Sahih al-Bukhari, xadiiska 3063
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Anas ibn Malik
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلاَلٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ خَطَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " أَخَذَ الرَّايَةَ زَيْدٌ فَأُصِيبَ، ثُمَّ أَخَذَهَا جَعْفَرٌ فَأُصِيبَ، ثُمَّ أَخَذَهَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَوَاحَةَ فَأُصِيبَ، ثُمَّ أَخَذَهَا خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ عَنْ غَيْرِ إِمْرَةٍ فَفُتِحَ عَلَيْهِ، وَمَا يَسُرُّنِي ـ أَوْ قَالَ مَا يَسُرُّهُمْ ـ أَنَّهُمْ عِنْدَنَا ". وَقَالَ وَإِنَّ عَيْنَيْهِ لَتَذْرِفَانِ.
Anas bin Malik — Allaha ka raalli noqdee — wuxuu yiri: Rasuulka Allah ﷺ wuxuu jeediyey khudbad wuxuuna yiri:
"Zaid wuxuu qaatay calanka waana la dilay (shahiiday), kadib Ja'far baa qaatay isna waa la dilay, kadib Cabdullaahi bin Rawaaxa baa qaatay isna waa la dilay, markaas kadib Khaalid bin Al-Waliid baa qaatay iyadoo aan si rasmi ah loo magacaabin, balse Allah guul buu siiyey." Nabigu ﷺ wuxuu intaa ku daray: "Ma jecli (ama ma jecla) inay nala joogaan (noloshan adduunka)," iyadoo indhihiisu ay ilmada daadinayaan.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nebi ﷺ wuxuu xusuustay halgamayaashii calanka siday ee ku shahiiday dagaalka, isagoo u muujiyey murugo iyo qadarin.
Erayadani waxay tilmaamayaan dagaalkii Mu'ta, halkaas oo Zayd ibn Haaritha, Jacfar ibn Abii Daalib iyo Cabdullaahi ibn Rawaaxa ay midba kan kale uga dambeeyeen qaadista calanka, iyagoo ku shahiiday dagaalka. Dabadeed Khaalid ibn al-Waliid ayaa la wareegay hoggaanka, wuxuuna Muslimiinta ku hoggaamiyey dib-u-gurasho guul leh.
Calan la garan karo oo dagaalka dhexdiisa tilmaami jiray goobta ay ciidamadu isugu yimaadaan iyo halka ay joogaan.
Khaalid wuxuu la wareegay calanka isaga oo aanu Nebigu ﷺ hore si rasmi ah ugu magacaabin beddelkiisa.
Culimada tafsiirka xadiiska ee hore, sida Ibnu Xajar, waxay tilmaamayaan in tallaabada Khaalid muujinayso in qofku xaalad degdeg ah masuuliyad qaadi karo marka hoggaamiyayaashii hore ay hawlgab noqdaan. Hadalka ku saabsan kuwii ku shahiiday dagaalka wuxuu muujinayaa in murugada khasaarahooda ay la socoto qirashada naf-hurnimadooda; oohintu ma aha calaamad muujinaysa in samirka ama iimaanku maqan yahay. Dhacdadu waa warbixin taariikheed, keligeedna ma aha baaq guud oo rabshad lagu dhiirrigelinayo.
- Xusuuso dadka wanaagga u halgamay adigoo u muujinaya qadarin iyo ixtiraam, xataa marka geeridoodu murugo keento.
- Xaalad adag gudaheeda masuuliyad qaado adigoo ku ekaanaya awooddaada iyo heshiisyada jira.
- Murugada u oggolow inay timaaddo, una muuji dadka tacsi iyo naxariis; oohintu waxay la jiri kartaa samir iyo Alle talo saarasho.
Werintan isla cutubka ku jirta waxay ka warramaysaa dhacdooyin la xiriira calan-sidayaasha, waxayna dhammaystiraysaa macnaha taariikheed.
Sahih al-Bukhari · #3062 (Sahih)Werintan kale ee saxiixa ah iyaduna waxay ka hadlaysaa dhacdooyinka dagaalka, waxayna xog dheeraad ah ka bixinaysaa saxaabadii ku lug lahayd.
Sahih al-Bukhari · #3064 (Sahih)Waxay si toos ah uga xigtaa xadiiskan Saxiix al-Bukhaari, waxayna iyaduna ka warramaysaa calan-sidayaashii is xigay.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.