Iibka iyo Ganacsiga · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 2091

Waxaa weriyey Khabbab ibn al-Aratt. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Iibka iyo Ganacsiga
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Khabbab ibn al-Aratt

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ، عَنْ أَبِي الضُّحَى، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ خَبَّابٍ، قَالَ كُنْتُ قَيْنًا فِي الْجَاهِلِيَّةِ، وَكَانَ لِي عَلَى الْعَاصِ بْنِ وَائِلٍ دَيْنٌ، فَأَتَيْتُهُ أَتَقَاضَاهُ قَالَ لاَ أُعْطِيكَ حَتَّى تَكْفُرَ بِمُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم‏.‏ فَقُلْتُ لاَ أَكْفُرُ حَتَّى يُمِيتَكَ اللَّهُ، ثُمَّ تُبْعَثَ‏.‏ قَالَ دَعْنِي حَتَّى أَمُوتَ وَأُبْعَثَ، فَسَأُوتَى مَالاً وَوَلَدًا فَأَقْضِيَكَ فَنَزَلَتْ ‏{‏أَفَرَأَيْتَ الَّذِي كَفَرَ بِآيَاتِنَا وَقَالَ لأُوتَيَنَّ مَالاً وَوَلَدًا * أَطَّلَعَ الْغَيْبَ أَمِ اتَّخَذَ عِنْدَ الرَّحْمَنِ عَهْدًا ‏}‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Maxamed bin Bashaar, waxaa nooga warramay Ibnu Abii Cadiyi, oo ka weriyey Shucbah, oo ka weriyey Sulaymaan, oo ka weriyey Abuu Duxaa, oo ka weriyey Masruuq, oo ka weriyey Khabbaab, wuxuu yiri: Waxaan ahaa birtumare xilligii Jaahiliyada, waxaana igu lahaa deyn Al-Caas bin Waa'il. Markaas baan u imid si aan uga qaado deynta. Wuxuu yiri: 'Kuma siinayo ilaa aad ka gaalowdo Maxamed ﷺ.' Waxaan iri: 'Gaaloon maayo ilaa Alle ku dilo, kadibna lagu soo bixiyo.' Wuxuu yiri: 'I daa aan dhinto oo la i soo bixiyee, markaas baa la i siin doonaa maal iyo carruur, waanan ku siin doonaa deyntaada.' Markaas waxaa degday aayadda: {Ma aragtay kan rumeeyey Aayaadkeenna oo yiri: 'Waxaa la i siin doonaa maal iyo carruur'? Ma wuxuu eegay waxa maqan, mise wuxuu ka qaatay ballan Ar-Raxmaanka agtiisa?}

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Khabbab wuxuu ku adkaystay iimaankiisa markii qof deyn ku lahaa uu bixinta lacagta ku xiray inuu diinta ka noqdo.

Asalka iyo sababta

Khabbab ibn al-Aratt wuxuu sheegay in Al-Caas ibn Waa’il lacag ku lahaa, bixintana ku xiray in Khabbab ka beeniyo Nebi Muxammad ﷺ. Al-Caas wuxuu ku andacooday in marka uu dhinto oo la soo nooleeyo uu heli doono hanti iyo carruur. Markaas ayaa la soo dejiyey aayadaha suuradda Maryam ee halkan lagu xusay (19:77–78).

Erayada adag oo la sharxay
bir-tume

Xirfadle birta farsameeya; Khabbab ayaa xirfaddan ku kasban jiray nolol-maalmeedkiisa.

la soo nooleeyey

In qofka geerida ka dib mar kale la soo nooleeyo Maalinta Qiyaame.

waxyaalaha maqan

Waxa aadanuhu ogaan karin haddii aanu Allah siin aqoon, sida dhacdooyinka mustaqbalka.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay tilmaamaan in Khabbab adkaystay oo aanu iimaankiisa ka tanaasulin si uu u helo lacag lagu lahaa. Aayaduhu waxay cambaareeyaan hubanti aan sal lahayn oo Al-Caas ka qabay hanti iyo carruur uu mustaqbalka heli doono: cidina ma oga waxyaalaha maqan haddii aanu Allah aqoon siin. Werintani sidoo kale waxay tilmaamaysaa cadaadis dulmi ah oo uu sameeyey qof deyn lagu lahaa; deyntu weli waa waajib, culimada fiqiga Islaamkuna waxay qabaan in la bixiyo.

Casharrada maanta
  1. Ha uga tanaasulin iimaankaaga ama damiirkaaga si aad faa’iido dhaqaale ama lacag lagu leeyahay u hesho.
  2. Deymahaaga waqtigooda ku bixi, hana uga faa’iidaysan nuglaanta qof si aad cadaadis ugu saarto.
  3. Ha si go’aan adag ah uga hadlin abaalmarinno mustaqbal oo aanad ogaan karin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.