Qorrax-madoobaadka iyo Dayax-madoobaadka · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 1044

Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Qorrax-madoobaadka iyo Dayax-madoobaadka
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Aisha

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ خَسَفَتِ الشَّمْسُ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالنَّاسِ، فَقَامَ فَأَطَالَ الْقِيَامَ، ثُمَّ رَكَعَ فَأَطَالَ الرُّكُوعَ، ثُمَّ قَامَ فَأَطَالَ الْقِيَامَ وَهْوَ دُونَ الْقِيَامِ الأَوَّلِ، ثُمَّ رَكَعَ فَأَطَالَ الرُّكُوعَ، وَهْوَ دُونَ الرُّكُوعِ الأَوَّلِ، ثُمَّ سَجَدَ فَأَطَالَ السُّجُودَ، ثُمَّ فَعَلَ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ مِثْلَ مَا فَعَلَ فِي الأُولَى، ثُمَّ انْصَرَفَ وَقَدِ انْجَلَتِ الشَّمْسُ، فَخَطَبَ النَّاسَ، فَحَمِدَ اللَّهَ، وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ إِنَّ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ آيَتَانِ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ، لاَ يَنْخَسِفَانِ لِمَوْتِ أَحَدٍ وَلاَ لِحَيَاتِهِ، فَإِذَا رَأَيْتُمْ ذَلِكَ فَادْعُوا اللَّهَ وَكَبِّرُوا، وَصَلُّوا وَتَصَدَّقُوا ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ يَا أُمَّةَ مُحَمَّدٍ، وَاللَّهِ مَا مِنْ أَحَدٍ أَغْيَرُ مِنَ اللَّهِ أَنْ يَزْنِيَ عَبْدُهُ أَوْ تَزْنِيَ أَمَتُهُ، يَا أُمَّةَ مُحَمَّدٍ، وَاللَّهِ لَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَضَحِكْتُمْ قَلِيلاً وَلَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Caa’isha waxay tiri: Intii uu noolaa Rasuulka Allah ﷺ, qorraxdu way madoobaatay, markaasuu dadka tukiyey. Wuu istaagay oo dheereeyey istaagga, kadibna wuu rukuucday oo dheereeyey rukuucda. Mar kale ayuu istaagay oo dheereeyey istaagga, laakiin wuxuu ka gaabnaa istaaggii hore. Kadibna wuu rukuucday oo dheereeyey rukuucda, laakiin way ka gaabnayd rukuucdii hore. Kadibna wuu sujuuday oo dheereeyey sujuudda. Rakcaddii labaadna wuxuu sameeyey sidii uu sameeyey tii koowaad oo kale, kadibna wuu dhammeeyey salaadda iyadoo qorraxdii iftiintay. Kadibna wuxuu jeediyey khudbo, wuxuuna ammaanay Allah oo weyneeyey, dabadeedna wuxuu yiri:

"Qorraxda iyo dayaxu waa laba calaamadood oo ka mid ah calaamadaha Allah; uma madoobaadaan geeri ama nolol qof dartiis. Haddaba markaad aragtaan taas, barya Allah, takbiirsada, tukada, oo sadaqeysta." Kadibna wuxuu yiri: "Ummadda Maxamadow! Wallaahi ma jiro cid ka gheera badan (ka xishood iyo difaac badan) Allah in addoonkiisu zineysto ama addoontiisu zineysato. Ummadda Maxamadow! Wallaahi haddaad ogaan lahaydeen waxaan ogahay, waad yara qosli lahaydeen oo aad badsan lahaydeen oohinta."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Intii uu madoobaad dhacay, Nebigu ﷺ wuu tukaday, wuxuuna dadka ku boorriyey salaad, duco iyo sadaqo.

Erayada adag oo la sharxay
rak'ah

Qayb salaadeed oo ay ku jiraan istaag, rukuu iyo sujuud.

Takbiir

In la yiraahdo ‘Allaahu akbar’: Alle ayaa ugu weyn.

ghaira

Dareen sharaf iyo ka fogaanshaha waxa Alle xaaraantimeeyey.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay ka fahmeen in salaadda madoobaadka la tukado marka madoobaad la arko, isla markaana markaas Alle la xuso, la baryo, takbiir la yiraahdo, sadaqona la bixiyo. Xadiisku wuxuu tilmaamayaa laba rakcadood, mid kastaana leh laba istaag iyo laba rukuu. Madh-habyadu way ku kala duwan yihiin faahfaahinta qaabka salaadda, balse waxay aqoonsan yihiin salaadda madoobaadka inay tahay cibaado la jideeyey. Nebigu ﷺ wuxuu sidoo kale beeniyey khuraafaadka sheegaya in madoobaadku la xiriiro dhalashada ama dhimashada qof. Wacdigiisa ku saabsan dembiga iyo aakhiro wuxuu ku boorrinayaa towbad iyo nolol Alle ka cabsi leh.

Casharrada maanta
  1. Marka madoobaad dhaco, tukado salaadda la jideeyey, waqti geli ducada iyo xuska Alle.
  2. Sadaqo bixi markaad awooddo, si ay u noqoto cibaado iyo daryeel dadka kale loo fidiyo.
  3. Ka fogow khuraafaadka, digniinta Nebiga ﷺna uga faa’iidayso towbad iyo is-xisaabin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.