Jihaadka Fiisabiilillah · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 3075

Waxaa weriyey Rafi ibn Khadij. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Jihaadka Fiisabiilillah
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Rafi ibn Khadij

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَبَايَةَ بْنِ رِفَاعَةَ، عَنْ جَدِّهِ، رَافِعٍ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِذِي الْحُلَيْفَةِ، فَأَصَابَ النَّاسَ جُوعٌ وَأَصَبْنَا إِبِلاً وَغَنَمًا، وَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي أُخْرَيَاتِ النَّاسِ، فَعَجِلُوا فَنَصَبُوا الْقُدُورَ، فَأَمَرَ بِالْقُدُورِ فَأُكْفِئَتْ، ثُمَّ قَسَمَ فَعَدَلَ عَشَرَةً مِنَ الْغَنَمِ بِبَعِيرٍ، فَنَدَّ مِنْهَا بَعِيرٌ، وَفِي الْقَوْمِ خَيْلٌ يَسِيرٌ فَطَلَبُوهُ فَأَعْيَاهُمْ، فَأَهْوَى إِلَيْهِ رَجُلٌ بِسَهْمٍ، فَحَبَسَهُ اللَّهُ فَقَالَ ‏"‏ هَذِهِ الْبَهَائِمُ لَهَا أَوَابِدُ كَأَوَابِدِ الْوَحْشِ، فَمَا نَدَّ عَلَيْكُمْ فَاصْنَعُوا بِهِ هَكَذَا ‏"‏‏.‏ فَقَالَ جَدِّي إِنَّا نَرْجُو ـ أَوْ نَخَافُ ـ أَنْ نَلْقَى الْعَدُوَّ غَدًا وَلَيْسَ مَعَنَا مُدًى، أَفَنَذْبَحُ بِالْقَصَبِ فَقَالَ ‏"‏ مَا أَنْهَرَ الدَّمَ وَذُكِرَ اسْمُ اللَّهِ فَكُلْ، لَيْسَ السِّنَّ وَالظُّفُرَ، وَسَأُحَدِّثُكُمْ عَنْ ذَلِكَ، أَمَّا السِّنُّ فَعَظْمٌ، وَأَمَّا الظُّفُرُ فَمُدَى الْحَبَشَةِ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Waxaa weriyey Abaya bin Rifaa: Awoowgay Rafi' wuxuu yiri,

"Waxaan la soconnay Nebiga ﷺ meesha la yiraahdo Dhul-Xuleyfa, dadkiina waxaa ku dhacay gaajo. Waxaan helnay geel iyo ido (sida ganiimo), Nebiguna ﷺ wuxuu ahaa dadka dabadiisa. Way degdegeen oo waxay dabka saareen digsiyadii. (Markuu yimid) wuxuu amray in digsiyadii la rogo, kadibna wuxuu qaybiyey ganiimadii (dadka dhexdiisa) isagoo toban ido u dhigay hal neef oo geel ah. Kadib neef geel ah ayaa baxsaday, dadkiina way eryadeen ilaa ay ka daaleen, maxaa yeelay waxay haysteen fardo yar. Markaas nin baa fallaar ku tuuray, Allena wuu joojiyey. Halkaas ayuu Nebigu ﷺ ku yiri, 'Xoolahan qaarkood waxay leeyihiin dabeecad sida duurjoogta oo kale, haddii xoolo idinka baxsadaan, sidan oo kale ka yeela.' Awoowgay wuxuu weydiiyey (Nebiga ﷺ), 'Waxaan rajeyneynaa (ama ka cabsaneynaa) inaan berri la kulanno cadowga annagoo aan heysan midiyo, ma ku qali karnaa xoolaha caws ama ulaha?' Rasuulkii Allah ﷺ wuxuu ku jawaabay, 'Wixii dhiig daadiya ee magaca Allah lagu sheego marka la qalayo, cuna hilibkiisa (waana xalaal), laakiin ha isticmaalina ilig ama ciddi, waana idiin sheegi doonaa sababta: Iligu waa laf (qalashada laftana waa mamnuuc), ciddiyuhuna waa middida Xabashida.'"

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Marka xaalad degdeg ahi timaaddo, waxaa jira xeerar cad oo ku saabsan gawraca iyo qaybinta xoolaha.

Erayada adag oo la sharxay
Dhuul-Xulayfa

Meel u dhow Madiina oo kooxdu joogtay.

Dheriyada rog

Dheriyadii cuntada waa la faaruqiyey ka hor inta aanan qaniimada loo qaybin sidii uu Nabigu ﷺ tilmaamay.

Waxa dhiigga qulqulisa

Qalab af leh oo dhiigga soo daadiya marka la gawraco.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay ka fahmeen in qaniimada si caddaalad ah loo qaybsado, oo aan wax laga qaadan ka hor inta aan qaybinta la nidaamin. Haddii neef baxsado, fallaar ama qalab kale oo af leh ayaa loo adeegsan karaa, iyadoo magaca Alle la sheegayo. Gawraca cibaadada ah, qalabku waa inuu dhiigga daadiyaa; ilig ama ciddina lama adeegsan karo. Afarta mad-habood ee sunniga ahi waxay sidoo kale ka hadlaan shuruudaha qofka gawracaya, ku dhawaaqidda magaca Alle iyo ku habboonaanta qalabka la adeegsanayo.

Casharrada maanta
  1. Marka qaniimo jirto, sug in si caddaalad ah loo qaybiyo, hana horay qayb naftaada ugu qaadan.
  2. Gawraca u adeegso qalab af leh oo ku habboon, kuna sheeg magaca Alle.
  3. Neef baxsaday ula dhaqan si waafaqsan xeerarka ugaarsiga iyo gawraca, hana u geysan xoog aan kala sooc lahayn.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.