Sahih al-Bukhari, xadiiska 3064
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Anas ibn Malik
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، وَسَهْلُ بْنُ يُوسُفَ، عَنْ سَعِيدٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَتَاهُ رِعْلٌ وَذَكْوَانُ وَعُصَيَّةُ وَبَنُو لِحْيَانَ، فَزَعَمُوا أَنَّهُمْ قَدْ أَسْلَمُوا، وَاسْتَمَدُّوهُ عَلَى قَوْمِهِمْ، فَأَمَدَّهُمُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِسَبْعِينَ مِنَ الأَنْصَارِ قَالَ أَنَسٌ كُنَّا نُسَمِّيهِمُ الْقُرَّاءَ، يَحْطِبُونَ بِالنَّهَارِ وَيُصَلُّونَ بِاللَّيْلِ، فَانْطَلَقُوا بِهِمْ حَتَّى بَلَغُوا بِئْرَ مَعُونَةَ غَدَرُوا بِهِمْ وَقَتَلُوهُمْ، فَقَنَتَ شَهْرًا يَدْعُو عَلَى رِعْلٍ وَذَكْوَانَ وَبَنِي لِحْيَانَ. قَالَ قَتَادَةُ وَحَدَّثَنَا أَنَسٌ أَنَّهُمْ قَرَءُوا بِهِمْ قُرْآنًا أَلاَ بَلِّغُوا عَنَّا قَوْمَنَا بِأَنَّا قَدْ لَقِينَا رَبَّنَا فَرَضِيَ عَنَّا وَأَرْضَانَا. ثُمَّ رُفِعَ ذَلِكَ بَعْدُ.
Waxaa nooga warramay Muxammad ibn Bashshaar, waxaa nooga warramay Ibnu Abii Cadiyy iyo Sahl ibn Yuusuf, oo ka weriyey Saciid, oo ka weriyey Qataadah, oo ka weriyey Anas — raḍiya Allāhu ʿanhu — in qabiillada Ri’l, Dhakwaan, Cusayyah iyo Banuu Lixyaan ay u yimaadeen Nabiga ﷺ iyagoo sheegtay inay Islaameen, waxayna weydiisteen inuu ku caawiyo rag si ay ula dagaallamaan qoomkooda. Markaasuu Nabigu ﷺ siiyey toddobaatan nin oo Ansaarta ah. Anas wuxuu yiri: Waxaan ugu yeeri jirnay Al-Qurra’ (Dadka Qur’aanka xifdiya), maalintii xaabo way soo guri jireen, habeenkiina way tukan jireen. Raggii baa la kaxeeyey ilaa ay gaareen Ceelka Macuunah, halkaasna waa lagu khiyaameeyey oo lagu dilay. Sidaas darteed, Nabigu ﷺ wuxuu sameeyey Qunuud muddo bil ah, isagoo u duceynaya burburka Ri’l, Dhakwaan iyo Banuu Lixyaan. Qataadah wuxuu yiri: Anas wuxuu noo sheegay inay akhrisan jireen aayad Qur’aan ah oo ku saabsan shuhadadaas: ‘Gaarsiiya qoomkayaga annaga oo ka wakiil ah inaan la kulanay Rabbigayo, uu naga raalli noqday, annagana naga raalli geliyey.’ Kadibna aayaddaas waa la nasakhay.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qurra’ waxaa lagu khiyaaneeyey laguna dilay Bi’r Ma’una, dabadeedna Nebigu ﷺ wuxuu akhriyey qunuut.
Qabiilooyinka Ri‘l, Dhakwan, ‘Usayya iyo Banu Lihyan waxay Nebiga ﷺ ka codsadeen taageero, iyagoo sheegay inay Islaamka qaateen. Bi’r Ma’una ayay ku khiyaaneeyeen toddobaatankii Ansaar ee loo diray, wayna dileen. Markaas ayuu Nebigu ﷺ muddo bil ah qunuut akhriyey oo uu qabiilooyinkaas ku habaaray ducadiisa.
Dad Qur’aanka akhriyi jiray, kuna dadaali jiray aqoonta iyo cibaadada.
Duco la akhriyo inta salaadda lagu jiro.
Qoraal waxyi ah oo markii dambe aan loo sii akhrin aayad Qur’aan ahaan.
Culimada waxay dhacdadan ka fahmeen in Nebigu ﷺ qunuut akhriyey markii musiibo weyn ku habsatay bulshada, isla markaana uu ducadiisa ku magacaabay kuwii falka geystay. Madhhabyadu way ku kala aragti duwan yihiin in qunuutka musiibooyinka si joogto ah loo sameeyo iyo salaadaha lagu akhriyo; hase yeeshee waxay werintan u aqoonsan yihiin daliil muujinaya in xaaladahaas qunuut la sameeyey. Xuska aayadda la nasakhay wuxuu caddaynayaa in akhrinteedu markii dambe joogsatay, halka xusuusta shuhadadu ku sii badbaadday werinta.
- Codsiyada gargaar si dhab ah u qaado, balse si taxaddar leh u qiimee kalsoonida iyo cidda masuuliyadda leh.
- Xusuuso dadka naftooda u huray kuwa kale, una ducee dadka dulmigu saameeyey.
- Marka dhibaato weyn dhacdo, ducee; aargoosigana u daa Allah iyo garsoorka awoodda u leh.
Werintan Anas uga timid jidka Qataada waxay faahfaahin dheeraad ah ka bixinaysaa Qurra’da iyo duruufihii lagu dilay.
Sahih al-Bukhari · #3062 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay ka hadlaysaa isla dhacdadan taariikhiga ah, waxayna gacan ka geysanaysaa fahamka khiyaanada iyo khasaaraha Ansaar.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.