayrah, kaasoo yiri: Nin Yuhuudi ah ayaa yiri: 'Waan ku dhaartay Kan doortay Muuse!' Markaas ayaa nin Muslim ah gacantiisa kor u qaaday oo dharbaaxo wejiga kaga dhuftay Yuhuudigii. Yuhuudigii wuxuu u tegey Rasuulka Allah ﷺ wuuna u warramay. Nabigu ﷺ wuxuu yiri: 'Ha ii doorbidina Muuse, maxaa yeelay dadku way suuxayaan maalinta Qiyaame, anna waxaan noqonayaa qofka ugu horreeya ee miirkiisa dib u hela. Laakiin waxaan arkayaa Muuse oo haysta dhinaca Carshiga, mana garanayo inuu ka mid ahaa kuwii suuxay oo iga hor miirsaday iyo inuu ka mid ahaa kuwii Allah Cazza wa Jalla ka reebay suuxidda.' Abuu Daawud wuxuu yiri: Xadiiska Ibn Yaxye waa ka dhammeystiran yahay.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu ka reebay in isaga laga sarreysiiyo Muuse, wuxuuna baray is-hoosaysiin.
Nin Yuhuudi ah ayaa yiri: ‘Waxaan ku dhaaranayaa Kan doortay Muuse!’ Markaas ayuu nin Muslim ahi wejiga ka dharbaaxay. Ninkii arrinta ayuu u gudbiyay Nabiga ﷺ, wuxuuna Nabigu ﷺ canaantay Muslimka.
Xaalad miyir-beel ama awood-darro ku dhacda Maalinta Qiyaame.
Alle ayaa qof ka reebay suuxidda dadka ku dhacaysa.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in Muslimiintu si xushmad leh ula dhaqmaan nebiyada Alle, oo aanay muran ama rabshad u adeegsan difaaca sharafta Nabiga ﷺ. Hadalka ah ‘Ha iga sarraysiin Muuse’ waa dhiirrigelin ku saabsan is-hoosaysiin iyo taxaddar marka nebiyada la isbarbar dhigayo; ma aha diidmo muujinaysa in Nabiga ﷺ aanu lahayn darajo gaar ah. Afarta madhab ee Sunnigu waxay mamnuucaan waxyeellaynta xaq-darrada ah; difaaca sharafta qofna xaq uma siinayo in qofku isagu rabshad sameeyo.
- Ha garaacin hana u hanjabin qof nabi xushmeynaya, xataa haddii aad ku khilaafsan tahay hadalkiisa.
- Si xushmad leh uga hadal nebiyada oo dhan, hana ka dhigin darajadooda sabab muran.
- Aflagaaddo ama khilaaf si deggan uga jawaab, arrintana u gudbi dadka awoodda u leh.
Werintani waxay sidoo kale ka digaysaa in si aan habboonayn hal nabi looga sarreysiiyo nabi kale.
Sunan Abi Dawud · #4672 (Sahih)Tanina waxay ka hadlaysaa isbarbardhigga Nabiga ﷺ iyo nebiyada kale.
Sahih al-Bukhari · #74 (Sahih)Werintani waxay wadaagtaa dhacdada iyo digniinta ah inaan nebiyada la isbarbardhigin si muran iyo colaad leh.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.