Sunan Abi Dawud, xadiiska 930
Waxaa weriyey Mu'awiyah ibn al-Hakam al-Sulami. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Mu'awiyah ibn al-Hakam al-Sulami
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، ح وَحَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، - الْمَعْنَى - عَنْ حَجَّاجٍ الصَّوَّافِ، حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ هِلاَلِ بْنِ أَبِي مَيْمُونَةَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ الْحَكَمِ السُّلَمِيِّ، قَالَ صَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَعَطَسَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ فَقُلْتُ يَرْحَمُكَ اللَّهُ فَرَمَانِي الْقَوْمُ بِأَبْصَارِهِمْ فَقُلْتُ وَاثُكْلَ أُمِّيَاهُ مَا شَأْنُكُمْ تَنْظُرُونَ إِلَىَّ فَجَعَلُوا يَضْرِبُونَ بِأَيْدِيهِمْ عَلَى أَفْخَاذِهِمْ فَعَرَفْتُ أَنَّهُمْ يُصَمِّتُونِي - فَقَالَ عُثْمَانُ - فَلَمَّا رَأَيْتُهُمْ يُسَكِّتُونِي لَكِنِّي سَكَتُّ قَالَ فَلَمَّا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم - بِأَبِي وَأُمِّي - مَا ضَرَبَنِي وَلاَ كَهَرَنِي وَلاَ سَبَّنِي ثُمَّ قَالَ " إِنَّ هَذِهِ الصَّلاَةَ لاَ يَحِلُّ فِيهَا شَىْءٌ مِنْ كَلاَمِ النَّاسِ هَذَا إِنَّمَا هُوَ التَّسْبِيحُ وَالتَّكْبِيرُ وَقِرَاءَةُ الْقُرْآنِ " . أَوْ كَمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا قَوْمٌ حَدِيثُ عَهْدٍ بِجَاهِلِيَّةٍ وَقَدْ جَاءَنَا اللَّهُ بِالإِسْلاَمِ وَمِنَّا رِجَالٌ يَأْتُونَ الْكُهَّانَ . قَالَ " فَلاَ تَأْتِهِمْ " . قَالَ قُلْتُ وَمِنَّا رِجَالٌ يَتَطَيَّرُونَ . قَالَ " ذَاكَ شَىْءٌ يَجِدُونَهُ فِي صُدُورِهِمْ فَلاَ يَصُدُّهُمْ " . قُلْتُ وَمِنَّا رِجَالٌ يَخُطُّونَ . قَالَ " كَانَ نَبِيٌّ مِنَ الأَنْبِيَاءِ يَخُطُّ فَمَنْ وَافَقَ خَطَّهُ فَذَاكَ " . قَالَ قُلْتُ جَارِيَةٌ لِي كَانَتْ تَرْعَى غُنَيْمَاتٍ قِبَلَ أُحُدٍ وَالْجَوَّانِيَّةِ إِذِ اطَّلَعْتُ عَلَيْهَا إِطْلاَعَةً فَإِذَا الذِّئْبُ قَدْ ذَهَبَ بِشَاةٍ مِنْهَا وَأَنَا مِنْ بَنِي آدَمَ آسَفُ كَمَا يَأْسَفُونَ لَكِنِّي صَكَكْتُهَا صَكَّةً فَعَظَّمَ ذَاكَ عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ أَفَلاَ أُعْتِقُهَا قَالَ " ائْتِنِي بِهَا " . قَالَ فَجِئْتُهُ بِهَا فَقَالَ " أَيْنَ اللَّهُ " . قَالَتْ فِي السَّمَاءِ . قَالَ " مَنْ أَنَا " . قَالَتْ أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ . قَالَ " أَعْتِقْهَا فَإِنَّهَا مُؤْمِنَةٌ " .
