Ganaaxa Ugaadhsiga Xilliga Xajka · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 1832

Waxaa weriyey Abu Shuraih al-Adawi. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Ganaaxa Ugaadhsiga Xilliga Xajka
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abu Shuraih al-Adawi

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي شُرَيْحٍ الْعَدَوِيِّ، أَنَّهُ قَالَ لِعَمْرِو بْنِ سَعِيدٍ، وَهُوَ يَبْعَثُ الْبُعُوثَ إِلَى مَكَّةَ ائْذَنْ لِي أَيُّهَا الأَمِيرُ أُحَدِّثْكَ قَوْلاً قَامَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِلْغَدِ مِنْ يَوْمِ الْفَتْحِ، فَسَمِعَتْهُ أُذُنَاىَ، وَوَعَاهُ قَلْبِي، وَأَبْصَرَتْهُ عَيْنَاىَ حِينَ تَكَلَّمَ بِهِ، إِنَّهُ حَمِدَ اللَّهَ، وَأَثْنَى عَلَيْهِ، ثُمَّ قَالَ ‏ "‏ إِنَّ مَكَّةَ حَرَّمَهَا اللَّهُ وَلَمْ يُحَرِّمْهَا النَّاسُ، فَلاَ يَحِلُّ لاِمْرِئٍ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ أَنْ يَسْفِكَ بِهَا دَمًا وَلاَ يَعْضُدَ بِهَا شَجَرَةً، فَإِنْ أَحَدٌ تَرَخَّصَ لِقِتَالِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُولُوا لَهُ إِنَّ اللَّهَ أَذِنَ لِرَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم وَلَمْ يَأْذَنْ لَكُمْ، وَإِنَّمَا أَذِنَ لِي سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ، وَقَدْ عَادَتْ حُرْمَتُهَا الْيَوْمَ كَحُرْمَتِهَا بِالأَمْسِ، وَلْيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ ‏"‏‏.‏ فَقِيلَ لأَبِي شُرَيْحٍ مَا قَالَ لَكَ عَمْرٌو قَالَ أَنَا أَعْلَمُ بِذَلِكَ مِنْكَ يَا أَبَا شُرَيْحٍ، إِنَّ الْحَرَمَ لاَ يُعِيذُ عَاصِيًا، وَلاَ فَارًّا بِدَمٍ، وَلاَ فَارًّا بِخَرْبَةٍ‏.‏ خَرْبَةٌ بَلِيَّةٌ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Qutaybah, waxaa nooga warramay Al-Layth, oo ka weriyey Saciid bin Abii Saciid Al-Maqburii, oo ka weriyey Abuu Shurayx Al-Cadawii, inuu ku yidhi Camar bin Saciid markii uu ciidamo u dirayey Makka:

"Ii ogolow Amiirkaayow inaan kuu sheego hadal uu Rasuulka Allah ﷺ istaagay maalintii xigtay Furashada Makka. Waxaa maqlay dhegahaygu, waxaa xifdiyey qalbigaygu, waxaana arkay indhahaygu markii uu ku hadlayey. Wuxuu ammaanay Allah wuuna sare u qaaday, dabadeedna wuxuu yidhi: 'Makka waxaa xarrimay Allah ee dadku ma xarrimin. Sidaas darteed, uma bannaana qof rumaysan Allah iyo Maalinta Aakhiro inuu dhiig ku daadiyo ama geed ku jaro. Haddii qof u fasirto dagaalka Rasuulka Allah ﷺ inuu u bannaan yahay isaga laftiisa, ku dhaha: "Allah wuxuu u idmay Rasuulkiisa ﷺ idinkumase u idmin." Aniga waxaa la ii idmay saacad maalintaa ah, maantana sharafteedu waxay u soo noqotay sidii shalay oo kale. Ha gaadhsiiyo jooguhu maqanaha.'" Abuu Shurayx waxaa la weydiiyey: "Maxuu Camar kuugu jawaabay?" Wuxuu yidhi: "Wuxuu igu yidhi: 'Anigaa kaa ogsoon arrinkan, Abuu Shurayxoow! Xaramku ma magangeliyo caasi, mid dhiig ka cararaya, iyo mid xoolo ka cararaya.'"

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Xurmadda Maka waxay mamnuucaysaa daadinta dhiigga, waana mid weligeed jiraysa.

Asalka iyo sababta

Abuu Shurayx wuxuu la hadlay Camr ibn Saciid markii uu ciidamo u diray Maka. Wuxuu xusuusiyey khudbaddii Nebiga ﷺ maalintii ka dambaysay qabsashadii Maka.

Erayada adag oo la sharxay
Xaram

Dhulka Maka ee Alle siiyey xurmo gaar ah.

Geed jarid

Waxyeellaynta ama jarista geedaha ku dhex yaal xaramka; xadiisku wuxuu arrintan ku xusay daadinta dhiigga agtiisa.

Kharba

Dembi ama xadgudub culus; macnaha saxda ahi wuu ku kala duwan yahay sharraxaadaha werinta.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay ka fahmeen in xurmada Maka uu Alle dejiyey, aadanuhuna aanu qaadi karin. Oggolaanshihii gaarka ahaa ee dagaalka xilligii qabsashadu wuxuu u gaar ahaa Nebiga ﷺ muddo kooban, mana aha ka-reebis guud. Madhaahibta fiqigu waxay aqoonsan yihiin mamnuucidda rabshadaha iyo waxyeellaynta dabeecadda ku dhex taal xaramka; xukunnada ku saabsan dambiile la raadinayo oo halkaas magan gala waxaa si gaar ah looga faalloodaa fiqhiga. Abuu Shurayx wuxuu sidoo kale tusaale u yahay in aqoonta si cad oo xushmad leh loo gudbiyo, xitaa marka lala hadlayo qof awood leh.

Casharrada maanta
  1. Ixtiraam xurmada Maka, hana u adeegsan rabshad xal aad adigu isku xilsaartay.
  2. Aqoonta la isku hallayn karo si cad oo xushmad leh u gudbi, xitaa marka ay tahay inaad hoggaamiye la hadasho.
  3. Digniinaha muhiimka ah dadka kale gaarsii, sida Nebiga ﷺ uu faray kuwa joogay inay u sheegaan kuwa maqnaa.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.