Sahih al-Bukhari, xadiiska 2156
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا حَسَّانُ بْنُ أَبِي عَبَّادٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، قَالَ سَمِعْتُ نَافِعًا، يُحَدِّثُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما أَنَّ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ سَاوَمَتْ بَرِيرَةَ فَخَرَجَ إِلَى الصَّلاَةِ، فَلَمَّا جَاءَ قَالَتْ إِنَّهُمْ أَبَوْا أَنْ يَبِيعُوهَا، إِلاَّ أَنْ يَشْتَرِطُوا الْوَلاَءَ. فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " إِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ". قُلْتُ لِنَافِعٍ حُرًّا كَانَ زَوْجُهَا أَوْ عَبْدًا فَقَالَ مَا يُدْرِينِي
Waxaa ka warramay Cabdullaahi bin Cumar: Caasha waxay doontay inay iibsato Bariira, markaasuu Nabigu (ﷺ) u baxay salaadda. Markuu soo noqday, waxay u sheegtay inay diideen inay ka iibiyaan iyada mooyaane haddii shuruud looga dhigo in xaqa Wala'-ga uu iyaga u haro. Markaasuu Nabigu (ﷺ) yiri:
"Wala'-gu wuxuu u gaar yahay qofkii xoreeya." Waxaan weydiiyey Naafic: Ma xor buu ahaa ninkeedii mise addoon? Wuxuu yiri: "Ma garanayo."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Xuquuqda wala’ waxay leedahay qofka xoraynaya qofka la addoonsaday.
‘Aa’isha waxay doonaysay inay iibsato Bariira, balse milkiilayaasheedu waxay rabeen inay haystaan xuquuqda wala’. Nebiga ﷺ wuxuu caddeeyay in xuquuqdaasi ay leedahay cidda Bariira xoraysa.
Xiriir sharciyeed oo kafaalo-qaad ah, kaas oo dhasha marka qof xoraynayo qof la addoonsaday.
Ka xoreynta qof la addoonsaday addoonsiga; werintan, waa ficilka ay ku xiran tahay xuquuqda wala’.
Culimadu waxay ka fahmeen in xuquuqda wala’ ay ku xiran tahay qofka xoreynta sameeya, ee aanay lahayn milkiile hore oo isku daya inuu xuquuqdaas ku xiro shuruud iib. Afarta mad-hab ee Sunniga ahi waxay aqoonsan yihiin mabda’a ah in wala’ uu ka dhasho xoraynta. Werintani waxay sidoo kale muujinaysaa in shuruud heshiis oo ka hor imanaysa xuquuq diin ahaan la dejiyey aanay ansax ahayn. Su’aasha ku saabsan ninka Bariira qaba werintan lagama jawaabin.
- Shuruudaha heshiiska horay u caddee, xaqnimadoodana ku qiimee caddaaladda iyo tilmaamaha diinta.
- Xuquuqda sii cidda ay xeerarka khuseeya u qoondeeyaan, ee ha siin cid keliya heshiis ku sheeganaysa.
- Arrin heshiis oo murugsan kala tasho qof aqoon u leh ka hor intaadan shuruud aqbalin.
Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa shuruudaha la xiriira xoraynta Bariira, waxayna gacan ka geysanaysaa fahamka xaaladda sharciyeed ee xuquuqda wala’.
Sahih al-Bukhari · #456 (Sahih)Werintaas, Bariira waxay ‘Aa’isha ka codsanaysaa caawimaad heshiiskeeda madaxfurashada, taas oo la xiriirta dhacdooyinkii ku saabsanaa xoraynteeda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.