Anbiyada · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 3340

Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Anbiyada
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Ishaq ibn Nasrwuxuu u sheegay al‑Bukhariإِسْحَاقُ بْنُ نَصْرٍ
  2. 2Muhammad ibn Ubaydمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ
  3. 3Abu Hayyanأَبُو حَيَّانَ
  4. 4Abu Zur'aأَبِي زُرْعَةَ
  5. 5Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ
  6. 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ نَصْرٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي دَعْوَةٍ، فَرُفِعَ إِلَيْهِ الذِّرَاعُ، وَكَانَتْ تُعْجِبُهُ، فَنَهَسَ مِنْهَا نَهْسَةً وَقَالَ ‏ "‏ أَنَا سَيِّدُ الْقَوْمِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، هَلْ تَدْرُونَ بِمَنْ يَجْمَعُ اللَّهُ الأَوَّلِينَ وَالآخِرِينَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ فَيُبْصِرُهُمُ النَّاظِرُ وَيُسْمِعُهُمُ الدَّاعِي، وَتَدْنُو مِنْهُمُ الشَّمْسُ، فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ أَلاَ تَرَوْنَ إِلَى مَا أَنْتُمْ فِيهِ، إِلَى مَا بَلَغَكُمْ، أَلاَ تَنْظُرُونَ إِلَى مَنْ يَشْفَعُ لَكُمْ إِلَى رَبِّكُمْ فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ أَبُوكُمْ آدَمُ، فَيَأْتُونَهُ فَيَقُولُونَ يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُو الْبَشَرِ، خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ، وَأَمَرَ الْمَلاَئِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ، وَأَسْكَنَكَ الْجَنَّةَ، أَلاَ تَشْفَعُ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلاَ تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ وَمَا بَلَغَنَا فَيَقُولُ رَبِّي غَضِبَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ، وَلاَ يَغْضَبُ بَعْدَهُ مِثْلَهُ، وَنَهَانِي عَنِ الشَّجَرَةِ فَعَصَيْتُهُ، نَفْسِي نَفْسِي، اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي، اذْهَبُوا إِلَى نُوحٍ‏.‏ فَيَأْتُونَ نُوحًا فَيَقُولُونَ يَا نُوحُ أَنْتَ أَوَّلُ الرُّسُلِ إِلَى أَهْلِ الأَرْضِ، وَسَمَّاكَ اللَّهُ عَبْدًا شَكُورًا، أَمَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلاَ تَرَى إِلَى مَا بَلَغَنَا أَلاَ تَشْفَعُ لَنَا إِلَى رَبِّكَ فَيَقُولُ رَبِّي غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ، وَلاَ يَغْضَبُ بَعْدَهُ مِثْلَهُ، نَفْسِي نَفْسِي، ائْتُوا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم، فَيَأْتُونِي، فَأَسْجُدُ تَحْتَ الْعَرْشِ فَيُقَالُ يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ، وَسَلْ تُعْطَهُ ‏"‏‏.‏ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ لاَ أَحْفَظُ سَائِرَهُ‏.‏

Tarjumaad

Abuu Hurayrah (rc) wuxuu yiri: Waxaan la joognay Nabiga ﷺ casuumaad, waxaana loo keenay bowdo hilib ah oo la kariyey, waana uu jeclaa. Wuxuu ka qaatay luqmad, dabadeedna wuxuu yiri:

"Anigu waxaan ahay Sayidka dadka Maalinta Qiyaamaha. Ma og tihiin sida Allah u soo ururin doono kuwii hore iyo kuwii dambe meel hal ah oo siman, halkaas oo qofka eegaa uu wada arki karo, qofka dhawaaqaana uu maqashiin karo, qorraxduna ay aad ugu dhowaan doonto? Dadka qaarkood waxay dhihi doonaan: 'Miyaad aragtaan xaaladda aad ku jirtaan iyo heerka aad gaarteen? Maxaad u raadsan weydeen qof idiin shafeeco qaata Rabbigiin?' Qaar baa dhihi doona: 'U taga aabbihiin Aadam.' Way u imaan doonaan oo dhihi doonaan: 'Aadamow! Adigu waxaad tahay aabaha bani-aadmiga, Allah wuxuu kugu abuuray Gacantiisa, wuxuuna kugu neefxay Ruuxdiisa, wuxuu amray Malaa'igta inay kuu sujuudaan, wuxuuna ku dejiyey Jannada. Miyaadan noo shafeeco qaadin Rabbigaa? Miyaadan arag xaaladda aan ku jirno iyo heerka aan gaarnay?' Wuxuu dhihi doonaa: 'Rabbigey maanta wuu carooday caro aan horey u caroon weligiis, weligiisna dib uma caroon doono sidan oo kale. Wuxuu iga reebay geedka waanan caasiyey. Naftayda! Naftayda! U taga qayrkeyga; u taga Nuux.' Way u imaan doonaan Nuux oo dhihi doonaan: 'Nuuxow! Adigu waxaad tahay Rasuulkii ugu horreeyey ee loo diray dadka dhulka, Allahna wuxuu kuu bixiyey addoon shugri badan. Miyaadan arag xaaladda aan ku jirno iyo heerka aan gaarnay? Miyaadan noo shafeeco qaadin Rabbigaa?' Wuxuu dhihi doonaa: 'Rabbigey maanta wuu carooday caro aan horey u caroon weligiis, weligiisna dib uma caroon doono sidan oo kale. Naftayda! Naftayda! U taga Nabiga ﷺ.' Way ii imaan doonaan, aniguna waxaan sujuudi doonaa hoosta Carshiga. Dabadeed waxaa la dhihi doonaa: 'Muxammadow! Madaxaaga kor u qaad oo shafeeco qaado, waa lagaa aqbaliye; wax weydiiso, waa lagu siin doonaaye.'" Muxammad bin Cubayd wuxuu yiri: "Intii kale xifdin maayo."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Maalinta Qiyaame, Nabiga ﷺ waxaa loo oggolaan doonaa shafeeco.

Erayada adag oo la sharxay
Shafeeco

In Alle loogu duceeyo dadka kale; waxay dhacdaa oo keliya marka Alle oggolaado.

Carshiga

Carshiga Alle, oo werintu ku sheegtay meesha uu Nabiga ﷺ ku sujuudi doono hoostiisa.

Saxiix

Werin lagu kalsoon yahay oo buuxisa shuruudaha sugnaanta sida ay qabaan culimada xadiisku.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay arrintan ka fahmeen in Nabiga ﷺ uu Maalinta Qiyaame leeyahay darajo gaar ah, shafeecadiisana Alle oggolaan doono. Dadku marka hore waxay u tagaan Aadam iyo Nuux, balse labaduba waxay u diraan kuwo kale; ugu dambayn Nabiga ﷺ ayaa sujuuda, waxaana loo oggolaadaa inuu shafeeco sameeyo. Werintu waxay sidaas ina baraysaa in shafeecadu aanay ahayn awood madax-bannaan, balse ay ku xidhan tahay oggolaanshaha Alle.

Casharrada maanta
  1. Alle talo saar oo gargaar weydiiso; shafeecadu waxay dhacdaa oo keliya oggolaanshihiisa.
  2. Baro darajada Nabiga ﷺ adigoon u nisbayn sifooyin awood rabbaani ah.
  3. U diyaar garow Maalinta Qiyaame adigoo toobad keenaya oo samaynaya camallo wanaagsan.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.