Anbiyada · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 3344

Waxaa weriyey Abu Sa'id al-Khudri. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Anbiyada
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abu Sa'id al-Khudri

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

قَالَ وَقَالَ ابْنُ كَثِيرٍ عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ أَبِي نُعْمٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَ عَلِيٌّ ـ رضى الله عنه ـ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِذُهَيْبَةٍ فَقَسَمَهَا بَيْنَ الأَرْبَعَةِ الأَقْرَعِ بْنِ حَابِسٍ الْحَنْظَلِيِّ ثُمَّ الْمُجَاشِعِيِّ، وَعُيَيْنَةَ بْنِ بَدْرٍ الْفَزَارِيِّ، وَزَيْدٍ الطَّائِيِّ ثُمَّ أَحَدِ بَنِي نَبْهَانَ، وَعَلْقَمَةَ بْنِ عُلاَثَةَ الْعَامِرِيِّ ثُمَّ أَحَدِ بَنِي كِلاَبٍ، فَغَضِبَتْ قُرَيْشٌ وَالأَنْصَارُ، قَالُوا يُعْطِي صَنَادِيدَ أَهْلِ نَجْدٍ وَيَدَعُنَا‏.‏ قَالَ ‏"‏ إِنَّمَا أَتَأَلَّفُهُمْ ‏"‏‏.‏ فَأَقْبَلَ رَجُلٌ غَائِرُ الْعَيْنَيْنِ مُشْرِفُ الْوَجْنَتَيْنِ، نَاتِئُ الْجَبِينِ، كَثُّ اللِّحْيَةِ، مَحْلُوقٌ فَقَالَ اتَّقِ اللَّهَ يَا مُحَمَّدُ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ إِذَا عَصَيْتُ، أَيَأْمَنُنِي اللَّهُ عَلَى أَهْلِ الأَرْضِ فَلاَ تَأْمَنُونِي ‏"‏‏.‏ فَسَأَلَهُ رَجُلٌ قَتْلَهُ ـ أَحْسِبُهُ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ ـ فَمَنَعَهُ، فَلَمَّا وَلَّى قَالَ ‏"‏ إِنَّ مِنْ ضِئْضِئِ هَذَا ـ أَوْ فِي عَقِبِ هَذَا ـ قَوْمٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ، لاَ يُجَاوِزُ حَنَاجِرَهُمْ، يَمْرُقُونَ مِنَ الدِّينِ مُرُوقَ السَّهْمِ مِنَ الرَّمِيَّةِ، يَقْتُلُونَ أَهْلَ الإِسْلاَمِ، وَيَدَعُونَ أَهْلَ الأَوْثَانِ، لَئِنْ أَنَا أَدْرَكْتُهُمْ لأَقْتُلَنَّهُمْ قَتْلَ عَادٍ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Abuu Saciid wuxuu yiri: Cali wuxuu u diray Nebiga ﷺ dahab, markaasuu wuxuu u qeybiyey afar nin: Al-Aqra' bin Xaabis Al-Xansali oo reer Mujaashic ah, Cuyayna bin Badr Al-Fasaari, Sayd Ad-Daa'i oo reer Bani Nabhaan ah, iyo Calqama bin Culatha Al-Caamiri oo reer Bani Kilaab ah. Markaasay Qureysh iyo Ansaartu cadhoodeen oo waxay yiraahdeen,

"Wuxuu siinayaa madaxda Najdi annagana wuu naga tagayaa." Nebigu ﷺ wuxuu yiri, "Waxaan u siinayaa si aan quluubtooda ugu soo jiido (Islaamka)." Kadib waxaa u yimid nin indhaha godan, dhabannada sare u baxsan, foodda dheer, gadhka weyn, madaxana ka xiiran, wuxuuna yiri, "Ka cabso Allah, Muxammadow!" Nebigu ﷺ wuxuu yiri, "Yaa addeecaya Allah haddii aan caasiyo? Ma waxaa dhacday in Allah uu igu aaminay dadka dhulka jooga oo dhan idinkuna aad igu aamini waydeen?" Nin baa codsaday in ninkaas la dilo - waxaan u malaynayaa inuu ahaa Khaalid bin Waliid - laakiin Nebigu ﷺ wuu ka diiday. Markii uu ninkii dhabarka jeediyey, Nebigu ﷺ wuxuu yiri, "Faraca ninkan waxaa ka soo bixi doona qoom akhriya Qur'aanka laakiin uusan dhaafin doonin cunuhooda; diintana way ka bixi doonaan sida fallaadhu uga dhex baxdo ugaarta. Waxay dili doonaan Muslimiinta waxayna dayn doonaan kuwa sanamyada caabuda. Haddii aan gaaro xilligooda, waan dili doonaa sidii loo dilay qoomkii Caad."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nabigu ﷺ wuxuu quluubta ku kasban jiray xikmad, wuxuuna ka digay xagjiriinta aan si dhab ah u fahmin Qur’aanka.

Asalka iyo sababta

Cali ayaa dahab u diray Nabiga ﷺ, wuxuuna u qaybiyey afar madax-qabiil si uu quluubtooda ugu soo jiito Islaamka. Xadiisku wuxuu sheegayaa in qaar ka mid ah dadkii goobta joogay ay arrintaas ka caroodeen, dabadeedna nin uu canaantay Nabiga ﷺ.

Erayada adag oo la sharxay
quluubtooda kasbasho

In dadka la siiyo wax ay ku qancaan si kalsoonidooda loo kasbado, looguna soo dhoweeyo Islaamka.

Khawaarijta

Koox lagu yaqaanay xagjirnimo diimeed iyo inay Muslimiinta kale si rabshado leh ula dagaallamaan.

Qur’aanku dhuuntooda kama dhaafo

Tusaale maldahan ah: Qur’aanka way akhriyaan, laakiin macnihiisu si dhab ah uma galo fahamkooda iyo ficilladooda.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay arrintan ka fahmeen in hoggaamiye adeegsan karo habab uu dadka ugu soo jiido Islaamka, haddii ay jirto maslaxad sax ah. Hantida looma baahna in si isle’eg loogu qaybiyo qof kasta haddii ay jirto sabab caddaalad ah. Digniinta Khawaarijtu waxay caddaynaysaa in Qur’aan badan akhrintiisu keligeed aanay daliil u ahayn faham sax ah ama toosnaan; xagjirnimadooda iyo dilka xaq-darrada ah ee Muslimiinta si adag ayaa loo cambaareeyey. Afarta madhab ee Sunnigu waxay aqoonsan yihiin in dadka quluubtooda la soo dhoweynayo ay ka mid yihiin qaybaha zakada la siin karo, inkasta oo ay jiraan kala duwanaansho fiqhi ah oo ku saabsan sida iyo duruufaha loo fulinayo.

Casharrada maanta
  1. Siyaasadda iyo qaybinta ha ku qiimayn oo keliya cidda faa’iidada tooska ah helaysa; tixgeli ujeeddada caddaaladda ah ee ka dambaysa.
  2. Qur’aanka u akhri oo u baro si feejigan, adigoo tixgelinaya fahamka, duruufaha iyo ku dhaqanka, ee aan akhrinta keliya ku ekaan.
  3. Diid rabshadaha diimeed ee lagu beegsanayo dad aan waxba galabsan; qiimaynta kooxaha diintana u daa culimada aqoonta u leh iyo hay’adaha sharciga ah.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.