Waxaa nooga warramay Musaddad, waxaa nooga warramay Yaxye, sidoo kale waxaa nooga warramay Cusmaan bin Abii Sheybah, waxaa nooga warramay Ismaaciil bin Ibraahiim - macnuhu waa isku mid - oo ka weriyey Xajaaj Al-Sawwaaf, waxaa ii warramay Yaxye bin Abii Katiir, oo ka weriyey Hilaal bin Abii Meymuunah, oo ka weriyey Cataa’ bin Yasaar, oo ka weriyey Mucawiyah bin Al-Xakam Al-Sulami, wuxuu yiri: Waxaan la tukaday Rasuulka Allah ﷺ, markaas ayaa nin dadkii ka mid ahi hindhisooday, aniguna waxaan iri: 'Yarxamukallaah.' Markaasay dadkii indhaha igu soo jeediyeen iyagoo diidan. Waxaan iri: 'Hooyaday ha waydo! Maxaad iigu eegaysaan?' Markaasay bilaabeen inay gacmahooda ku dhuftaan bowdooda, waana gartay inay i aamusinayaan. Cusmaan wuxuu yiri: Markaan arkay inay i aamusinayaan waan aamusay. Markii uu Rasuulka Allah ﷺ salaadda ka baxay - aabbahay iyo hooyaday baan u furan lahaa - ima uusan garaacin, ima uusan canaanan, ima uusan caayin. Kadibna wuxuu yiri: 'Salaaddan laguma hadli karo hadalka dadka, ee waxay u gaar tahay tasbiixda, takbiirta iyo akhriska Qur’aanka,' ama sida uu Rasuulka Allah ﷺ yiri. Waxaan iri: 'Rasuulkii Allow, waxaan nahay qowmi dhowaan ka soo baxay Jaahiliyadda, Allah ayaana Islaamka noo keenay, laakiin waxaa jira rag taga xagga faalliyaasha (Kuhhaanta).' Wuxuu yiri: 'Ha u tagina.' Waxaan iri: 'Waxaa jira rag aaminsan shuubis iyo calaamooyin xunxun.' Wuxuu yiri: 'Taasi waa wax ay naftooda ka dareemaan, yaanayse ka hor istaagin wixii ay damacsanaayeen.' Waxaan iri: 'Waxaa jira rag xariiqo dhulka ku jeexa.' Wuxuu yiri: 'Waxaa jiray Nabi xariiqo jeexi jiray, haddaba qofkii xariiqdiisu la mid noqoto taas, waa sax.' Waxaan iri: 'Waxaan lahaa gabar addoon ah oo riyo u daaqi jirtay agagaarta buurta Uxud iyo Jawaaniyah. Maalin baan si lama filaan ah ugu imid, waxaanan arkay yeey qaadday neef riyaha ka mid ah. Anigu bani-aadam baan ahay oo waan ka xumaaday sida dadka kale, markaasaan dharbaaxay. Arrintaas waxay la weynaaday Rasuulka Allah ﷺ. Waxaan iri: 'Ma xorreeyaa?' Wuxuu yiri: 'Ii keen.' Waan u keenay, wuxuuna ku yiri: 'Allah xagguu jiraa?' Waxay tiri: 'Samada.' Wuxuu yiri: 'Anigu maxaan ahay?' Waxay tiri: 'Adigu waxaad tahay Rasuulka Allah.' Wuxuu yiri: 'Xorree, sababtoo ah waa mu’minad.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu xeerarka salaadda u baray si dabacsan, wuxuuna diiday khuraafaadka.
Mucaawiyah ibn al-Xakam wuxuu sheegay inuu salaadda dhexdeeda hadlay isagoo aan aqoon xeerarka, dabadeedna Nabigu ﷺ si deggan ayuu u baray markii salaaddu dhammaatay. Kadib wuxuu su’aalo ka weydiiyay faaliyeyaasha, calaamadaha la saadaaliyo iyo xarriiqyada la jiido.
Dad sheegta inay og yihiin waxyaabaha qarsoon ama mustaqbalka.
Calaamado qofku u maleeyo inuu nasiib ama nasiib-darro ka garan karo.
Sheeko caadi ah oo aan ka mid ahayn akhriska iyo dikriga salaadda loo asteeyay.
Culimada waxay arrintan ka fahmeen in sheekada caadiga ahi aanay salaadda ku habboonayn, qof aan xeerka aqoonna ay tahay in si naxariis leh loo baro marka salaaddu dhammaato. Nabigu ﷺ wuu diiday in lala tashado faaliyeyaasha, wuxuuna baray in calaamadaha la saadaaliyo aanay qofka ka leexin go’aankiisa. Qaybta xarriiqyada laga hadlayaa fasax uma aha faalinta: culimadu waxay adkeeyeen in aqoontii gaarka ahayd ee nabi hore aan dadka loogu heli karin hab ay ku dhaqmaan. Sheekadu sidoo kale waxay muujinaysaa in addoonta la xoreeyo lagu dhiirrigeliyay inay tahay camal ajar leh.
- Xeerarka salaadda tallaabo tallaabo u baro, kana fogow sheekada caadiga ah markaad tukanayso.
- Qof aan wax garanayn si deggan u sax, xeerka saxda ahna u sharax salaadda ka dib.
- Ha u tegin faaliyeyaasha, hana u oggolaan calaamado la maleeyo inay go’aannadaada xukumaan.
Werintan saxiixa ahi waxay sidoo kale ka hadlaysaa waxa salaadda lagu sheego, waxayna caddaynaysaa xadka hadalka dhexdeeda.
Sunan Abi Dawud · #929 (Sahih)Werintani waxay si toos ah uga xigtaa qisadan cutubka salaadda, waxayna sidoo kale ka hadlaysaa hadalka iyo falalka salaadda dhexdeeda.
Sunan Abi Dawud · #931 (Daif)Werintani waxay xustaa waqtiyo kale oo Mucaawiyah ibn al-Xakam wax la baray; darajadeeda la sheegay waa daciif, sidaas darteed lagama hormarinayo werinta saxiixa ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.