Sahih al-Bukhari, xadiiska 2560
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Aisha
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ عُرْوَةُ قَالَتْ عَائِشَةُ ـ رضى الله عنها ـ إِنَّ بَرِيرَةَ دَخَلَتْ عَلَيْهَا تَسْتَعِينُهَا فِي كِتَابَتِهَا وَعَلَيْهَا خَمْسَةُ أَوَاقٍ، نُجِّمَتْ عَلَيْهَا فِي خَمْسِ سِنِينَ، فَقَالَتْ لَهَا عَائِشَةُ وَنَفِسَتْ فِيهَا أَرَأَيْتِ إِنْ عَدَدْتُ لَهُمْ عَدَّةً وَاحِدَةً، أَيَبِيعُكِ أَهْلُكِ، فَأُعْتِقَكِ، فَيَكُونَ وَلاَؤُكِ لِي فَذَهَبَتْ بَرِيرَةُ إِلَى أَهْلِهَا، فَعَرَضَتْ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ فَقَالُوا لاَ إِلاَّ أَنْ يَكُونَ لَنَا الْوَلاَءُ. قَالَتْ عَائِشَةُ فَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ. فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اشْتَرِيهَا فَأَعْتِقِيهَا، فَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ". ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " مَا بَالُ رِجَالٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ، مَنِ اشْتَرَطَ شَرْطًا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهْوَ بَاطِلٌ، شَرْطُ اللَّهِ أَحَقُّ وَأَوْثَقُ ".
Al-Layth wuxuu yiri: Yuunis baa ii sheegay, oo ka weriyey Ibn Shihaab, wuxuuna yiri: Curwah baa tiri: Caa’ishah (ra) waxay tiri: Bariirah way u soo gashay si ay uga caawiso qoraalka xornimadeeda (kitaabah), waxaana lagu lahaa shan Uqiyo oo shan sano lagu bixinayo. Markaasay Caa’ishah ku tiri, iyadoo u naxaysa:
"Ma u malaynaysaa haddii aan hal mar u wada bixiyo, in dadkaagu i kaa iibinayaan, dabadeedna aan ku xoreeyo, sidaasna walaaygu aniga ii noqdo?" Bariirah way u tagtay dadkeedii arrintaasna way u bandhigtay, laakiin waxay yiraahdeen: "Maya, ilaa walaaygu annaga noo noqdo mooyaane." Caa’ishah waxay tiri: "Waxaan u galay Rasuulka Allah ﷺ oo arrintii baan u sheegay." Rasuulka Allah ﷺ wuxuu ku yiri: "Iibso oo xorree, maxaa yeelay walaaygu wuxuu u gaar yahay qofka xoreeya." Kadib Rasuulka Allah ﷺ wuu istaagay oo wuxuu yiri: "Maxay tahay xaaladda rag shuruudo dhigaya oo aan Kitaabka Allah ku jirin? Qof kasta oo shuruud dhiga oo aan Kitaabka Allah ku jirin, waa baadil. Shuruudda Allah baa xaqa ah oo adag."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Shuruud heshiis ma beddeli karto wala’ uu Alle go’aamiyey.
Bariirah waxay Ca’isha ka codsatay inay ka caawiso heshiiskeeda xorriyad-ku-furashada. Dadkii lahaa waxay rabeen inay sii daayaan iyagoo shardi ka dhigaya in wala’gu iyaga u sugnaado. Ca’isha waxay talo weydiisay Nabiga ﷺ, dabadeedna wuxuu caddeeyey xukunka wala’ga.
Heshiis qof addoonsan loo sii daayo marka uu bixiyo lacag la isla oggolaaday.
Xidhiidh sharci ah oo ka dhasha xoraynta qof addoonsan, kuna xiran cawaaqib dhaxal.
Halbeeg miisaan oo taariikhi ah; xadiisku wuxuu xusay shan uqiya oo lagu bixinayo shan qaybood oo sannadle ah.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in wala’gu u sugnaado qofka xoraynta sameeya, oo aan shuruud heshiis loogu wareejin karin qof kale. Shuruud ka hor imanaysa sharciga Alle waa burin, xataa haddii qaybaha kale ee heshiisku ansax yihiin. Madhhabyadu waxay ka hadlaan cawaaqibta gaarka ah ee shuruudaha noocaas ah ee heshiisyo kala duwan, balse waxay isku raacsan yihiin in heshiis bini’aadam aanu meesha ka saari karin xeer Alle dejiyey.
- Si taxaddar leh u akhri shuruudaha, si cadna ugu heshii ka hor intaadan heshiis gelin.
- Diid shuruud heshiis haddii ay ka hor imanayso xeer cad oo Alle dejiyey.
- U adeegso hantidaada iyo awooddaada inaad dadka baahan si caddaalad leh u caawiso.
Werintan la xidhiidha, oo isla qisada ka timid, waxay sii caddaynaysaa heshiiskeeda iyo cawaaqibta xoraynteeda.
Sahih al-Bukhari · #2563 (Sahih)Waxay faahfaahin dheeraad ah ka bixisaa caawimada Ca’isha ee xorriyad-ku-furashada Bariirah iyo cawaaqibta sharci ee arrintaas.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.