Dardaaranka iyo Wasiyadda · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 2745

Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Dardaaranka iyo Wasiyadda
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Abdullah ibn Maslamawuxuu u sheegay al‑Bukhariعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ
  2. 2Malikمَالِكٍ
  3. 3Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
  4. 4Urwa ibn az‑Zubayrعُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ
  5. 5Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهَا قَالَتْ كَانَ عُتْبَةُ بْنُ أَبِي وَقَّاصٍ عَهِدَ إِلَى أَخِيهِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ أَنَّ ابْنَ وَلِيدَةِ زَمْعَةَ مِنِّي، فَاقْبِضْهُ إِلَيْكَ‏.‏ فَلَمَّا كَانَ عَامُ الْفَتْحِ أَخَذَهُ سَعْدٌ فَقَالَ ابْنُ أَخِي، قَدْ كَانَ عَهِدَ إِلَىَّ فِيهِ‏.‏ فَقَامَ عَبْدُ بْنُ زَمْعَةَ فَقَالَ أَخِي، وَابْنُ أَمَةِ أَبِي، وُلِدَ عَلَى فِرَاشِهِ‏.‏ فَتَسَاوَقَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏ فَقَالَ سَعْدٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ، ابْنُ أَخِي، كَانَ عَهِدَ إِلَىَّ فِيهِ‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ بْنُ زَمْعَةَ أَخِي وَابْنُ وَلِيدَةِ أَبِي‏.‏ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هُوَ لَكَ يَا عَبْدُ ابْنَ زَمْعَةَ، الْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ، وَلِلْعَاهِرِ الْحَجَرُ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَالَ لِسَوْدَةَ بِنْتِ زَمْعَةَ ‏"‏ احْتَجِبِي مِنْهُ ‏"‏‏.‏ لِمَا رَأَى مِنْ شَبَهِهِ بِعُتْبَةَ، فَمَا رَآهَا حَتَّى لَقِيَ اللَّهَ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Cabdullaahi bin Maslamah, oo ka weriyey Maalik, oo ka weriyey Ibn Shihaab, oo ka weriyey Curwah bin Az-Zubayr, oo ka weriyey Caa’ishah — raaliyada Eebe ha ka noqdee — xaaskii Nebiga ﷺ, inay tiri: Cutbah bin Abii Waqqaas wuxuu dardaaran u dhaafay walaalkiis Sacad bin Abii Waqqaas, isagoo leh: 'Wiilka addoonta Zamcah waa wiilkayga, ee qaado.' Markii la gaaray sannadkii Furashada Makka, Sacad baa wiilkii qaatay oo yiri: 'Waa wiilka walaalkay, wuxuuna igula dardaarmay isaga.' Markaas Cabd bin Zamcah baa kacay oo yiri: 'Waa walaalkay iyo wiilka addoontii aabbahay, wuxuuna ku dhashay firaashkiisa.' Labadoodiiba waxay u tageen Rasuulkii Eebbe ﷺ. Sacad baa yiri: 'Rasuulkii Eebbow, waa wiilka walaalkay, wuxuuna igula dardaarmay isaga.' Cabd bin Zamcahna wuxuu yiri: 'Waa walaalkay iyo wiilka addoontii aabbahay.' Rasuulkii Eebbe ﷺ wuxuu yiri: 'Adigaa leh, Cabd bin Zamcahow. Wiilku wuxuu u nisboobayaa firaashka, zani-gana waxaa u sugnaaday dhagax (xaq la’aan).' Kadib wuxuu u yiri Sowdah bint Zamcah: 'Ka xijaabo isaga,' sababtoo ah wuxuu arkay shabahdiisa Cutbah. Tan iyo markaas wiilku ma arkin iyada ilaa uu Eebbe la kulmay.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nasabku wuxuu raacaa sariirta guurka ee sharciga ah, halka isu ekaanshaha muuqaalka ahi aanu caddayn u ahayn nasab.

Asalka iyo sababta

Markii Makka la furtay, waxaa dhacay muran ku saabsan nasabka wiil. Sacad wuxuu daliishaday hadalkii walaalkiis Cutba, halka Cabd ibn Zamca uu sheegay in wiilku ku dhashay sariirta aabbihiis.

Erayada adag oo la sharxay
Al-walad lil-firash

Ilmaha sharci ahaan waxaa loo nisbeeyaa ninka sariirtiisa guurka ee sharciga ah uu ku dhashay.

Al-‘ahir

Ninka sino sameeya; sheegashadiisu, sida xeerkan dhigayo, xaq uguma siinayso nasab.

Al-hajar

Macne ahaan ‘dhagaxa’; halkan waa oraah Carabi ah oo tilmaamaysa in sheegashada la diidayo.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay hadalkan ka fahmeen in nasabka sharciga ah asal ahaan lagu go’aamiyo sariirta guurka, ee aan lagu go’aamin qirasho keliya oo qof dibadda ahi sameeyo ama isu ekaansho muuqaal oo keliya. Afarta madhab ee Sunnigu way aqbalaan xeerkan guud, iyadoo ay jiraan shuruudo iyo ka-reebitaanno sharci oo dheeraad ah oo xaalad kasta gooni loogu qiimeeyo. Amarka Sawda la siiyey wuxuu sidoo kale muujinayaa in taxaddar laga muujin karo la macaamilka iyo in laga fogaado wax shaki dhalinaya, xitaa marka nasabka sharciga ah la go’aamiyey.

Casharrada maanta
  1. Ha ka soo saarin gunaanad ku saabsan nasabka qof muuqaalka ama hadallo aan la xaqiijin oo keliya.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.