Sahih al-Bukhari, xadiiska 3617
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Abu Ma'marwuxuu u sheegay al‑Bukhariأَبُو مَعْمَرٍ
- 2Abd al‑Warithعَبْدُ الْوَارِثِ
- 3Abd al‑Azizعَبْدُ الْعَزِيزِ
- 4Anasأَنَسٍ
- 5Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ رَجُلٌ نَصْرَانِيًّا فَأَسْلَمَ وَقَرَأَ الْبَقَرَةَ وَآلَ عِمْرَانَ، فَكَانَ يَكْتُبُ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، فَعَادَ نَصْرَانِيًّا فَكَانَ يَقُولُ مَا يَدْرِي مُحَمَّدٌ إِلاَّ مَا كَتَبْتُ لَهُ، فَأَمَاتَهُ اللَّهُ فَدَفَنُوهُ، فَأَصْبَحَ وَقَدْ لَفَظَتْهُ الأَرْضُ فَقَالُوا هَذَا فِعْلُ مُحَمَّدٍ وَأَصْحَابِهِ، لَمَّا هَرَبَ مِنْهُمْ نَبَشُوا عَنْ صَاحِبِنَا. فَأَلْقُوهُ فَحَفَرُوا لَهُ فَأَعْمَقُوا، فَأَصْبَحَ وَقَدْ لَفَظَتْهُ الأَرْضُ، فَقَالُوا هَذَا فِعْلُ مُحَمَّدٍ وَأَصْحَابِهِ نَبَشُوا عَنْ صَاحِبِنَا لَمَّا هَرَبَ مِنْهُمْ. فَأَلْقَوْهُ فَحَفَرُوا لَهُ، وَأَعْمَقُوا لَهُ فِي الأَرْضِ مَا اسْتَطَاعُوا، فَأَصْبَحَ قَدْ لَفَظَتْهُ الأَرْضُ، فَعَلِمُوا أَنَّهُ لَيْسَ مِنَ النَّاسِ فَأَلْقَوْهُ.
Waxaa nooga warramay Abu Macmar, waxaa nooga warramay Cabdul-Waarith, waxaa nooga warramay Cabdul-Casiis, oo ka weriyey Anas — raalli Allaha ka noqdee — wuxuu yiri: Waxaa jiray nin Kiristaan ah oo Islaamay, akhriyeyna Suuradda Al-Baqara iyo Aali Cimraan. Wuxuu u qori jiray Nebiga ﷺ, balse wuxuu ku noqday Kiristaannimo, wuxuuna dhihi jiray: 'Muxammad ma yaqaanno wax aan ahayn wixii aan u qoray.' Markaas Alle waa uu dilay, dadkiina way aaseen. Subaxdii dambe ayay arkeen in dhulku soo tuuray maydkiisii. Waxay yiraahdeen: 'Kani waa fal ay sameeyeen Muxammad iyo asxaabtiisa; markii uu ka cararay ayay qabriigiisii faageen oo saaxiibkeenay ka soo saareen.' Way iska tuureen maydkii, wayna u qodeen, wayna u dheereeyeen. Subaxdii dambe ayay mar kale arkeen in dhulku soo tuuray. Waxay yiraahdeen: 'Kani waa fal ay sameeyeen Muxammad iyo asxaabtiisa; way faageen qabriga saaxiibkeenay, wayna soo tuureen markii uu ka cararay.' Mar saddexaad bay iska tuureen, wayna u qodeen, intii ay kari karayeenna way u dheereeyeen dhulka. Subaxdii dambe ayay arkeen in dhulku soo tuuray. Markaasay ogaadeen inaanay ahayn fal bani-aadam, wayna isaga tageen isagoo meesha yaalla.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dhulku wuxuu soo tufay meydka nin diinta ka baxay oo caayay Nabiga ﷺ.
Waa magaca suuradda saddexaad ee Qur’aanka.
Meydkiisa ayaa mar kale dhulka korkiisa laga helay markii la aasay ka dib.
Qof diinta Islaamka qaatay dabadeed diin kale qaatay.
Culimada tafsiirka iyo sharaxaadda ee hore, oo uu ka mid yahay Ibnu Xajar, waxay dhacdadan uga hadleen inay tahay calaamad muujinaysa in sheegashada ninku ka sheegay doorkiisa waxyiga aysan sax ahayn: farriinta nebinnimadu isaga kama iman. Werintani waxay ka warramaysaa dhacdo aan caadi ahayn, balse kaligeed saldhig uma aha in dad la eedeeyo ama ciqaab qofku iskiis u fuliyo; arrimahaas sharciyeed waxaa iska leh garsoor awood u leh oo raaca shuruudaha jira.
- Si taxaddar leh uga hadal waxyiga, ogowna in farriintu Alle ka timid.
- Sheeko aan caadi ahayn ha ka soo saarin xukun guud oo dadka ku saabsan; arrimaha diinta ku wajah aqoon iyo caddaalad.
- Xukunnada sharciyeed ee arrimaha culus u daa hay’adaha awoodda u leh, hana qaadan sharciga gacantaada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.