Sahih al-Bukhari, xadiiska 1211
Waxaa weriyey Abu Barza Al-Aslami. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Al‑Azraq ibn Qays
- 1Adamwuxuu u sheegay al‑Bukhariآدَمُ
- 2Shu'baشُعْبَةُ
- 3Al‑Azraq ibn Qaysالأَزْرَقُ بْنُ قَيْسٍ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا آدَمُ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، حَدَّثَنَا الأَزْرَقُ بْنُ قَيْسٍ، قَالَ كُنَّا بِالأَهْوَازِ نُقَاتِلُ الْحَرُورِيَّةَ، فَبَيْنَا أَنَا عَلَى جُرُفِ نَهَرٍ إِذَا رَجُلٌ يُصَلِّي، وَإِذَا لِجَامُ دَابَّتِهِ بِيَدِهِ فَجَعَلَتِ الدَّابَّةُ تُنَازِعُهُ، وَجَعَلَ يَتْبَعُهَا ـ قَالَ شُعْبَةُ ـ هُوَ أَبُو بَرْزَةَ الأَسْلَمِيُّ ـ فَجَعَلَ رَجُلٌ مِنَ الْخَوَارِجِ يَقُولُ اللَّهُمَّ افْعَلْ بِهَذَا الشَّيْخِ. فَلَمَّا انْصَرَفَ الشَّيْخُ قَالَ إِنِّي سَمِعْتُ قَوْلَكُمْ، وَإِنِّي غَزَوْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سِتَّ غَزَوَاتٍ أَوْ سَبْعَ غَزَوَاتٍ وَثَمَانِيًا، وَشَهِدْتُ تَيْسِيرَهُ، وَإِنِّي أَنْ كُنْتُ أَنْ أُرَاجِعَ مَعَ دَابَّتِي أَحَبُّ إِلَىَّ مِنْ أَنْ أَدَعَهَا تَرْجِعُ إِلَى مَأْلَفِهَا فَيَشُقَّ عَلَىَّ.
Waxaa ka warramay Al-Azraq bin Qais: Waxaan joognay Al-Ahwaz annagoo la dagaallamayna qabiilka Al-Haruriya. Intaan joogay daanta webiga, waxaan arkay nin tukanaya oo xadhigga xoolihiisa gacanta ku haya, xooluhuna way jiidayeen isna wuu raacayey isagoo tukanaya (Shu`ba wuxuu yiri ninkaasi wuxuu ahaa Abu Barza Al-Aslami). Nin ka mid ah Khawaarijta ayaa yiri,
"Allow, ku adkeyso sheekhan!" Markii uu sheekhu salaadda ka baxay, wuxuu yiri, "Waan maqlay hadalkaagii. Shaki kuma jiro, waxaan Rasuulka Allah ﷺ la galay lix ama toddoba ama siddeed dagaal oo barakeysan, waxaana arkay fudaydkiisa iyo dabacsanaantiisa. Shaki kuma jiro, inaan xoolahayga ceshado oo aanan u oggolaan inay gurigooda ku noqdaan ayaa ii roon, maxaa yeelay haddii ay tagaan dhib weyn bay igu keeni lahayd."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Abuu Barza wuxuu salaadda dhexdeeda ku hayay xayawaankiisa gaadiidka si uu uga hortago dhib.
Gobol ay joogeen weriyayaashu.
Magac loo yaqaan koox ka mid ah Khawaarijta.
Suunka lagu hago xayawaanka gaadiidka.
Culimadu waxay werintan ka fahmeen in dhaqdhaqaaq yar la oggol yahay inta salaadda lagu jiro haddii ay jirto baahi wax ku ool ah, sida in xayawaanka gaadiidka la qabto si uusan u cararin. Abuu Barza wuxuu daliishaday dabacsanaantii uu ku arkay Nebiga ﷺ. Sidaas darteed, werintu waxay ina baraysaa in taxaddarka salaaddu la jaanqaado oggolaanshaha falalka lagama maarmaanka ah; tanise fasax uma aha dhaqdhaqaaq aan loo baahnayn.
- Ka fogow dhaqdhaqaaq aan loo baahnayn inta salaadda lagu jiro, balse tallaabo qaad marka ay jirto baahi dhab ahi.
- Ficillada dadka kale ku qiimee aqoon iyo taxaddar, hana ku degdegin inaad cambaarayso.
- Ku dadaal dheellitirka u dhexeeya ixtiraamka salaadda iyo dabacsanaanta uu Nebigu ﷺ ina baray.
Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa fal la sameeyo inta salaadda lagu jiro, waxayna caawinaysaa in la fahmo mawduuca dhaqdhaqaaqa salaadda ku bannaan.
Sahih al-Bukhari · #1210 (Sahih)Xadiiskani isna wuxuu ka hadlayaa fal wax ku ool ah oo salaadda dhexdeeda la sameeyo, sidaas darteedna wuxuu la xiriiraa fursadda uu Abuu Barza ka faa’iidaystay.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.