Sahih al-Bukhari, xadiiska 2565
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Aisha
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ أَيْمَنَ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي أَيْمَنُ، قَالَ دَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ فَقُلْتُ كُنْتُ غُلاَمًا لِعُتْبَةَ بْنِ أَبِي لَهَبٍ، وَمَاتَ وَوَرِثَنِي بَنُوهُ، وَإِنَّهُمْ بَاعُونِي مِنَ ابْنِ أَبِي عَمْرٍو، فَأَعْتَقَنِي ابْنُ أَبِي عَمْرٍو، وَاشْتَرَطَ بَنُو عُتْبَةَ الْوَلاَءَ. فَقَالَتْ دَخَلَتْ بَرِيرَةُ وَهْىَ مُكَاتَبَةٌ فَقَالَتِ اشْتَرِينِي وَأَعْتِقِينِي. قَالَتْ نَعَمْ. قَالَتْ لاَ يَبِيعُونِي حَتَّى يَشْتَرِطُوا وَلاَئِي. فَقَالَتْ لاَ حَاجَةَ لِي بِذَلِكَ. فَسَمِعَ بِذَلِكَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَوْ بَلَغَهُ، فَذَكَرَ لِعَائِشَةَ، فَذَكَرَتْ عَائِشَةُ مَا قَالَتْ لَهَا، فَقَالَ " اشْتَرِيهَا وَأَعْتِقِيهَا، وَدَعِيهِمْ يَشْتَرِطُونَ مَا شَاءُوا ". فَاشْتَرَتْهَا عَائِشَةُ فَأَعْتَقَتْهَا وَاشْتَرَطَ أَهْلُهَا الْوَلاَءَ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ، وَإِنِ اشْتَرَطُوا مِائَةَ شَرْطٍ ".
Waxaa ka warramay Cabdul-Waaxid bin Ayman: Waxaan u imid Caa’isho waxaanan idhi,
"Waxaan ahaa addoonkii Cutbah bin Abii Lahab. Cutbah wuu dhintay, wiilashiisiina way i dhaxleen, waxayna iibiyeen aniga oo ay iibsadeen Ibnu Abii Camr, kaasoo i xoreeyey. Laakiin wiilashii Cutbah waxay shuruud ka dhigteen in daacadnimada (wala') ay iyaga u gaar tahay." Caa’isho waxay tidhi, "Barriira ayaa ii timid iyadoo qoraal xorriyadeed leh, waxayna igu tidhi, 'I soo iibsi oo i xoree.' Waan ka ogolaaday, laakiin waxay ii sheegtay in sayidyadeedu aanay iibin doonin ilaa shuruudda daacadnimadeeda looga dhigo iyaga." Waxaan idhi, 'Uma baahni taas.' Markii Nabigu ﷺ maqlay arrintaas, ama la gaadhsiiyey, wuxuu wax ka weydiiyey Caa’isho. Caa’ishona waxay u sheegtay wixii Barriira ku tidhi. Nabigu ﷺ wuxuu yidhi, 'Soo iibsi oo xoree, u daana waxay shuruud ka dhiganayaan.' Sidaas darteed, Caa’isho way soo iibsatay wayna xoraysay, ehelkeediina waxay shuruud ka dhigteen in daacadnimadu iyaga u sugnaato. Nabigu ﷺ wuxuu yidhi, 'Daacadnimadu (wala') waxay u sugnaataa qofka xoreeya, xitaa haddii ay boqol shuruudood ka dhigtaan.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Xaqa wala waxaa leh qofka addoonka xoreeya.
Ayman wuxuu Caa’isha weydiiyey xaalad ay dhaxlayaashii milkiilihii hore ugu doodeen wala, kaddib markii qof kale xoreeyey. Markaas Caa’isha waxay uga warrantay Bariira, oo iibiyayaasheeduna ay iyaguna wala isku dayeen inay shuruud uga dhigtaan.
Heshiis uu addoonku la galo milkiilihiisa, kaas oo uu lacag ku bixinayo si uu naftiisa u xoreeyo.
Xidhiidh sharci ah oo ka dhasha xoreynta addoon, kuna yeesha saamayn xuquuqda dhaxalka.
Qof laga sii daayo addoonsiga; qisadan, Caa’isha ayaa sidaas samaysa kaddib markay Bariira iibsatay.
Culimada hore waxay arrintan ka fahmeen in wala uu leeyahay qofka dhab ahaan xoreeya, ee aanu lahayn iibiyaha shuruud uga dhigta. Hadalka sheegaya in iibiyayaashu shuruudo dhigi karaan macnihiisu ma aha in shuruud kasta sharci ahaan ansax tahay: shuruud ka hor imanaysa xeerkan awood sharci ma laha. Mad-habyadu waxay xeerarkooda ku faahfaahiyaan cawaaqibta sharci ee saxda ah ee shuruudaha noocaas ah, hase yeeshee werintani waxay caddaynaysaa mabda’a aasaasiga ah: wala wuxuu raacaa qofka xoreeya.
- Heshiis marka la galayo hore u caddee shuruudaha sharci ahaan ansaxa ah, oo talo aqoon leh weydii haddii wax mugdi ku jiraan.
- Ha ku kadsoomin dalab heshiis oo ka hor imanaya mabda’ sharci oo cad.
- Khayraadkaaga u adeegso inaad dadka xaaladaha nugul ku jira si dhab ah u siiso xorriyad iyo isku-filnaansho.
Werintan saxiixa ahi sidoo kale waxay ka warramaysaa codsigeedii ahaa in la xoreeyo, waxayna sii caddaynaysaa arrinta wala.
Sahih al-Bukhari · #2564 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay ka warramaysaa Bariira iyo Caa’isha, waxayna taageeraysaa doodda sharciyeed ee ku saabsan xoreynteeda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.