Duullaamadii Nabiga ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 4211

Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Duullaamadii Nabiga ﷺ
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Anas ibn Malik

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْغَفَّارِ بْنُ دَاوُدَ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، ح وَحَدَّثَنِي أَحْمَدُ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الزُّهْرِيُّ، عَنْ عَمْرٍو، مَوْلَى الْمُطَّلِبِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَدِمْنَا خَيْبَرَ، فَلَمَّا فَتَحَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْحِصْنَ ذُكِرَ لَهُ جَمَالُ صَفِيَّةَ بِنْتِ حُيَىِّ بْنِ أَخْطَبَ، وَقَدْ قُتِلَ زَوْجُهَا وَكَانَتْ عَرُوسًا، فَاصْطَفَاهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لِنَفْسِهِ، فَخَرَجَ بِهَا، حَتَّى بَلَغْنَا سَدَّ الصَّهْبَاءِ حَلَّتْ، فَبَنَى بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، ثُمَّ صَنَعَ حَيْسًا فِي نِطَعٍ صَغِيرٍ، ثُمَّ قَالَ لِي ‏ "‏ آذِنْ مَنْ حَوْلَكَ ‏"‏‏.‏ فَكَانَتْ تِلْكَ وَلِيمَتَهُ عَلَى صَفِيَّةَ، ثُمَّ خَرَجْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ، فَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يُحَوِّي لَهَا وَرَاءَهُ بِعَبَاءَةٍ، ثُمَّ يَجْلِسُ عِنْدَ بَعِيرِهِ، فَيَضَعُ رُكْبَتَهُ، وَتَضَعُ صَفِيَّةُ رِجْلَهَا عَلَى رُكْبَتِهِ حَتَّى تَرْكَبَ‏.‏

Tarjumaad

Anas bin Maalik wuxuu yiri: Waxaan nimid Khaybar, markii Alle uu u fududeeyey Nebigiisa ﷺ furashada qalcadda, waxaa loo sheegay quruxda Safiyya bint Xuyay bin Akhdab, oo ninkeedii la dilay iyadoo caruusad ah. Nebigu ﷺ wuxuu u doortay naftiisa, wuuna la soo baxay ilaa aan ka gaarnay meel la yiraahdo Sadd-as-Sahba', halkaas oo ay ka daahirto dhiiggii caadada. Kadib Rasuulka Alle ﷺ wuu guursaday. Waxaa lagu diyaariyey Xays (cunto Carbeed) dusha maqaar yar. Nebigu ﷺ wuxuu igu yiri:

"U yeer dadka agagaarkaaga ah." Taasina waxay ahayd walimadii (xafladdii arooska) Nebiga ﷺ iyo Safiyya. Kadib waxaan u ambabaxnay Madiina, waxaanan arkay Nebiga ﷺ oo iyada u samaynaya barkin nooc ka mid ah oo uu shaalkiisa gadaashiisa ugu hagaajiyey (geela dusheeda), kadibna wuxuu fariistay geela agtiisa, jilibkiisana dhulka dhigay, Safiyyana cagteeda saartay jilibkiisa si ay u fuusho.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nabi ﷺ wuxuu Safiyya ku guursaday si fudud, wuxuuna ula dhaqmay si naxariis leh.

Erayada adag oo la sharxay
Hays

Cunto fudud oo laga samayn jiray, waxyaabo kale ka sokow, timir, subag iyo caano-fadhi la qalajiyey.

Waliima

Cunto loo diyaariyo munaasabadda guurka.

Sadd as-Sahba

Meeshii Safiyya ku daahiraysatay, guurkana lagu meheriyey.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay werintan ka fahmeen in cashada guurku tahay wax la jeclaaday, balse aanay khasab ahayn inay qaali noqoto: Nabi ﷺ wuxuu dadka ugu yeedhay cunto fudud. Caawintiisii uu Safiyya uga caawiyey fuulidda awrta iyo daryeelkiisuba waxay muujinayaan in naxariista iyo karaamadu qayb ka yihiin nolosha guurka. Culimadu sidoo kale waxay werintan ka hadlaan iyagoo tilmaamaya in guurka ka dambeeya maxaabiisnimada la dhammaystiro oo keliya marka muddada sugitaanka iyo xeerarka khuseeya la ilaaliyo.

Casharrada maanta
  1. Guurka ugu dabbaaldeg martigelin iyo daacadnimo; cunto fudud ayaa ku filnaan karta.
  2. Guurka ku muuji daryeel ficillo yaryar oo la taaban karo, lammaanahaagana ula dhaqan si karaamo leh.
  3. Ha u oggolaan lumis ama taariikh adag inay kaa jeediso ilaalinta xuquuqda iyo karaamada qofka.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.