Sahih al-Bukhari, xadiiska 2271
Waxaa weriyey Abu Musa. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammad ibn al‑Alawuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ
- 2Abu Usamaأَبُو أُسَامَةَ
- 3Buraydبُرَيْدٍ
- 4Abu Burdaأَبِي بُرْدَةَ
- 5Abu Musaأَبِي مُوسَى
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ بُرَيْدٍ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَثَلُ الْمُسْلِمِينَ وَالْيَهُودِ وَالنَّصَارَى كَمَثَلِ رَجُلٍ اسْتَأْجَرَ قَوْمًا يَعْمَلُونَ لَهُ عَمَلاً يَوْمًا إِلَى اللَّيْلِ عَلَى أَجْرٍ مَعْلُومٍ، فَعَمِلُوا لَهُ إِلَى نِصْفِ النَّهَارِ فَقَالُوا لاَ حَاجَةَ لَنَا إِلَى أَجْرِكَ الَّذِي شَرَطْتَ لَنَا، وَمَا عَمِلْنَا بَاطِلٌ، فَقَالَ لَهُمْ لاَ تَفْعَلُوا أَكْمِلُوا بَقِيَّةَ عَمَلِكُمْ، وَخُذُوا أَجْرَكُمْ كَامِلاً، فَأَبَوْا وَتَرَكُوا، وَاسْتَأْجَرَ أَجِيرَيْنِ بَعْدَهُمْ فَقَالَ لَهُمَا أَكْمِلاَ بَقِيَّةَ يَوْمِكُمَا هَذَا، وَلَكُمَا الَّذِي شَرَطْتُ لَهُمْ مِنَ الأَجْرِ. فَعَمِلُوا حَتَّى إِذَا كَانَ حِينُ صَلاَةِ الْعَصْرِ قَالاَ لَكَ مَا عَمِلْنَا بَاطِلٌ، وَلَكَ الأَجْرُ الَّذِي جَعَلْتَ لَنَا فِيهِ. فَقَالَ لَهُمَا أَكْمِلاَ بَقِيَّةَ عَمَلِكُمَا، فَإِنَّ مَا بَقِيَ مِنَ النَّهَارِ شَىْءٌ يَسِيرٌ. فَأَبَيَا، وَاسْتَأْجَرَ قَوْمًا أَنْ يَعْمَلُوا لَهُ بَقِيَّةَ يَوْمِهِمْ، فَعَمِلُوا بَقِيَّةَ يَوْمِهِمْ حَتَّى غَابَتِ الشَّمْسُ، وَاسْتَكْمَلُوا أَجْرَ الْفَرِيقَيْنِ كِلَيْهِمَا، فَذَلِكَ مَثَلُهُمْ وَمَثَلُ مَا قَبِلُوا مِنْ هَذَا النُّورِ ".
Abuu Muusa (Allaah ha ka raalli noqdee) wuxuu ka wariyey Nebiga ﷺ inuu yiri:
"Tusaalaha Muslimiinta, Yuhuudda iyo Masiixiyiintu waa sida nin shaqaale u qaatay inay u shaqeeyaan maalintii oo dhan ilaa habeenkii mushaar go'an ah. Waxay shaqeeyeen ilaa duhurkii, markaasay yiraahdeen: 'Uma baahnin mushaarka aad noo qortay, waxaanan qabannayna waa been abuur.' Wuxuu ku yiri: 'Ha joojinina, dhammaystira shaqada idiin hartay oo qaata mushaarkiinna oo dhan.' Way diideen wayna tageen. Markaas wuxuu qaatay laba shaqaale oo kale, wuxuuna ku yiri: 'Dhammaystira maalintiinna inta ka hartay, idinkuna waxaad leedihiin mushaarkii aan u qoray kooxdii hore.' Way shaqeeyeen ilaa salaadda Casir laga gaaray, markaasay yiraahdeen: 'Waxaan qabannay waa been abuur, adiguna iska hayso mushaarkii aad noo ballanqaadday.' Wuxuu ku yiri: 'Dhammaystira shaqadiinna inta ka hartay, waayo maalinta wax yar baa ka haray.' Way diideen. Markaas wuxuu qaatay dad kale inay u shaqeeyaan maalintooda inta ka hartay, wayna shaqeeyeen ilaa qorraxdu ka dhacday, waxayna qaateen mushaarkii labadii kooxood ee horeba. Kaasi waa tusaalahooda iyo tusaalaha nuurkaan ay aqbaleen."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Tusaaluhu wuxuu muujinayaa sida ummadda ugu dambaysa u hesho ajar badan naxariista Ilaahay awgeed.
Abaalmarinta horay loogu heshiiyey ee shaqada.
Salaadda galabtii; tusaalaha dhexdiisa waxay calaamad u tahay waqti dambe oo maalinta shaqada ah.
Hanuunka Ilaahay ee dadku aqbaleen.
Culimada hore waxay tusaalahan ku fasireen isbarbardhig u dhexeeya ummadihii Islaamka ka horreeyey iyo ummadda Muxammad ﷺ. Kooxihii hore waxay shaqada ka tageen ka hor dhammaadka maalinta; Muslimiintu waxay dhammaystireen qaybtii hadhay, hase yeeshee waxay heleen mushaharkii dhammaan kooxaha loo qoondeeyey. Tani waxay muujinaysaa naxariista Ilaahay iyo ajarka weyn ee uu Muslimiinta siiyo, mana aha xuquuq ka madax bannaan doonistiisa. Tusaaluhu wuxuu kaloo adkaynayaa muhiimadda ku sugnaanta aqbalidda hanuunka.
- Ku adkayso hanuunka aad aqbashay, xataa marka samirku dadaal u baahan yahay.
- Shaqadaada si daacad ah u qabso oo si taxaddar leh u dhammaystir, adigoon ajarka u arkin ujeeddada keliya.
- Ogow in ajarka Ilaahay yahay fadli, ee aanu ahayn keliya mushahar qofku xaq u leeyahay.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.